USA Nhật ký thời sự hôm nay 8/5/2022

[Gibbs]

Đệ nhất phu nhân Jill Biden có chuyến thăm bất ngờ tới Ukraine bị chiến tranh tàn phá.
Đệ nhất phu nhân Mỹ Jill Biden và Đệ nhất phu nhân Ukraine Olena Zelenska chào nhau khi gặp nhau tại Uzhhorod, miền tây Ukraine vào ngày 8/5.

Cuộc phản công của Ukraine đang diễn ra: Người Nga buộc phải phòng thủ ở Kharkiv

Chính phủ Anh đang tăng gấp đôi hỗ trợ quân sự cho người Ukraine

Con trai của nhà độc tài quá cố bị lật đổ có thể nắm quyền ở một quốc gia quan trọng trong cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ

Chủ tịch ngân hàng trung ương Áo muốn tăng lãi suất nhiều hơn ở châu Âu

Thủ tướng Croatia đến Kiev

Putin đã chào đón một số quốc gia hậu Xô Viết và gửi thông điệp tới người dân Ukraine

Zelensky: Putin không thể trốn trong boongke của mình khỏi bị truy tố

Tất cả phụ nữ, trẻ em và thường dân cao tuổi đã được di tản khỏi nhà máy thép Azovstal ở Mariupol, phó thủ tướng Ukraine cho biết ngày thứ Bảy, bất chấp điều mà các sĩ quan quân đội nói là một cuộc tấn công của Nga tại nhà máy này đang diễn tiến.

Cơ quan Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng vừa thực hiện lệnh bắt tạm giam đối với Đại tá Diêm Đăng Thanh, Giám đốc Bệnh viện Quân y 110 (Cục Hậu cần, Quân khu 1).

Ngày 08/05/2022, các lãnh đạo nhóm G7 dưới quyền chủ tọa của Đức, tổ chức một cuộc họp trực tuyến, với sự tham gia của tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky. Cuộc họp diễn ra trong bối cảnh chính quyền Kiev lo ngại một cuộc tấn công ác liêt của Nga vào các chiến binh cuối cùng bị bao vây ở Mariupol, trước lễ kỷ niệm chiến thắng Đức Quốc Xã ở Matxcơva vào ngày 09/05.

Phát biểu trong một sự kiện của Financial Times tại Washington ngày 07/05, William Burns, Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) nói rằng Trung Quốc đang theo dõi chặt chẽ cuộc xung đột của Nga tại Ukraine và điều này đang ảnh hưởng đến các tính toán của giới lãnh đạo Trung Quốc đối với vấn đề Đài Loan.

Đệ nhất phu nhân Mỹ Jill Biden và Đệ nhất phu nhân Ukraine Olena Zelenska chào nhau khi gặp nhau tại Uzhhorod, miền tây Ukraine vào ngày 8/5.

⚡️⚡️ US First Lady Jill Biden and Ukraine's First Lady Olena Zelenska greet each other as they meet in Uzhhorod in western Ukraine on May 8.

Video: Zakarpattia Oblast Administration via Telegram. pic.twitter.com/lCaWXwd0Hy

— The Kyiv Independent (@KyivIndependent) May 8, 2022

Đệ nhất phu nhân Jill Biden đã đến thăm Ukraine vào Ngày của Mẹ, đánh dấu chuyến đi một mình hiếm hoi của vợ hoặc chồng của một tổng thống đương nhiệm vào một vùng chiến sự đang hoạt động.

Jill Biden đã vượt biên từ Slovakia vào Chủ nhật sau khi đến thăm một trung tâm xử lý để gặp gỡ những người tị nạn, The Washington Post đưa tin. Bà đã nói chuyện với Đệ nhất phu nhân Ukraine Olena Zelenska, người đã không xuất hiện trước công chúng kể từ khi bắt đầu cuộc xâm lược của Nga.


"Tôi muốn đến vào Ngày của Mẹ", Hoa Kỳ Đệ nhất phu nhân nói với Zelenska. "Tôi nghĩ điều quan trọng là phải cho người dân Ukraine thấy rằng cuộc chiến này phải dừng lại và cuộc chiến này quá tàn khốc và người dân Hoa Kỳ đứng về phía người dân Ukraine."

BREAKING: First Lady Jill Biden makes surprise visit to war-torn Ukraine https://t.co/7O3SMjHWZR

— Fox News (@FoxNews) May 8, 2022

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy hôm Chủ nhật họp trực tuyến với lãnh đạo Nhóm 7, vốn là những người đứng đầu các nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Các nhà lãnh đạo của Anh, Canada, Pháp, Ý, Nhật Bản, Đức và Mỹ gặp trực tuyến với ông Zelenskyy để thể hiện sự ủng hộ của họ đối với Ukraine trong khi nước này chống lại cuộc xâm lược của Nga bắt đầu vào tháng Hai.

Nhóm G7 đã cam kết viện trợ quân sự hàng tỷ đô la cho Ukraine.

Cuộc họp hôm Chủ nhật diễn ra một ngày trước lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng hàng năm của Nga, đánh dấu 77 năm thắng lợi của Liên Xô trước Đức Quốc xã. Ngày lễ được tổ chức trên khắp nước Nga với các cuộc diễu hành quân sự.

Các quan chức Ukraine đã cảnh báo người dân về sự tăng cường pháo kích trước lễ kỷ niệm hôm thứ Hai ở Nga.

Trong bài phát biểu hàng ngày hôm thứ Bảy, ông Zelenskyy chỉ trích việc Nga đánh bom một bảo tàng dành riêng cho nhà triết học và nhà thơ thế kỷ 18 Hryhorii Skovoroda ở vùng Kharkiv.

Ông cũng cho biết Nga đã phá hủy gần 200 địa điểm văn hóa của Ukraine.

TẬP CẬN BÌNH MẮC QUÁ NHIỀU SAI LẦM
Người đứng đầu nhà nước và lãnh đạo đảng, Tập Cận Bình, phải chịu trách nhiệm về nhiều vấn đề mà Trung Quốc hiện đang phải đối phó. Tạm thời vị trí của ông ta vững vàng. Nhưng trong thời điểm sáu tháng trước kỳ đại hội đảng quan trọng, những tiếng xì xầm đã trở nên ồn ào hơn.
Tác giả Matthias Kamp, từ Bắc Kinh, 06.05.2022
°
Năm quan trọng nhất trong nhiệm kỳ gần 10 năm của Tập Cận Bình cũng là năm khó khăn nhất. Nguyên thủ quốc gia và bí thư đảng của Trung Quốc phải tự chịu trách nhiệm về chuyện này, bởi vì ông ta phạm sai lầm - trong chính sách kinh tế, chính sách đối ngoại và cuộc chiến chống đại dịch.
Hiện nay, các sự kiện ở thủ đô 25 triệu dân của Thượng Hải cho thấy thất bại thảm hại trong cuộc chiến chống đại dịch. Vào đầu tháng 4, nhà chức trách đã thay đổi chế độ lockdown, mà lúc ban đầu chỉ định giới hạn trong vài ngày, thành cách ly vô hạn định. Ngay sau đó, các báo cáo về vấn đề cung cấp thực phẩm đã gây xôn xao mạng xã hội, dẫn đến cuộc tranh luận “có ý nghĩa hay vô nghĩa” cái gọi là chiến lược zero-Covid, nhằm chống lại biến thể omicron rất dễ lây lan. “Thượng Hải đang chiến đấu với kẻ thù mới của Covid bằng vũ khí cũ,” là tiêu đề trên tạp chí kinh doanh Trung Quốc Caixinglobal.
°
◼️ Tập cho ăn mừng chính sách Covid
Trong khi các sự kiện đang diễn ra ở Thượng Hải và tình hình corona có nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát, thì Tập Cận Bình ngồi ở Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh. Ngày 8 tháng 4, tại một buổi lễ, trước báo giới quốc tế ông ta tuyên bố ăn mừng vì đã tổ chức thành công Thế vận hội mùa đông Olympic vào tháng Hai. Sự kiện này còn được đẩy lên cao hơn nữa, bằng tuyên ngôn độc đáo của ông Tập: Chính sách Zero - Covid Trung Quốc cũng xứng đáng nhận được huy chương vàng.
Thành công bước đầu của Trung Quốc trong việc chống lại coronavirus là không thể chê trách. Theo Đại học Johns Hopkins, cho đến nay, cả nước có ít hơn 15.000 ca tử vong do Covid-19. Tuy nhiên, với sự xuất hiện của biến thể omicron rất dễ lây lan, câu hỏi về tính bền vững của “chính sách không khoan nhượng” ngày càng trở nên bức xúc hơn. Bởi vì, ngay cả khi Thượng Hải có thể sớm kiểm soát được đợt bùng phát hiện tại, thì vẫn tiếp tục có đợt bùng phát khác cùng với lockdown đi theo và những hậu quả tương ứng đối với nền kinh tế và xã hội, như trường hợp của Bắc Kinh.
Điều này cũng là do những sai lầm trong quá khứ. Trung Quốc đã có thể sử dụng thời gian sau khi vượt qua làn sóng đầu tiên hai năm trước để phát triển vakcin mRNA hiệu quả cao và phù hợp với hệ thống y tế. Nhưng ông Tập chủ yếu quan tâm đến việc tạo ra địa chính trị (*) bằng vakcin kém hiệu quả của riêng mình và “chính sách không khoan nhượng” được cho là đúng đắn.
°
◼️ Chính phủ kiểm soát nền kinh tế
Từ nhiều năm nay ông Tập đã từ bỏ nguyên tắc lãnh đạo tập thể do Đặng Tiểu Bình cải cách. Cho đến nay nhà độc tài của Trung Quốc vẫn không từ bỏ đường lối của mình. Ông Tập kiên quyết gắn bó với chiến lược zero-Covid - ngay cả việc chống lại lời khuyên của các nhà khoa học Trung Quốc - tự bảo vệ mình bằng chiến dịch tuyên truyền hiếm có. Kể từ khi bắt đầu lockdown ở Thượng Hải, các phương tiện truyền thông nhà nước của Trung Quốc đã đăng tải các bài nhận định và xã luận với tần suất dày đặc, chào mừng ông Tập là người phát minh ra chính sách zero-Covid. Giờ đây, việc chống lại đại dịch ở Trung Quốc không còn là ý thức y tế, mà hơn tất cả, là vì vị thế của Tập Cận Bình. Rất nhiều người, bao gồm cả các thành viên của giới chính trị cao cấp Trung Quốc, xem việc cố chấp thực hiện “chính sách không khoan nhượng” của ông Tập là một sai lầm.
Đây không phải là sai lầm duy nhất. Sự sụp đổ kinh tế hiện nay chỉ một phần do đại dịch. Một nguyên nhân khác là do nhiều quy định can thiệp vào đời sống kinh tế, đặc biệt là đối với các công ty công nghệ của Trung Quốc. Khi cần thiết, chính phủ sửa đổi một số điều luật áp đặt lên việc lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường cho mỗi công ty riêng biệt. Bản chất và mức độ của các biện pháp can thiệp thì không cân xứng. Người khởi xướng chính sách này đã khiến hàng triệu người Trung Quốc mất việc làm, là Tập Cận Bình.
°
◼️ Ông Tập tin rằng, ở vòng cuối Trung Quốc sẽ chiến thắng
Về chính sách đối ngoại, Trung Quốc ngày càng bị cô lập. Chắc chắn Hoa Kỳ cũng góp phần vào chuyện này, trên hết là cựu Tổng thống Donald Trump với đường lối đối đầu cực đoan của ông. Nhưng chính hành vi hung hăng của Trung Quốc trên chính trường quốc tế, thường sử dụng ngôn từ xúc phạm, mà ông Tập khuyến khích các nhà ngoại giao của mình sử dụng, mới góp phần vào sự xích mích giữa Trung Quốc và phương Tây. Cho đến nay, châu Âu đã cố gắng đạt được nửa chặng đường giao thiệp với Bắc Kinh. Nhưng việc ông Tập công khai thể hiện lòng trung thành với kẻ phát động chiến tranh Vladimir Putin lại khiến người dân châu Âu thêm xa lánh.
Các nhà ngoại giao phương Tây ở Bắc Kinh và đại diện của Think-Tanks báo cáo là: ông Tập cả quyết rằng cuối cùng Trung Quốc sẽ chiến thắng. Người cai trị Trung Quốc tin rằng liên minh phương Tây chống đối Nga sẽ tan rã, khi mà người tiêu dùng ở châu Âu và Mỹ cảm nhận được hậu quả của chiến tranh và các lệnh trừng phạt qua việc giá cả tăng cao. Cùng lúc này, ông Tập thành lập các liên minh mới ở Đông Nam Á, Trung Đông, Châu Phi và Nam Mỹ. Và nền kinh tế, theo niềm tin vững chắc của ông Tập, sẽ khởi sắc trở lại trong nửa cuối năm khi các đợt bùng phát corona mới kết thúc - cũng chính sự kiêu căng ngạo mạn này đã khiến Trung Quốc sa lầy trong cuộc chiến chống đại dịch sau thành công ban đầu.
Đại hội đảng cộng sản (ĐCS) lần thứ 20 dự kiến diễn ra vào tháng 11, ở đây các cấp lãnh đạo cao nhất của đảng sẽ được bổ nhiệm lại. Khi đó, ông Tập muốn được bầu làm bí thư nhiệm kỳ thứ ba - một điều chưa có trong tiền lệ đang gây tranh cãi trong giới chính trị, vì từ trước đến nay giới hạn chỉ là hai nhiệm kỳ. Sự kiện chính trị lớn này cần phải có ưu thế về sự bình ổn và vững chắc thực sự. Sức mạnh kinh tế cần được cải thiện, chính sách zero-Covid được công nhận và đại dịch bị triệt tiêu. Đó là những gì ông Tập đã lên kế hoạch.
°
◼️ Không ai bày tỏ sự chỉ trích công khai
Thay vào đó, là sự sôi sục. Từ lâu, không phải tất cả mọi người trong giới lãnh đạo chính trị đều đồng ý với chiến lược chống đại dịch đang hoạt động kém hiệu quả của ông Tập và đường lối chính trị của ông, vốn ngày càng nghiêng về ý thức hệ hơn là hành động thiết thực cho kinh tế. Tuy nhiên, nhà độc tài Trung Quốc đã tạo ra một bầu không khí sợ hãi với các chiến dịch "thanh lọc" và chống tham nhũng thường xuyên của mình trong suốt 9 năm qua. Không ai công khai chỉ trích điều này, và cho đến nay không có dấu hiệu nào cho thấy bất kỳ ai có thể tranh cử với Tập vào mùa thu.
Cai Xia, một cựu nhân viên của Trường Đảng Trung ương ở Bắc Kinh, đã tóm tắt suy nghĩ của một số người trong ĐCS về việc dỡ bỏ giới hạn hai nhiệm kỳ đối với các bí thư. Vào năm 2018, bằng cách ra lệnh cho Ủy ban Trung ương đồng ý sửa đổi hiến pháp có liên quan, ông Tập đã buộc đảng này phải "nuốt phân chó" (nguyên văn: Hundescheisse zu schlucken), Cai Xia, hiện sống ở Hoa Kỳ, cho biết.
Hầu hết các lời xì xầm xuất phát từ Thượng Hải. Bất kể, là một công nhân bình thường hay một người quản lý có thu nhập cao, tất cả đều không giấu giếm sự tức giận của mình với ban chỉ đạo Corona. Trên internet tràn ngập các video phản đối và tuyên bố giận dữ của công dân Thượng Hải. Các cơ quan kiểm duyệt khó mà xóa hết được. Nhiều năm sau người ta vẫn có thể tìm thấy hàng loạt biểu hiện bất mãn trên mạng xã hội về một sự kiện độc nhất vô nhị này.
°
◼️ Sự bất bình của công chúng ở Thượng Hải
Yang Chaohui, một nhà khoa học chính trị tại Đại học Bắc Kinh, cho biết: “Với số người từ mọi thành phần đã lên tiếng, thì đây là sự giận dữ lớn nhất của quần chúng được thể hiện công khai, kể từ khi ông Tập lên nắm quyền vào năm 2012”. Tuy nhiên, điều này không chắc có thể dẫn đến một phong trào chính trị có khả năng gây nguy hiểm cho ông Tập. Yang tin rằng sự bất mãn của công chúng quá rời rạc để tạo ra động lực. Ngoài ra, không xuất hiện nhà lãnh đạo nào của phong trào như vậy.
Liệu ông Tập có phải nhượng bộ trước những diễn biến ngoài ý muốn hiện nay hay không, có thể được nhìn thấy trong thành phần của Ủy ban Thường vụ Bộ Chính trị sau đại hội đảng vào mùa thu, chẳng hạn như, nếu cơ quan này bao gồm nhiều nhà kỹ trị hơn thay vì các nhà tư tưởng thuần túy. Một đồng minh thân cận của ông Tập thì không còn có cơ hội thăng tiến vào vị trí cao nhất trong đảng, đó là Lý Cường, Bí thư Đảng Cộng sản ở Thượng Hải. Cho đến gần đây ông ta được xem là một ứng cử viên an toàn và cũng sẽ kế nhiệm Thủ tướng Lý Khắc Cường. Tuy nhiên, có thể Tập sẽ phải hy sinh ông ta vì tình hình hỗn loạn xảy ra ở Thượng Hải.
Nếu nhiều yếu tố bất lợi cho ông Tập cùng xuất hiện, mọi thứ có thể trở nên náo nhiệt vào mùa thu. Đó là điều mà cựu Thủ tướng Úc, Kevin Rudd tin tưởng, ông được xem là một trong những chuyên gia giỏi nhất của phương Tây về Trung Quốc. "Nếu Trung Quốc tiếp tục tụt hậu về tốc độ tăng trưởng kinh tế, đại dịch vượt ngoài tầm kiểm soát và chính phủ vì quá thân cận với Putin mà ngày càng lúng túng trong chính sách đối ngoại trước những diễn biến ở Ukraine, thì kết quả của đại hội đảng có thể để ngỏ", Rudd cho biết vào dịp mới đây, tại một sự kiện của Hiệp hội Châu Á ở New York.
VTP-LTH dịch

Trong thời điểm hiện nay, do lạm phát kỳ vọng cao, những cảnh báo về cung tiền kích thích tăng trưởng, đẩy rủi ro cho người có tiền, trong khi đó thị trường chứng khoán thiếu ổn định, bất động sản tăng giá hàng loạt đã đẩy những người có ý định mua vàng ngày càng quyết tâm tích trữ vàng nhiều hơn.
Thời điểm hiện nay, để mở cửa hàng kinh doanh, khôi phục hoạt động buôn bán hay khởi nghiệp khá rủi ro cho nhiều người, chính vì vậy, luồng tiền vào vàng tăng đột biến là điều khó tránh.
*
Dịch Covid làm nền kinh tế Mỹ rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng, năm 2021 nước Mỹ đã bung đến 6000 tỷ đô la cứu trợ nền kinh tế lớn nhất thế giới này. Một lượng tiền khổng lồ bung ra kích thích sức mua chặn đà suy thoái. Đấy là giải pháp bắt buộc. Mà đã tiền nhiều thì ắt lạm phát. Chính sách nào cũng có 2 mặt, mặt lợi và mặt hại. Bung tiền hãm đà suy thoái nhưng lại gây lạm phát sau đó, mà lạm phát là cơn bão bào mòn túi tiền nên cuộc sống của người dân sẽ bị nghèo đi theo những cơn bão giá. Như vậy chống lạm phát là nhiệm vụ cực kỳ quan trọng để giải quyết hậu quả của chính sách bơm tiền.
Nếu nói bơm tiền là nới lỏng chính sách tiền tệ thì thu hồi tiền chống lạm phát là chính sách thắt chặt tiền tệ. Ngân hàng Trung ương quốc gia nào cũng thế, biện pháp thắt chặt hữu hiệu nhất là nâng cao lãi suất và FED cũng thế thôi. Chống lạm phát là nhiệm vụ cấp bách, tuy nhiên, nếu FED nâng cao lãi suất thì các ngân hàng thương mại cũng nâng theo. Điều đó cũng có nghĩa là doanh nghiệp sẽ bị khan vốn kéo theo sức sản xuất bị sụt giảm. Như vậy thắt chặt tiền tệ chống lạm phát thì doanh nghiệp lại khó thở hơn, chính nó cũng là một phần cản trở đà phát triển của nền kinh tế.
Trước áp lực lạm phát quá lớn, ngày 4/5 vừa qua, Cục Dự trữ Liên Bang Mỹ - FED đã nâng mức lãi suất lên 0,5%, mức nâng cao nhất trong vòng 20 năm qua. Tuy nhiên, với nước Mỹ thì đây không phải là cách duy nhất để làm giảm lượng cung tiền cho nền kinh tế. Nên nhớ, đồng đô la Mỹ là “tiền của tiền” nó là đồng tiền được dùng để giao dịch quốc tế và được các ngân hàng Trung ương trên khắp thế giới dùng để cất vào kho dự trữ ngoại hối của họ. Nhu cầu đô la của thế giới rất lớn, vậy nên Chính phủ Hoa Kỳ còn có cách khác để hỗ trợ FED làm giảm lượng cung tiền cho nền kinh tế. Đấy là cách nào? Giảm thuế nhập khẩu để hàng hóa nhập vào Mỹ nhiều hơn nữa. Hàng đổ vào thì ắt đô la sẽ chảy ra, đó là điều đương nhiên. Đấy chính là cách mà Chính phủ Hoa Kỳ mở van tháo dòng cho đô la chảy ra ngoài làm giảm lượng cung tiền nhằm chống lạm phát.
Nếu nói chính sách thắt chặt tiền tệ nằm trong tay FED thì chính sách giảm thuế nằm trong tay Tổng thống Mỹ. Được biết, Trung Quốc là quốc gia có tổng kim ngạch xuất khẩu vào Hoa Kỳ lớn nhất. Vậy nên Chính quyền Biden đang có cân nhắc việc giảm thuế nhập khẩu hàng Trung Quốc. Tuy nhiên nếu giảm thuế thì điều đó có nghĩa là Mỹ đã dỡ bỏ lệnh trừng phạt mà Chính quyền Trump đã thực hiện trước đây. Hiện nay trong chính quyền Biden đang cãi nhau như mổ bò về vấn đề này. Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen và Bộ trưởng Thương mại Gina Raimondo thì ủng hộ chính sách giảm thuế, trong khi đó Đại diện Thương mại Katherine Tai thì lại chống.
Đứng trên lập trường bảo vệ nền kinh tế Mỹ thì người ta ủng hộ giảm thuế hàng Tàu, còn đứng trên lập trường phải trừng trị Tàu thì lại nghiêng về việc giữ lệnh trừng phạt dưới thời Trump. Như đã nói, chính sách nào cũng có mặt trái của nó, tuy nhiên việc áp dụng nó như thế nào cho đúng thời điểm sẽ phát huy mặt ưu giảm sự tác hại mặt khuyết. Dưới thời Trump, áp lực lạm phát không cao nên phạt Tàu là đúng, còn bây giờ, nước Mỹ đang gánh áp lực lạm phát rất lớn từ việc bơm 6000 tỷ đô trước đó nên cần ủng hộ chính sách giảm thuế hàng Tàu nhằm kiểm soát lạm phát.
Nền kinh tế thế giới chưa bao giờ đối mặt với khó khăn liên hoàn như thế này. Vì covid mới bơm tiền, hậu quả của chính sách bơm tiền là lạm phát. Đang lo giải quyết vấn đề lạm phát thì lại xảy ra chiến tranh Nga – Ucraina làm nguồn cung dầu từ Nga bị gãy. Mà nguồn cung này bị gãy thì khó mà kìm giá dầu ở mức thấp. Mà giá dầu tăng thì vật giá leo thang, ắt bóng ma lạm phát lại trở lại. Nền kinh tế Mỹ là nền kinh tế đầu tàu, sức khỏe của nó luôn ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu. Vậy nên, rất khó tiên đoán cho tương lai. Nếu chiến trang Nga – Ucraina leo thang thì hậu quả rất khó lường.
Những khó khăn mà Hoa Kỳ đang gánh thì các quốc gia khác cũng gánh y hệt như vậy. Thời đại toàn cầu hóa, không một quốc gia nào thoát khỏi vòng xoáy của nó. Đấy là mặt trái của toàn cầu hóa, vậy nên, các nền kinh tế lớn trên thế giới cần điều chỉnh như thế nào để hạn chế sự ảnh hưởng tiêu cực khi một điểm nào đó trên thế giới xảy ra sự cố?!
Đ.N.

Cơ quan Điều tra hình sự Bộ Quốc phòng vừa thực hiện lệnh bắt tạm giam đối với Đại tá Diêm Đăng Thanh, Giám đốc Bệnh viện Quân y 110 (Cục Hậu cần, Quân khu 1).
Theo Bệnh viện Quân y 110, ông Diêm Đăng Thanh SN 1968, quê ở huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Ông Thanh tốt nghiệp Học viện Quân y năm 1991, sau đó về nhận công tác tại Bệnh viện Quân y 110. Đến tháng 3/2009, ông Thanh được bổ nhiệm làm Phó Giám đốc bệnh viện và được bổ nhiệm chức vụ Giám đốc vào tháng 9/2011. Quá trình công tác, năm 2012, ông Thanh được phong tặng danh hiệu “Thầy thuốc ưu tú”. Tháng 1/2015, ông Thanh được Hội đồng chức danh Giáo sư Nhà nước quyết định công nhận chức danh Phó Giáo sư.
Bệnh viện Quân y 110 thuộc Cục Hậu cần, Quân khu 1 là Bệnh viện đa khoa hạng 1, có địa chỉ tại phường Thị Cầu, TP Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh và cơ sở 2 ở xã Dĩnh Trì, TP Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang. Bệnh viện này có nhiệm vụ khám bệnh, thu dung, cấp cứu, điều trị cho các đơn vị quân đội trên tuyến, cơ quan, đơn vị, công ty và nhân dân trên địa bàn đơn vị đóng quân, sẵn sàng thực hiện các nhiệm vụ khác khi được cấp trên giao…

Tình thế hiểm nguy của ông Tập Cận Bình: Trong ngoài đều đối mặt với cường địch
Nguyệt Hà
Mỹ có tập trung sức mạnh giúp Ukraina và bảo vệ các đồng minh châu Âu hay không? Tại sao ông Tập Cận Bình kiên quyết zero COVID, bất chấp người dân oán hận, kinh tế khủng hoảng? Chính quyền Mỹ và ông Tập đều đang có những tính toán riêng cho ván bài quyết định của mình.
Trong khi trọng tâm toàn cầu chủ yếu là cuộc chiến của Nga với Ukraine, thì chính quyền Mỹ đã sẵn sàng một lần nữa gửi thông điệp ra thế giới bên ngoài rằng, đối thủ địa chính trị lớn nhất trong mắt Mỹ là Trung Quốc chứ không phải Nga. Ở trong nước, ông Tập Cận Bình không ngại cưỡng chế zero-COVID, khiến dư luận bất bình và kinh tế khủng hoảng. Luyện Ất Tranh, một người làm truyền thông cấp cao ở Hong Kong, cho rằng ông Tập không thương tiếc sự sụp đổ kinh tế, chứng tỏ ông Tập không nắm hết huyết mạch kinh tế, và kinh tế vẫn nằm trong tay phe ông Giang, sự sụp đổ kinh tế là sự sụp đổ của phe Giang Trạch Dân.
Mỹ chuẩn bị cuộc chiến với địch thủ lớn nhất: Trung Quốc
Khi toàn cầu tập trung chủ yếu vào cuộc chiến giữa Nga và Ukraine , chính quyền ông Biden của Hoa Kỳ đã sẵn sàng một lần nữa gửi thông điệp ra thế giới bên ngoài rằng đối thủ địa chính trị lớn nhất trong mắt Hoa Kỳ là ĐCSTQ, không phải Nga.
Theo Wall Street Journal, ông Biden đã nắm quyền hơn 18 tháng, và Ngoại trưởng Hoa Kỳ Blinken dự kiến ​​sẽ có bài phát biểu vào thứ Năm, nêu rõ kế hoạch của chính phủ Hoa Kỳ để đối phó với Trung Quốc. Tuy nhiên, ông Blinken đã có kết quả dương tính với Covid 19, và bài phát biểu sẽ bị hoãn lại.
Bài phát biểu diễn ra trong bối cảnh Nga xâm lược Ukraine. Các chuyên gia chính sách đối ngoại cho rằng, cuộc khủng hoảng Nga-Ukraine đã khiến chính phủ Mỹ và các đối tác của Mỹ mất tập trung trong việc xử lý các mối quan hệ với Trung Quốc.
Báo cáo cho biết, chính phủ Hoa Kỳ sẽ tham gia với các đồng minh châu Á trên một số mặt trận trong tháng tới, bao gồm hội nghị thượng đỉnh với các nhà lãnh đạo Đông Nam Á ở Washington vào tuần tới, các chuyến đi của ông Biden đến Hàn Quốc và Nhật Bản vào cuối tháng này, và cuộc gặp ngày 24 tháng 5 giữa Hoa Kỳ và các quốc gia Đông Nam Á. Bộ tứ Đối thoại An ninh (Quad) giữa các nhà lãnh đạo của Australia, Ấn Độ và Nhật Bản. Nhân dịp này, chính phủ Hoa Kỳ tin rằng họ phải làm rõ chính sách của mình đối với Đảng Cộng sản Trung Quốc, và giành được sự ủng hộ của các nước Bộ tứ.
Ông Russell, cựu quan chức phụ trách các vấn đề Trung Quốc của chính quyền Obama, hiện là Phó Giám đốc của Viện Chính sách Xã hội Châu Á cho biết: "Trong bức tranh lớn, thách thức chính đối với Hoa Kỳ và trật tự quốc tế mà Hoa Kỳ dốc sức duy trì là Trung Quốc"
Không lâu sau cuộc tấn công toàn diện của Nga vào Ukraine, ông Campbell, cố vấn hàng đầu của Hội đồng An ninh Quốc gia về châu Á, nói với một tổ chức tư vấn chiến lược của Washington rằng, Hoa Kỳ coi Trung Quốc là một mối đe dọa lớn, trong khi các đồng minh châu Âu coi cuộc chiến Nga-Ukraine là một mối đe dọa hiện hữu.
Cuộc chiến phe phái nội bộ ĐCSTQ: Một mất một còn
Ở Trung Quốc, ông Tập Cận Bình không ngại cưỡng chế zero COVID khiến dư luận bất bình và kinh tế khủng hoảng.
Ông Luyện Ất Tranh, một nhân viên truyền thông cấp cao từ Hồng Kông, đã được Epochtimes phỏng vấn vào ngày 5/5 để phân tích các vấn đề ở Trung Quốc đại lục.
Ông Luyện chỉ ra rằng, trong cuộc chiến Giang - Tập hiện nay, ông Tập Cận Bình đang chiếm ưu thế, mặc dù phe ông Giang nắm giữ huyết mạch kinh tế, nhưng nếu ông Tập nắm được quyền lực, ông ấy có thể từng bước đối phó với kẻ thù chính trị của mình. Hiện nay có rất nhiều tiếng nói kêu gọi ông Tập Cận Bình phải quét sạch phe Giang, nếu không sẽ gặp khủng hoảng.
Ông Luyện Ất Tranh nói rằng, ông Tập Cận Bình kiên quyết muốn phong tỏa thành phố, vì tất cả xuất phát điểm của ông đều dựa trên đấu tranh phe phái. Ở vị trí của ông Tập, điều đầu tiên là phải thắng trong đấu tranh phe phái, sau đó ông ta có thể làm bất cứ điều gì mình muốn. Nếu thất bại trong cuộc chiến phe phái, cho dù khi Kinh tế Trung Quốc cất cánh và trở thành cường quốc thế giới, thì cũng không liên quan gì đến ông Tập Cận Bình.
Ông Luyện Ất Tranh cho rằng, phần lớn quyền lực kinh tế vẫn nằm trong tay phe ông Giang. Ông phân tích tình trạng đấu đá các phe phái trong nội bộ chính quyền Trung Quốc: thứ nhất, Tập Cận Bình nắm chắc quyền lực chính trị nên ở Thượng Hải muốn làm gì thì làm; thứ hai, ông Tập không thương tiếc khi kinh tế sụp đổ, chứng tỏ ông Tập không hoàn toàn nắm giữ mạch máu kinh tế, kinh tế vẫn nằm trong tay phe ông Giang, bởi vì sự khủng hoảng kinh tế liên quan đến sự sụp đổ của phe Giang Trạch Dân.
Nguyệt Hà

Tất cả phụ nữ, trẻ em và thường dân cao tuổi đã được di tản khỏi nhà máy thép Azovstal ở Mariupol, phó thủ tướng Ukraine cho biết ngày thứ Bảy, bất chấp điều mà các sĩ quan quân đội nói là một cuộc tấn công của Nga tại nhà máy này đang diễn tiến.
"Phần này của hoạt động nhân đạo ở Mariupol đã kết thúc," Phó Thủ tướng Iryna Vereshchuk viết trên ứng dụng nhắn tin Telegram.
Nhà máy thép từ thời Soviet, nơi cố thủ cuối cùng của các lực lượng Ukraine ở Mariupol, đã trở thành biểu tượng phản kháng trước nỗ lực của Nga nhằm chiếm toàn bộ các vùng đông và nam Ukraine trong cuộc chiến kéo dài 10 tuần.
Dưới đạn bom dội xuống khốc liệt, các chiến binh và thường dân trong nhiều tuần qua đã mắc kẹt trong các boongke và đường hầm sâu len lỏi khắp địa điểm này, với ít thức ăn, nước uống hoặc thuốc men.
Bộ chỉ huy quân sự Ukraine cho biết các lực lượng Nga được yểm trợ bởi xe tăng và pháo ngày thứ Bảy một lần nữa cố gắng xông vào Azovstal, tìm cách đánh bật các lực lượng phòng thủ cuối cùng của Ukraine tại thành phố cảng chiến lược bên Biển Azov.
Sau nhiều tuần bị quân Nga dội bom, Mariupol đã biến thành đống đổ nát và nhà máy thép này phần lớn đã bị phá hủy. Một vài nhóm thường dân đã rời khỏi khu phức hợp rộng lớn này trong tuần qua trong thời gian tạm dừng giao tranh.
Trước đó trong ngày thứ Bảy, hãng thông tấn Interfax của Nga dẫn nguồn tin từ phe ly khai do Moscow hậu thuẫn ở vùng Donetsk của Ukraine cho biết thêm 50 người đã được di tản khỏi nhà máy thép bị bao vây.
Tuy nhiên, đến 1600 giờ GMT, các nhà báo của Reuters vẫn chưa thấy bất cứ dấu hiệu nào là họ đã đến trung tâm tiếp nhận ở vùng lãnh thổ do phe ly khai kiểm soát gần Mariupol.
Phe ly khai nói tổng cộng 176 thường dân đã được di tản khỏi nhà máy. Việc di tản thường dân bắt đầu từ cuối tuần trước từ nhà máy Azovstal, được Liên Hợp Quốc và Ủy ban Chữ Thập Đỏ Quốc tế (ICRC) làm trung gian điều giải. Công tác của họ bị đình lại trong tuần vì giao tranh lại nổ ra.
Trước đó trong tuần này, thị trưởng thành phố ước tính có 200 thường dân bị kẹt tại nhà máy. Không rõ sau tuyên bố của phó thủ tướng ngày thứ Bảy liệu có thường dân là nam giới nào còn trong khu phức hợp hay không.
Ngày thứ Sáu, Tổng thống Volodymyr Zelenskyy nói trong một bài phát biểu vào đêm khuya rằng Ukraine đang thực hiện nỗ lực ngoại giao để cứu các chiến binh cố thủ bên trong nhà máy thép.
Các chiến binh đã thề quyết không đầu hàng. Không rõ còn lại bao nhiêu người ở đó, và các quan chức Ukraine lo ngại các lực lượng Nga muốn quét sạch họ vào thứ Hai, khi Moscow kỉ niệm chiến thắng của Liên bang Soviet trước Đức Quốc xã trong Thế chiến thứ hai.

Ukraine: 'Putin chỉ đang đối diện với các dạng thức thất bại khác nhau'
Lễ duyệt binh ngày Chiến thắng 09/05 tại Nga sẽ không đại diện cho bất kỳ hình thức chiến thắng nào tại Ukraine, bất chấp sự tô hồng từ Tổng thống Nga Putin và Điện Kremlin, Giáo sư thỉnh giảng bộ môn quốc phòng tại Đại học King's College London, Michael Clarke nhận định.
Đây là một cuộc chiến mà Nga không thể chiến thắng theo bất kỳ ý nghĩa thông thường nào.
Thất bại với Kế hoạch A nhằm chiếm chính phủ Kyiv trước khi lực lượng của Tổng thống Zelensky hoặc thế giới bên ngoài có thể phản ứng, giờ đây Moscow đã chuyển sang Kế hoạch B. Đây là cách tiếp cận quân sự mang tính "thủ đoạn" hơn nhằm bao vây Kyiv và di chuyển gần hơn đến các thành phố khác tại Ukraine - Chernihiv, Sumy, Kharkiv, Donetsk, Mariupol và Mykolaiv và chỉ đơn giản là nhằm tiêu diệt sức kháng cự của lực lượng vũ trang Ukraine trong khi chính Kyiv sẽ bị đe dọa chấp nhận thất bại hay bị tàn phá. Kế hoạch này cũng lại thất bại.
Nản chí, Nga giờ chuyển sang kế hoạch C, đó là từ bỏ Kyiv và ở miền bắc, thay vào đó tập trung toàn bộ lực lượng cho một cuộc tấn công quan trọng ở vùng Donbas và trên khắp miền nam Ukraine, có lẽ là xa đến cảng Odesa ở miền tây nam - nhằm cắt đường tiếp cận ra biển của Ukraine một cách hiệu quả.
Đây là chiến dịch mà chúng ta hiện đang thấy tại miền đông Ukraine, quanh thành phố Iziyum và Popasne, Kurulka và Brazhkivka.

Phát biểu trong một sự kiện của Financial Times tại Washington ngày 07/05, William Burns, Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) nói rằng Trung Quốc đang theo dõi chặt chẽ cuộc xung đột của Nga tại Ukraine và điều này đang ảnh hưởng đến các tính toán của giới lãnh đạo Trung Quốc đối với vấn đề Đài Loan.
Ông William Burns nói chính phủ Trung Quốc đã bị tác động mạnh về sức kháng cự không hề khoan nhượng của Ukraine trước cuộc xâm lược của Nga và những cái giá mà Nga đang phải trả đối với nền kinh tế.
"Tôi nghĩ giới lãnh đạo Trung Quốc đang theo dõi rất kỹ về những điều này – về tổn thất và hậu quả đối với bất kỳ nỗ lực nào nhằm kiểm soát Đài Loan", ông nói.
Tuy nhiên Giám đốc CIA cũng thận trọng và cho rằng cuộc chiến tranh tại Ukraine sẽ không thay đổi các mục tiêu dài hạn của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đối với Đài Loan.
"Tôi chưa bao giờ tin rằng điều này có thể làm xói mòn quyết tâm kiểm soát Đài Loan của Tập Cận Bình. Nhưng tôi nghĩ [cuộc chiến tranh tại Ukraine] đang ảnh hưởng đến tính toán của Trung Quốc về cách thức và khi nào sẽ thực hiện điều này."
Trung Quốc đã từ chối lên án cuộc xâm lược của Nga nhằm vào Ukraine và chỉ trích các lệnh trừng phạt của Phương Tây đối với Moscow.
Bắc Kinh và Moscow cũng đã tuyên bố mối quan hệ hợp tác chiến lược "không giới hạn" chỉ vài tuần trước khi cuộc xâm lược nổ ra vào ngày 24/02. Trong những năm gần đây hai quốc gia này cũng thắt chặt các mối quan hệ an ninh và năng lượng nhằm đẩy lùi sức ảnh hưởng của Mỹ và Phương Tây.
Thế nhưng ông Burns cũng nói rằng Mỹ tin rằng Trung Quốc có thể thay đổi trước những tổn thất về mặt danh tiếng khi có liên quan đến "tính chất bạo lực" trong hành động quân sự của Tổng thống Nga Putin.
"Tôi nghĩ rằng một trải nghiệm cay đắng, theo nhiều cách, mà cuộc xâm lược của Nga trong 10 hoặc 11 tuần qua đã mang lại, đó là cho thấy tình hữu nghị này thật sự có một số giới hạn," Giám đốc CIA nói.

Người phát ngôn của Thủ tướng Canada Justin Trudeau cho biết ông sẽ có cuộc gặp với Tổng thống Volodymyr Zelenskyy tại Ukraine hôm Chủ nhật.
"Thủ tướng đang ở Ukraine để gặp Tổng thống Zelenskyy và tái khẳng định sự ủng hộ vững chắc của Canada đối với người dân Ukraine", ông Cameron Ahmad, Giám đốc truyền thông của ông Trudeau cho biết.
Thị trưởng của Irpin, Ukraine, cho biết trên kênh Telegram của mình rằng ông Trudeau đã có chuyến thăm không báo trước tới thị trấn của ông, nơi trước đó bị quân đội Nga tạm thời trấn giữ.
"Tôi vừa có vinh dự được gặp Thủ tướng Canada Justin Trudeau, người đã đến Irpin để tận mắt chứng kiến nỗi kinh hoàng mà những kẻ chiếm đóng Nga đã gây ra cho thị trấn của chúng tôi", ông Oleksandr Markushyn nói.

Thủ tướng Canada có chuyến thăm bất ngờ tới Irpin.

Justin Trudeau đã đến thăm thành phố Irpin, Kyiv Oblast và gặp Thị trưởng Oleksandr Markushyn.

⚡️Canadian PM pays surprise visit to Irpin.

Justin Trudeau visited the city of Irpin, Kyiv Oblast, and met its Mayor Oleksandr Markushyn. Photo: Oleksandr Markushyn. pic.twitter.com/qh93jZWus9

— The Kyiv Independent (@KyivIndependent) May 8, 2022

These are the indicative estimates of Russia’s combat losses as of May 8, according to the Armed Forces of Ukraine. pic.twitter.com/V7D68SbZxG

— The Kyiv Independent (@KyivIndependent) May 8, 2022

Mỹ công bố các biện pháp trừng phạt mới đối với Nga, nhắm vào ngành dịch vụ, truyền thông và quốc phòng

US unveils new sanctions on Russia, targeting services, media and defense industry https://t.co/gtIVCejTLN

— The Guardian (@guardian) May 8, 2022

Asia Sentinel: Chuyến hành hương tế nhị của Thủ tướng Việt Nam
Tác giả: David Brown/ Song Phan, dịch
Thách thức đối ngoại lớn nhất của Phạm Minh Chính tại thủ đô Hoa Kỳ
Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ dẫn đầu đoàn quan chức cấp cao tới Washington trong tuần tới. Trước khi họ tham gia “Hội nghị thượng đỉnh đặc biệt châu Á” ngày 12 và 13 tháng 5 của Tổng thống Joe Biden, hậu quả trực tiếp của việc Nga xâm lược Ukraine rất có thể sẽ chi phối các cuộc tham vấn song phương với những người đồng cấp Mỹ.
Cuộc chiến của Putin đã làm lung lay giả định cơ bản về vị thế quốc phòng của Việt Nam: Việc Nga sẽ tiếp tục là nhà cung cấp đáng tin cậy cho hệ thống vũ khí mà nước này cần để ngăn chặn sự xâm lược của Trung Quốc. Nó (cuộc chiến của Putin) đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho mối quan hệ đôi bên cùng có lợi, cho cả Nga và Việt Nam.
Đó là một ràng buộc có từ thời Liên Xô, viện trợ cho chế độ cộng sản Việt Nam khi họ chiến đấu để bảo đảm nền độc lập của Việt Nam và sau đó là thống nhất đất nước dưới sự thống trị của Hà Nội. Ở Việt Nam, Nga vẫn được tôn vinh là nước chủ trì viện trợ kinh tế hào phóng trong thập niên sau chiến tranh khi Việt Nam kết thúc, vật lộn trong việc xây dựng nền kinh tế chỉ huy kiểu Liên Xô. Vài thập niên sau, giờ đây đã thành công trong việc đổi tên nền kinh tế Việt Nam thành kinh tế “thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa”, nhưng cảnh giác với tham vọng của Trung Quốc, lãnh đạo đất nước đã chọn dựa vào Moscow để có các hệ thống vũ khí công nghệ cao tương đối rẻ tiền, bao gồm tàu chiến, máy bay chiến đấu – ném bom, tàu ngầm tấn công, và hệ thống tên lửa phòng thủ bờ biển.
"Giấc mộng Trung Hoa" của Tập Cận Bình là ác mộng đối với Việt Nam, một mối đe dọa mà Hà Nội đã tìm cách chống đỡ qua việc xây dựng khả năng răn đe, tỏ lòng tôn kính và nhấn mạnh lợi ích kinh tế chung. Đó vừa là một chiến lược xưa cũ, từng cho thấy có hiệu quả khi Trung Quốc hành động phô trương, vừa là một loạt chính sách cho phép Việt Nam hiện đại duy trì mối quan hệ mang tính xây dựng có chừng mực với nước láng giềng khổng lồ.
Tuy nhiên, giờ đây, Hà Nội không thể yên tâm về việc có trong tay một bộ hệ thống vũ khí được chế tạo ở Nga. Trong tương lai gần, Việt Nam khó có thể mua vũ khí của Moscow mà không kích động cái gọi là 'lệnh trừng phạt thứ cấp'. Hà Nội có vẻ hiểu ra điều đó. Ông Chính đã đồng ý với ông Fumio Kishida, thủ tướng mới của Nhật hôm 30 tháng 4 rằng, "ở bất kỳ khu vực nào, việc thay đổi hiện trạng bằng vũ lực là khó có thể chấp nhận được".
Chính và các đồng sự phải nói năng cẩn thận ở Washington. Ở đó, sự chú ý vẫn được tập trung vào cuộc khủng hoảng ở Ukraine. Nhiều người vốn đang chỉ đạo cuộc đối đầu [cuộc chiến] ủy nhiệm với Nga, lại thiếu sự hiểu biết tinh tế về lợi ích của Mỹ ở châu Á - Thái Bình Dương. Trong việc ủng hộ Ukraine, Việt Nam (dù có những lý do chính đáng) đã lỗi nhịp so với các nước bạn bè còn lại của Mỹ, và điều đó không xứng hợp với nhóm coi châu Âu là trung tâm trong việc thiết lập chính sách đối ngoại của Mỹ.
Việc thủ tướng Việt Nam có mặt tại Washington có thể làm dấy lên bình luận tiêu cực. Những người đối thoại gay gắt có thể hỏi, tại sao Mỹ không trừng phạt vụ Hà Nội mua các hệ thống vũ khí của Nga và chỉ trích việc Hà Nội không tham gia bỏ phiếu lên án cuộc chiến của Putin ở Liên Hiệp quốc.
Ông Chính được cho là có triển vọng sẽ kế vị người bảo trợ của mình, ông Nguyễn Phú Trọng, khi nào người đứng đầu đảng Cộng sản, hiện 78 tuổi, quyết định nghỉ hưu hoặc không thể tiếp tục công việc vì một cơn đột quỵ nữa. Các cuộc gặp ở Washington là sự kiểm nghiệm đối ngoại lớn nhất của Chính cho đến nay; đồng liêu lẫn đối thủ của ông sẽ chăm chú theo dõi.
'Cẩn thận trong phát biểu" không có nghĩa là không nói gì. Sẽ là khôn ngoan nếu Chính thể hiện sự đồng cảm thật sự với Ukraine và tỏ sự thất vọng với Nga, một người bạn đáng tin cậy lâu năm của chế độ Hà Nội, đã “đi chệch hướng”. Ông nên khẳng định một cách thẳng thắn và dứt khoát rằng, Việt Nam đã dựa vào các hệ thống vũ khí mua của Moscow để bảo vệ lợi ích của mình trước những phần tử hiếu chiến ở Bắc Kinh. Ông có thể nói, đó là vấn đề mà ông hy vọng Mỹ có thể giúp giải quyết.
Chính quyền Biden tự hào về "chủ nghĩa hiện thực thực dụng", nhưng những người đối thoại Mỹ dường như bị ám ảnh bởi lập trường giả vờ không chọn phe lâu nay của Việt Nam. Với quan hệ hợp tác song phương ngày càng sâu rộng và ngày càng lớn mạnh, nhằm mục đích làm giảm bớt tham vọng của Bắc Kinh ở biển Đông, Mỹ đã thúc ép Hà Nội nâng cấp mối quan hệ được mô tả là song phương. Họ nói, quan hệ đó phải là 'chiến lược', chứ không chỉ là 'toàn diện'.
Giả định rằng, Bộ Chính trị Việt Nam đã “xử lý” (suy nghĩ kỹ về) các tác động đối với Việt Nam từ cuộc chiến của Putin ở Ukraine, thì một tuyên bố chung rằng, Việt Nam và Hoa Kỳ từ nay trở thành 'đối tác chiến lược' sẽ có thể là một điều dễ dàng đối với Hà Nội.
Có nhiều khả năng là Tổng thống Biden và những người khác đối thoại với phái đoàn ông Chính sẽ thúc giục Việt Nam ngừng mua sắm vũ khí do Nga cung cấp và bảo dưỡng. Đáp lại, ông Chính có thể chỉ ra điều hiển nhiên: Nếu Washington muốn Hà Nội loại bỏ vũ khí của Nga, thì cũng nên giúp Việt Nam tìm cách khác để có đủ khả năng (như Ukraine), gia tăng khả năng phòng thủ lãnh thổ và chủ quyền.
Ấn Độ cũng phụ thuộc đáng kể vào các hệ thống vũ khí mua của Nga. Có lẽ Mỹ có thể thúc đẩy hợp tác ba bên để đáp ứng nhu cầu bảo trì và giúp cả Việt Nam lẫn Ấn Độ vượt qua các thách thức mua sắm quốc phòng trong tương lai.
Nếu Washington và Hà Nội đồng ý gọi quan hệ hai bên là chiến lược cũng như toàn diện, thì cả hai đều có trách nhiệm phải hành động phù hợp trên tất cả các lĩnh vực. Việt Nam vẫn là một trong số 11 nước bị Mỹ coi là ''nền kinh tế phi thị trường". Nhãn hiệu đó đúng 25 năm trước nhưng bây giờ quả là vô lý; Việt Nam nên được loại khỏi danh sách.
Về phía Việt Nam, có một khiếu nại thương mại cần phải điều tra khẩn cấp, về các tấm pin năng lượng mặt trời được cho là sản xuất ở Trung Quốc và sau đó, sau gia công chút ít bề ngoài ở Việt Nam hoặc ở nước nào khác của Đông Nam Á, được xuất khẩu sang Mỹ. Nếu đúng – và có vẻ đúng phần nào – các nước đã cho phép sự thông đồng này, có nguy cơ bị trừng phạt nặng nề. Ở đây, ông Chính một lần nữa nên sẵn sàng với các dữ kiện. Nếu quả thật các nhà xuất khẩu của Việt Nam nằm trong số đang giúp cho sự gian lận các linh kiện tấm pin mặt trời do Trung Quốc sản xuất, thì Việt Nam nên nhanh chóng đóng cửa các nhà xuất khẩu này.
_______
Tác giả: David Brown là một nhà ngoại giao Hoa Kỳ đã nghỉ hưu, một cộng tác viên lâu năm của Asia Sentinel. Ông Brown có nhiều bài viết về các vấn đề chính sách công ở Việt Nam. Bản dịch này đã được ông Brown chỉnh sửa, dành cho độc giả người Việt, có thể có vài chi tiết khác với bản tiếng Anh.

Hà Nguyên – Cát Tường
(VNTB) - Việc tra tấn những người bị tạm giam, tạm giữ vẫn là nan đề
Tháng 12-2014, Cơ quan Nhân quyền Liên Hiệp Quốc (OHCHR) ra thông cáo hoan nghênh quyết định thông qua Công ước về chống tra tấn của Quốc hội Việt Nam.
Công an Việt Nam có chấm dứt đánh tù hay chưa?
Thông cáo ra ngày 9-12-2014 tại Bangkok “hoan nghênh quyết định của Quốc hội Việt Nam hôm 28-11 thông qua Nghị quyết phê chuẩn Công ước của Liên Hiệp Quốc về chống tra tấn và các hình thức đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người cũng như Công ước về Quyền của người khuyết tật.
Việc thông qua và thực hiện Công ước về chống tra tấn, 30 năm sau khi nó ra đời, là một bước quan trọng nhằm bảo đảm việc ngăn chặn và cấm hành động tra tấn, cũng như bảo đảm chữa chạy cho các nạn nhân của tra tấn”.
Công ước của Liên Hiệp Quốc về chống tra tấn và các hình thức đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người được Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc thông qua ngày 10-12-1984, có hiệu lực thi hành ngày 26-6-1987. Trước đó, Việt Nam đã ký nhưng chưa phê chuẩn Công ước này.
Có thật là Công an Việt Nam nghiêm chỉnh thực thi khi Quốc hội ban hành Nghị quyết phê chuẩn Công ước của Liên Hiệp Quốc về chống tra tấn và các hình thức đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người?
Để tránh việc suy diễn rồi ‘vận dụng’ điều luật 117 của Bộ luật hình sự đối với nhóm tác giả thực hiện loạt bài xoay quanh chủ đề Công ước về chống tra tấn mà Quốc hội Việt Nam trên trang Việt Nam Thời Báo, xin được trích tài liệu có tên “Đề cương giới thiệu tình hình thực hiện phòng ngừa, đấu tranh, xử lý đối với hành vi tra tấn tại Việt Nam” do Bộ Công an lưu hành nội bộ, qua đó có thể thấy rằng việc tra tấn những người bị tạm giam, tạm giữ vẫn là nan đề.
Công an vẫn còn đánh tù vì trình độ nghiệp vụ hạn chế?
Vụ việc mới đây xảy ra với bà Nguyễn Thúy Hạnh được nêu trên trang Việt Nam Thời Báo hôm 7-5-2022, có thể là hệ lụy của tra tấn tinh thần trong nhà tù khiến bà bị trầm cảm nặng đến mức phải chữa trị tâm thần bắt buộc.
Xin trích tài liệu liên quan, “Đề cương giới thiệu tình hình thực hiện phòng ngừa, đấu tranh, xử lý đối với hành vi tra tấn tại Việt Nam”:
“1. Khuôn khổ pháp lý chung
- Chương II Hiến pháp năm 2013 của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam có 36 điều quy định về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, trong đó có quyền bình đẳng trước pháp luật, không bị phân biệt đối xử trong đời sống chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội, quyền sống, quyền bất khả xâm phạm về thân thể, được pháp luật bảo hộ về sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm, không bị tra tấn…
- Quyền không bị tra tấn hoặc đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người đã được quy định tại khoản 1 Điều 20 Hiến pháp năm 2013, theo đó: “Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về thân thể, được pháp luật bảo hộ về sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm; không bị tra tấn, bạo lực, truy bức, nhục hình hay bất kỳ hình thức đối xử nào khác xâm phạm thân thể, sức khỏe, xúc phạm danh dự, nhân phẩm”.
- Quyền không bị tra tấn hoặc đối xử hoặc trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo hoặc hạ nhục con người cũng được quy định trong nhiều văn bản quy phạm pháp luật trong các lĩnh vực hình sự, hành chính, dân sự… Đặc biệt, trong năm 2015, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã thông qua nhiều văn bản quy phạm pháp luật với nhiều nội dung mới hoặc nội dung sửa đổi, bổ sung theo hướng tiến bộ hơn; chú trọng việc nội luật hóa các quy định của điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, trong đó có Công ước.
- Bộ luật hình sự năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) quy định hành vi có tính chất tra tấn là hành vi phạm tội và có thể bị xử lý theo các tội danh khác nhau.
- Theo tinh thần của Công ước, Bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung tội bức cung (Điều 374); tội dùng nhục hình (Điều 373); tội mua chuộc hoặc cưỡng ép người khác trong việc khai báo, cung cấp tài liệu (Điều 384); đồng thời, tiếp tục quy định một số tội danh liên quan đến hành vi tra tấn tương tự như trong Bộ luật hình sự năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009).
- Bộ luật tố tụng hình sự năm 2003 nghiêm cấm mọi hình thức truy bức, nhục hình (Điều 6); công dân có quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm; mọi hành vi xâm phạm tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm đều bị xử lý theo pháp luật (Điều 7).
- Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 quy định các nguyên tắc: nghiêm cấm tra tấn, bức cung, dùng nhục hình hay bất kỳ hình thức đối xử nào khác xâm phạm thân thể, tính mạng, sức khỏe con người (Điều 10); bảo hộ tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tài sản của cá nhân (Điều 11).
- Luật thi hành án hình sự năm 2010 quy định các nguyên tắc: tuân thủ Hiến pháp, pháp luật, bảo đảm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; bảo đảm nhân đạo xã hội chủ nghĩa; tôn trọng nhân phẩm, quyền, lợi ích hợp pháp của người chấp hành án (Điều 4); cấm nhận hối lộ, sách nhiễu trong thi hành án hình sự; cản trở người chấp hành án thực hiện quyền được đề nghị miễn, giảm thời hạn chấp hành án (Điều 9)...
- Luật thi hành tạm giữ, tạm giam năm 2015 quy định về việc cấm tra tấn, truy bức, dùng nhục hình hay bất kỳ hình thức đối xử nào khác xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của người bị tạm giữ, người bị tạm giam (các điều 4 và 😎.
- Luật tổ chức cơ quan điều tra hình sự năm 2015 quy định nghiêm cấm bức cung, dùng nhục hình và các hình thức tra tấn hoặc đối xử, trừng phạt tàn bạo, vô nhân đạo, hạ nhục con người hay bất kỳ hình thức nào khác xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân (Điều 14).
- Luật khiếu nại năm 2011 bảo đảm quyền được khiếu nại và giải quyết khiếu nại cho mọi cá nhân, tổ chức, trong đó có nạn nhân bị tra tấn; cấm cản trở, gây phiền hà cho người thực hiện quyền khiếu nại; đe doạ, trả thù, trù dập người khiếu nại (các điều 1 và 6).
- Luật tố cáo năm 2018 quy định về tố cáo và giải quyết tố cáo đối với hành vi vi phạm pháp luật trong việc thực hiện nhiệm vụ, công vụ và hành vi vi phạm pháp luật khác về quản lý nhà nước trong các lĩnh vực; bảo vệ người tố cáo; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong việc quản lý công tác giải quyết tố cáo ( các điều 1, 4, 5,8 ).
- Luật tổ chức Quốc hội năm 2014 (Điều 33), Luật tổ chức Chính phủ năm 2015 (Điều 21), Luật tổ chức Tòa án nhân dân năm 2014 (khoản 1 Điều 2), Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2014 (khoản 2 Điều 2, điểm b khoản 2 Điều 3, điểm b khoản 2 Điều 4), Luật Công an nhân dân năm 2014 (khoản 2 Điều 15), Luật sĩ quan quân đội nhân dân Việt Nam năm 1999 (Điều 26), Luật an ninh quốc gia năm 2004 (khoản 6 Điều 13), Luật quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng năm 2015 (Điều 7)... đều quy định trách nhiệm của các cơ quan và cá nhân trong bảo vệ quyền con người.
- Việc bảo vệ quyền con người, quyền không bị tra tấn còn được quy định trong Bộ luật lao động năm 2012, Luật hôn nhân và gia đình năm 2014, Luật phòng, chống bạo lực gia đình năm 2007, Luật bình đẳng giới năm 2006, Luật báo chí năm 2016, Luật công đoàn năm 2012, Luật quốc tịch năm 2008, Luật trợ giúp pháp lý năm 2006, Luật khám bệnh, chữa bệnh năm 2009, Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em năm 2004, Luật giáo dục năm 2005, Luật phổ cậpgiáo dục tiểu học năm 1991, Luật cán bộ, công chức năm 2008, Luật viên chức năm 2010 và Luật tiếp cận thông tin năm 2016...
- Việt Nam đã trở thành thành viên của 7/9 công ước cơ bản về quyền con người và một số nghị định thư của các công ước này. Việt Nam cũng tham gia nhiều công ước quốc tế khác liên quan đến việc bảo vệ quyền con người và luật nhân đạo quốc tế và đang tiếp tục nghiên cứu khả năng tham gia Công ước quốc tế về bảo vệ tất cả mọi người khỏi bị cưỡng bức mất tích (CPED), Công ước về quyền của người lao động di cư và thành viên gia đình họ (ICRMW), Công ước về quy chế của người tị nạn (CSR), Công ước về người không có quốc tịch (CSSP).
2. Việc áp dụng các điều ước quốc tế và vị trí của điều ước quốc tế trong hệ thống pháp luật Việt Nam
- Về vị trí của điều ước quốc tế: theo quy định tại khoản 1 Điều 6 Luật điều ước quốc tế năm 2016 và khoản 5 Điều 156 Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 thì trường hợp văn bản quy phạm pháp luật và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định khác nhau về cùng một vấn đề thì áp dụng quy định của điều ước quốc tế đó, trừ Hiến pháp.
- Về cách thức áp dụng: theo khoản 2 Điều 6 Luật điều ước quốc tế năm 2016, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ khi quyết định chấp nhận sự ràng buộc của điều ước quốc tế đồng thời quyết định cách áp dụng điều ước quốc tế (trực tiếp áp dụng hoặc gián tiếp áp dụng thông qua hoạt động nội luật hóa).
- Phù hợp với quy tắc trên, các quy định của Công ước không thuộc loại điều ước quốc tế áp dụng trực tiếp. Điều 3 Nghị quyết số 83/2014/QH13 ngày 28/11/2014 của Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam phê chuẩn Công ước chống tra tấn nêu rõ: “Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam xây dựng, hoàn thiện pháp luật để phù hợp với các quy định của Công ước chống tra tấn”.
Như vậy, Việt Nam sẽ thực hiện nội luật hóa các quy định của Công ước, đặc biệt là việc hình sự hóa hành vi tra tấn và sửa đổi, bổ sung các quy định về điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án phạt tù, khiếu nại, tố cáo, dẫn độ, quản lý xuất nhập cảnh, trục xuất, trao trả…
(…)
III. Một số khó khăn, vướng mắc trong thực thi Công ước
Những thành tựu mà Việt Nam đạt được trong hơn 70 năm xây dựng và phát triển đất nước, đặc biệt trong lĩnh vực bảo vệ quyền con người cùng với tình hình chính trị ổn định và những chính sách, định hướng phát triển kinh tế, xã hội phù hợp là tiền đề và thuận lợi cho Việt Nam trong quá trình triển khai, thực thi Công ước.
Tuy nhiên, Bên cạnh những nỗ lực đã thực hiện và những thành tựu đã đạt được, Việt Nam vẫn còn một số khó khăn cần khắc phục để thực thi có hiệu quả Công ước trong thời gia tới, cụ thể:
- Hệ thống văn bản pháp luật về quyền con người chưa thật đồng bộ.
- Nguồn lực để thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững, bảo đảm tăng trưởng kinh tế, phát triển xã hội, bảo vệ môi trường, giảm thiểu khác biệt giữa các vùng, miền còn hạn chế.
- Công ước chống tra tấn là công ước về quyền con người có nội dung liên quan đến nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội, có nhiều nội dung khó, phức tạp. Vì vậy, việc triển khai Công ước phải tiến hành theo từng giai đoạn, phù hợp với tình hình, điều kiện thực tế của Việt Nam.
Việc phổ biến, tuyên truyền Công ước đến toàn thể cán bộ, Nhân dân cũng phải được thực hiện thường xuyên, liên tục theo hướng dễ hiểu, dễ tiếp thu. Đối với các cán bộ công chức thì phải thường xuyên hướng dẫn, bồi dưỡng pháp luật và nghiệp vụ để nâng cao năng lực và trình độ cho họ để tránh việc lạm quyền có thể xảy ra.
- Trình độ pháp luật, nghiệp vụ của nhân viên công vụ chưa đồng đều nên họ có thể hiểu chưa đúng, chưa đầy đủ về các nghĩa vụ và trách nhiệm của cá nhân. Vì vậy, việc cá nhân lạm quyền trong khi thực thi công vụ vẫn có thể xảy ra. Điều này cũng gây khó khăn nhất định cho các cơ quan có thẩm quyền trong việc quản lý và đào tạo cán bộ.
Ở một số địa phương, đời sống kinh tế và trình độ dân trí của người dân chưa cao hoặc những vùng có đông người dân tộc thiểu số sinh sống thì việc tuyên truyền, phổ biến nội dung của Công ước và pháp luật Việt Nam có liên quan còn gặp nhiều khó khăn do có sự khác biệt về phong tục, văn hóa, vấn đề chuyển tải tinh thần của pháp luật sang các ngôn ngữ của dân tộc thiểu số… (dừng trích).
Với những đoạn trích được in đậm ở trên cho thấy các cơ quan tố tụng xác nhận việc tra tấn tù ở hiện tại là có thật, và chuyện thực thi Công ước về chống tra tấn ở Việt Nam vẫn đang giai đoạn sửa đổi của yêu cầu nội luật hóa phù hợp.

Thiếu ngũ cốc – Trung Quốc ra ‘tín hiệu’ bằng một ‘dự đoán’ thiên tai lớn, dư luận hỏi ‘tính đổ tội cho ông Trời?
Trần Phong
Cuối tháng 4, Cục Dự trữ ngũ cốc và nguyên liệu Nhà nước Trung Quốc đã tổ chức hội nghị truyền hình toàn hệ thống. Cuộc họp cho rằng hiện tại và trong tương lai, Trung Quốc đang phải đối mặt với một “tình hình thiên tai nghiêm trọng và phức tạp” và “nhiệm vụ khó khăn” về tiếp tế khẩn cấp. Cuộc họp kêu gọi hệ thống “dốc toàn lực để làm tốt công tác phòng chống và ứng phó với thiên tai lớn”.
Sau cuộc họp, các phương tiện truyền thông chính thức của ĐCSTQ và các phương tiện truyền thông khác đã đưa tin tức có liên quan, và tất cả chúng đều nhấn mạnh “thảm họa thiên nhiên nghiêm trọng và bất thường” trong tiêu đề.
Điều này đã làm dấy lên sự chú ý của thế giới bên ngoài: Phải chăng Cục Dự trữ và Ngũ cốc Trung Quốc đã ra tín hiệu “thông báo” rằng một thảm họa thiên nhiên lớn sẽ xảy ra? Dự trữ ngũ cốc hiện tại của Trung Quốc là bao nhiêu? Một số người còn đặt câu hỏi, ĐCSTQ lại định đổ tội cho ông Trời nữa chăng? Cái mà ĐCSTQ gọi là “thiên tai ba năm”, tức là nạn đói trên toàn quốc từ năm 1959 đến năm 1961, liệu có tái diễn?
Và gần đây, các phương tiện truyền thông và cổng thông tin điện tử khác nhau ở Trung Quốc đã đăng lại một bài báo, được cho là nghiên cứu mới nhất do Đại học Bắc Kinh công bố, cho thấy rằng “duy trì cơn đói sẽ viết lại các gen lão hóa và tuổi thọ tăng gấp đôi.” Một số cư dân mạng Trung Quốc hỏi: “Đây có phải là tín hiệu không?”
Epoch Times tiếng Trung đã mời chuyên gia bình luận các vấn đề thời sự Giang Phong tham gia một buổi phỏng vấn về vấn đề lương thực của Trung Quốc.
Phóng viên đặt câu hỏi: ông nghĩ gì về “dự báo” của Cục Dự trữ Ngũ cốc Nhà nước của Trung Quốc cho rằng hiện tại và tương lai, tình hình thảm họa ở Trung Quốc là “nghiêm trọng và phức tạp”, và thậm chí có thể có “thiên tai bất thường”?
Ông Giang cho rằng chính quyền Bắc Kinh đã tuyên bố trong các tài liệu và tuyên truyền chính thức của chính phủ rằng họ có “niềm tin” và “tự tin” trong vấn đề an ninh lương thực và rằng vụ thu hoạch ngũ cốc của Trung Quốc là “mùa bội thu” hàng năm.
Tuy nhiên, đã có nhiều báo cáo từ các phương tiện truyền thông nước ngoài cho rằng nguồn cung cấp lương thực của Trung Quốc đang bị đe dọa do các yếu tố bên trong như chi phí tăng cao, chính sách kiểm soát dịch bệnh, thời tiết xấu và các yếu tố bên ngoài như chiến tranh Nga-Ukraina.
Chúng ta biết rằng vào năm 2002, ĐCSTQ đã phát động một chiến dịch toàn quốc “trả lại đất nông nghiệp cho rừng”, nói rằng nó sẽ “cải thiện môi trường sinh thái”. Tuy nhiên, những năm gần đây, chính quyền các địa phương bắt đầu đẩy mạnh “chiến dịch phục canh”, ra lệnh mở rộng diện tích đất canh tác.
Vào đầu năm nay, tại “Diễn đàn Thanh Hoa Tam Nông”, một nhóm nghiên cứu từ Trung tâm Trao đổi Kinh tế Quốc tế Trung Quốc đã đưa ra một nghiên cứu cho thấy trong 20 năm qua, tỷ lệ tự cung tự cấp lương thực của Trung Quốc đã giảm từ khoảng 100% xuống còn 76% ở thời điểm hiện tại, và có thể giảm xuống 65% vào năm 2035.
Năm ngoái, sản lượng nông nghiệp toàn cầu đã bị sụt giảm mạnh do đại dịch và thời tiết, và giá dầu tăng đã đẩy giá lương thực lên mức cao kỷ lục. Sau khi chiến tranh Nga-Ukraina bùng nổ, tình hình còn tồi tệ hơn, nhiều chuyên gia cảnh báo có thể xảy ra tình trạng thiếu lương thực trên toàn cầu .
Khi được hỏi những lý do bên ngoài sẽ làm sâu sắc thêm cuộc khủng hoảng thiếu lương thực của Trung Quốc như thế nào? Ông Giang Phong cho biết: Trên thực tế, ông Tập Cận Bình đã nhiều lần đề cập đến vấn đề an ninh lương thực.
Chẳng hạn, cuối năm ngoái, tại Hội nghị Công tác Kinh tế Trung ương, ông hỏi “vấn đề lương thực phải làm sao?” Trong hai phiên họp hồi tháng Ba năm nay, ông nhấn mạnh “muôn công nghìn việc, miếng ăn là lớn nhất”. Ông đã đi thị sát Hải Nam vào ngày 10 tháng 4 và nói rằng hạt giống là chìa khóa cho an ninh lương thực của Trung Quốc, và “chỉ bằng cách nắm bắt hạt giống của Trung Quốc bằng tay của chúng ta, chúng ta có thể ổn định vựa gạo của Trung Quốc”.
Phóng viên đặt câu hỏi “từ những phát biểu này, ông Tập Cận Bình đang lo lắng về vấn đề lương thực. Ông có nghĩ rằng Trung Quốc có thể xảy ra một nạn đói khác như vào cuối những năm 1950 không? Ông Giang Phong trả lời:
‘Vấn đề lương thực luôn là mối quan tâm của người dân, đặc biệt là sau khi Thượng Hải đóng cửa, người dân bị mắc kẹt trong nhà không có thức ăn, thậm chí chết đói. Vì vậy, mặc dù tình trạng thiếu lương thực theo nghĩa thông thường chưa xảy ra, nhưng nỗi sợ hãi của người dân Trung Quốc về tình trạng thiếu lương thực đã bắt đầu lan rộng.’
Rõ ràng nhất là ngày 26/4, Bắc Kinh công bố việc xét nghiệm axit nucleic quy mô lớn, người dân Bắc Kinh bắt đầu đổ ra đường mua sắm tích trữ; ngày 3/5, Trịnh Châu ra thông báo đóng cửa thành phố, cảnh mua sắm hoảng loạn lại xuất hiện ở đại chợ dân sinh, chợ nông sản còn đông hơn, náo loạn đến mức có cả tranh giành rau. Đây là những thảm họa do con người tạo ra.

Sở Văn hóa - thể thao Hà Nội đã yêu cầu tạm dừng một triển lãm "hội họa Điện Biên Phủ" của họa sĩ Mai Duy Minh dự định khai mạc chiều thứ Bảy 7/5 nhằm ngày kỷ niệm chiến thắng Điện Biên Phủ, truyền thông Việt Nam đưa tin.
Nhà nghiên cứu, phê bình mỹ thuật Nguyễn Đỗ Bảo - một thành viên hội đồng duyệt triển lãm thuộc Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội, từng tham gia trong thành phần duyệt triển lãm này, được báo Tuổi Trẻ dẫn lời nói rằng "lý do khiến triển lãm phải tạm hoãn là do có những ý kiến cho rằng bức tranh chính của triển lãm Điện Biên Phủ vẽ lá cờ bị rách quá và vẽ anh bộ đội không đẹp, không đúng về giải phẫu".
"Thực ra mà nói, bảo không có vấn đề cũng được, nó là một trường phái hiện thực khách quan, mà bảo có vấn đề thì cũng được, cờ trong trận chiến ác liệt như thế thì nó phải rách nhưng đây lại rách quá, đáng lẽ vẽ rách ít thôi".
Phản hồi lại điều được cho là lý do khiến nhà chức trách Hà Nội tạm hoãn triển lãm của mình, họa sỹ Mai Duy Minh nói:
"Nếu với những lý do đó mà bắt dừng lại thì tôi thấy cũng buồn cười. Quan điểm của tôi là người trong cuộc thì chắc cũng không khác gì mọi người đâu. Cờ mà ra chiến trận thì có bao giờ lại không có lỗ chỗ vết đạn.
"Nếu mang cờ mua từ cửa hàng ra mà diễn thì mới không có vết đạn. Còn cờ mang ra chiến trận hô xung phong dẫn đầu đoàn quân thì làm thế nào từ đầu chiến trận tới khi kết thúc mà còn nguyên vẹn được.
"Còn việc nói là hình người lính bị "sai giải phẫu" thì tôi cũng chỉ nghe thông tin thế thôi và cũng chưa biết người nói câu đó là ai và nếu nói sai giải phẫu thì sai ở chỗ nào. Là họa sỹ thì cũng cố mà vẽ theo hiện thực thôi. Còn có đầy cuộc triển lãm khác tranh uốn éo hình thù cổ quái có cái gì mà "giải phẫu" đâu mà người ta vẫn duyệt treo đó thôi," họa sỹ Minh nói với BBC.
Từ Hà Nội, họa sỹ Lê Quảng Hà nói ông ủng hộ họa sỹ Mai Duy Minh.
"Minh là họa sỹ yêu nghề và làm việc rất nghiêm túc. Cái hay nhất trong tác phẩm của Minh là anh dùng đúng cách tư duy của hệ thống hiện thực xã hội chủ nghĩa để nói ra một hiện thực trần trụi.
"Tức là họa sỹ Minh đã đi rất đúng đường. Với những người quản lý văn hóa thì thú thực là tôi không nghĩ là họ dốt đâu, nhưng có lẽ là họ hèn.
"Những người làm kiểm duyệt về văn hóa họ cũng không dám tranh luận. Những lần họ không cho tôi triển lãm họ nói rất chung chung là không đúng thuần phong mỹ tục....còn trong trường hợp của họa sỹ Minh thì lý do đưa ra là chưa thỏa đáng.
"Phải thẳng thắn nói rằng sẽ không thể có tác phẩm nghệ thuật nếu không có tự do về ý thức và tư tưởng," họa sỹ Lê Quảng Hà nói thêm.

Các diễn đàn của giới “dư luận viên” hôm 8 Tháng Năm đăng bài phản đối việc các báo ở Việt Nam, trong đó có báo Tuổi Trẻ Cười, đưa tin ca sĩ Đan Nguyên từ Hoa Kỳ về làm từ thiện ở Sài Gòn.

Các ý kiến của giới “dư luận viên” bày tỏ sự bất bình vì “một ca sĩ chống cộng quyết liệt lại được đi lại thoải mái ở Việt Nam và còn được báo chí đưa tin tích cực.”
Tên tuổi của Đan Nguyên gắn liền với một loạt ca khúc bị Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch CSVN cấm phát hành như “Việt Nam Tôi Đâu,” “Anh Là Ai” của nhạc sĩ Việt Khang. Chính vì sáng tác những ca khúc “nhạy cảm” này mà nhạc sĩ Việt Khang đã bị tuyên phạt 4 năm tù trước khi mãn hạn vào cuối năm 2015.

Ngoài ra, Đan Nguyên còn được nhiều khán giả ái mộ với dòng nhạc vàng, nhạc lính VNCH khi còn hát cho Trung Tâm Asia, trước khi chuyển qua Trung Tâm Thúy Nga.

Không rõ vì sao bản tin “Đan Nguyên lần đầu về nước làm từ thiện” không được đăng trên báo Tuổi Trẻ, mà lại xuất hiện trên trang web Tuổi Trẻ Cười, là ấn bản trào phúng của nhật báo này, hôm 6 Tháng Năm.

Hiện tại, link bài nêu trên đã bị gỡ bỏ nhưng tòa soạn báo Tuổi Trẻ không đưa ra lời giải thích.

Tuy vậy, một bản tin khác với tiêu đề “Ca sĩ Đan Nguyên mang yêu thương đến Viện Dưỡng Lão Nghệ Sĩ” hiện vẫn có thể truy cập được trên trang web báo Pháp Luật Việt Nam.

Theo đó, nam ca sĩ đại diện một nhãn hàng và quỹ từ thiện mang tên anh có chuyến thăm, tặng quà cho các nghệ sĩ cao niên tại Viện Dưỡng Lão Nghệ Sĩ và trẻ em mồ côi ở Làng Trẻ Em SOS Gò Vấp vào ngày 5 Tháng Năm.
“Đây là lần đầu tiên Đan Nguyên về Sài Gòn sau mười mấy năm. Đan Nguyên cũng có cơ duyên được đến thăm Viện Dưỡng Lão Nghệ Sĩ. Đan Nguyên cảm thấy rất thương các cô chú lớn tuổi. Thật sự mà nói, những nghệ sĩ không có con cái họ cũng rất cô đơn. Họ cống hiến suốt cuộc đời mình cho nghệ thuật, nhưng cuối cuộc đời thì lại rất cô đơn. Đan Nguyên thương lắm, hy vọng là sẽ có một nơi rộng lớn hơn, để nhiều nghệ sĩ hơn được chăm sóc, để các cô chú bớt buồn…,” nam ca sĩ được dẫn lời.

Bản tin không đề cập liệu ca sĩ Đan Nguyên có tham gia show diễn nào ở Việt Nam trong dịp này hay không.

Đào Tiến Thi: Hỏi đáp xung quanh cuộc chiến tranh Nga - Ukraina
Xung quanh cuộc chiến tranh Nga – Ukraina tôi thấy có quá nhiều ý kiến lầm lạc của người Việt Nam. Ngoại trừ số cố tình xuyên tạc, bóp méo vì động cơ nào đó, thì có một số khác, quả thực, thiếu hụt kiến thức nền lẫn những thông tin cần thiết. Vì vậy, chúng tôi muốn giúp độc giả nói chung, biết thêm sự thật, qua hình thức một số câu hỏi và trả lời.
Tuy nhiên, trong phạm vi hỏi và trả lời như vậy, thật khó mà nói cho đầy đủ. Hãy coi các câu trả lời này như những gợi ý để quý vị tìm hiểu tiếp. Mặt khác, rất có thể chúng tôi sai sót, quý vị nào biết, xin hãy bổ sung, góp ý để chúng tôi sửa chữa, đính chính kịp thời.
Câu hỏi 1: Nga và Ukraina có quan hệ với nhau như thế nào?
Đáp: Nga là nước có lãnh thổ nằm ở cả hai châu lục – Âu và Á. Phần châu Âu nhỏ hơn nhưng là trung tâm văn minh của nước Nga, cho nên Nga có quan hệ với châu Âu nhiều hơn hẳn châu Á. Phần châu Âu của Nga tiếp giáp với các nước Phần Lan, Estonia, Latvia, Litva, Belarus, Ukraina. Ngoại trừ Phần Lan, năm nước còn lại đều từng nằm trong Liên bang Cộng hòa XHCN Xô-viết (Liên Xô) trong thời gian tồn tại của nhà nước này. Trong năm nước láng giềng trên của Nga, Ukraina là nước lớn nhất, còn nếu đặt trong cả 15 nước cộng hòa thuộc Liên Xô thời đó thì Ukraina là nước lớn thứ hai, chỉ sau Nga (Kazakhstan tuy có diện tích lớn hơn Ukraina nhưng dân số ít hơn và vai trò trong Liên bang thấp hơn).
Tháng 7/1990 khi Ukraina "rục rịch" ngỏ ý muốn ra khỏi Liên Xô thì số phận của Liên Xô cũng coi như sắp được định đoạt, vì vai trò thứ hai của Ukraina như đã nói.
Tại hội nghị Brest (Belarus) ngày 8/12, tiếp sau là hội nghị Alma Ata (Kazakhstan) ngày 21/12/1990, lãnh đạo ba nước Belarus, Nga và Ukraina chính thức tuyên bố giải tán Liên Xô mà không cần đến ý kiến của 12 nước còn lại. Điều này càng chứng tỏ vai trò của Ukraina trong Liên Xô.
Ukraina có đồng bằng rộng lớn, phì nhiêu, vựa lúa mì, nguồn cung cấp lương thực chính cho cả Liên Xô trước đây. Thời chiến tranh, miền Bắc Việt Nam ta đói triền miên, phải nhận nhiều viện trợ lương thực của Liên Xô và các nước XHCN, chắc hẳn trong số bột mì mà những người tuổi 50 trở lên hiện nay đã từng ăn để sổng qua những năm đói khát đó, chủ yếu do nhân dân Ukraina chia sẻ.
Đáng tiếc, nhiều người cho đến nay vẫn đồng nhất Nga với Liên Xô, đồng thời lại tưởng Ukraina nằm ngoài Liên Xô. Sai lầm thứ nhất có thể tha thứ ít nhiều nhưng sai lầm thứ hai thì không thể, càng không thể chấp nhận khi có người còn coi Ukraina là một nước lạc hậu, tương tự Afganistan và TT. Zelensky như kẻ khủng bố và kỳ thị dân tộc.
Câu hỏi 2: Trong lịch sử, Nga và Ukraina từng có quan hệ với nhau như thế nào?
Đáp: Đây là hai nước láng giềng có nhiều tương đồng về văn hóa, ngôn ngữ, đều có chung một gốc. Đại để như sau:
Khoảng thế kỷ V, VI, người Slav sinh sống khắp vùng Đông Âu, Trung Âu và Nam Âu và sau này trở thành thủy tổ của nhiều dân tộc (Nga, Ukraina, Ba Lan, Séc, Bungaria,…) Đến thế kỷ IX, khu vực Ukraina ngày nay là trung tâm của người Slav, tại đây quốc gia Kiev được thiết lập, đời sau thường gọi là nước Nga Kiev hay nước Nga cổ.
Đến thế kỷ XII, nước Nga Kiev tan rã thành các công quốc nhỏ và sau đó đều bị người Mông Cổ thống trị. Thế kỷ XIV, vùng đất Ukraina ngày nay rơi vào tay Ba Lan và Litva.
Đầu thế kỷ XV, phần đất phía đông bắc Ukraina, công quốc Moskva lớn mạnh dần, rồi họ đánh đuổi được quân Mông Cổ (1480) và thành lập nhà nước Nga Moskva. Nước Nga Moskva ngày càng lớn mạnh, đến đầu thế kỷ XVII, thôn tính miền tây Sibir, nhiều nước ở Trung Á, Ukraina. Trong các thế kỷ XVIII, XIX, Nga trở trở thành một đế quốc lớn. Ukraina khi thuộc Nga, khi thuộc Ba Lan hoặc Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng nhìn chung là thuộc địa hoặc lệ thuộc Nga.
Năm 1917 nổ ra Cách mạng tháng Mười ở Nga, sự kiện này cũng chấn động sang Ukraina. Trong hy vọng giải phóng khỏi áp bức giai cấp lẫn áp bức dân tộc, người dân Ukraina đã chào đón Cách mạng tháng Mười. Năm 1921, bị Ba Lan tấn công, Nga giúp Ukraina đánh bật Ba Lan ra khỏi lãnh thổ và năm 1922 Ukraina gia nhập Liên Xô.
Nói về Nga, suốt mấy thế kỷ, là đế quốc lớn nhưng kinh tế, khoa học, kỹ nghệ của Nga vẫn chậm phát triển, lạc hậu hơn nhiều so với Tây Âu cùng thời kỳ. "Lịch sử đế chế Nga là một chuỗi các cuộc chinh phục quân sự liên miên đan xen với những cải cách nội bộ" (nhận định của tác giả "252 quốc gia và vùng lãnh thổ, NXB Thế giới, 2005). Các cuộc "cải cách nội bộ" đó do những Sa hoàng có tài tiến hành, như Pier Đại đế (trị vì 1682 –1725), Nữ hoàng Ekateril II ((1762 –1796), Alesandr I ((1801–1825) nhưng cũng chỉ giúp Nga chấn hưng một thời gian và chủ yếu làm cho Nga lớn mạnh về mặt quân sự. Đế quốc Nga mấy trăm năm là "nhà tù của các dân tộc". Thời cận, hiện đại, nước Nga luôn bế tắc, chỉ chạm đến lằn ranh cải cách theo mô hình phương Tây, để rồi sau đó tư tưởng bảo thủ muốn duy trì chế độ độc tài vẫn thắng thế.
Câu hỏi 3: Có người nói, Ukraina là nước láng giềng vốn có nhiều quan hệ với Nga, văn hóa tương đồng với Nga, thế mà gần đây lại xích gần với phương Tây, thật đáng bị Nga "chinh phạt", nói như thế, đúng hay sai?
Trả lời: Mở đầu Tuyên ngôn độc lập (2/9/1945), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói: "Tất cả mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được; trong những quyền ấy, có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc".
Lời bất hủ ấy ở trong bản Tuyên ngôn độc lập năm 1776 của nước Mỹ. Suy rộng ra, câu ấy có ý nghĩa là: tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng; dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do".
Như vậy, việc chơi với nước nào là quyền của dân tộc Ukraina, đó là chân lý hiển nhiên và bất khả xâm phạm. Hãy nghĩ đến việc một gã hàng xóm của bạn bỗng nhiên tức tối, hằn học chỉ vì bạn chơi với ai đó mà hắn không ưa. Hắn cấm bạn chơi với người kia, bạn không nghe, thế là hắn lao vào đánh bạn bằng những đòn tàn bạo nhất. Như thế bạn có có chịu nổi không?
Mặt khác, một Ukraina tương đồng về văn hóa, vốn có nhiều quan hệ với Nga trong lịch sử, đặc biệt mới cách đây chưa lâu, còn là một nước anh em cùng nằm trong Liên bang Xô viết, thế mà nay họ muốn tránh xa Nga, xích lại với phương Tây, thì Nga phải xem lại mình, "mình thế nào người ta mới thế chứ"?
Câu hỏi 4: Tại sao Ukraina không chịu thân Nga mà lại thân phương Tây?
Đáp: Từ sau Thế chiến II, thuật ngữ "phương Tây" được sử dụng với nghĩa rộng bao gồm toàn bộ thế giới tư bản (thế giới theo chính thể dân chủ) trong thế đối lập với thế giới XHCN và một số nước, theo thói quen, không được coi là phương Tây, như Nga, Nhật Bản. Ấn Độ.
Không hiểu sao nhiều người khi luận bàn chuyện chính trị, hễ cứ nói đến phương Tây thì họ mặc định ngay đó là một thế giới xấu xa, thế giới thuộc về kẻ thù, trong khi tất cả các mặt khác họ đều hướng về trời Tây: muốn làm ăn với Tây, muốn được Tây tài trợ của cho một dự án giáo dục, khoa học, văn hóa,... Thậm chí trước một hành động ngang ngược của Tàu với Việt Nam, họ chỉ muốn Tây trừng phạt Tàu thay cho mình. Những chuyện thiết thân với quyền lợi cá nhân, sự hướng Tây càng mãnh liệt hơn: mua sắm đồ Tây, mua nhà bên Tây, tiền gửi ngân hàng bên Tây, cho con đi du học Tây với ý định "một đi không trở lại", có khi còn lo "lót ổ" cho cả gia đình nữa!
Những điều trên không chỉ diễn ra ở thời mở cửa với phương Tây mà diễn ra ngay từ hồi còn sự đối lập giữa hai phe. Cái thời các trí thức Việt Nam được một suất đi Liên Xô hay các nước Đông Âu (nghiên cứu sinh, hội thảo, tham quan, dự một khóa tập huấn,...) đã là dịp tràn may hiếm có, được họ gọi là đi "cứu nước cứu nhà", nhưng sẽ sung sướng hơn nhiều, nếu đi một nước phương Tây. Lúc ấy có câu "Một tháng đi Pháp bằng cả một giáp đi Nga", mặc dù đi Pháp (hay phương Tây nói chung) đầy oái oăm, hệ lụy, như bị tra xét rất kĩ lý lịch, đi đâu có công an mật theo dõi từng bước.
Phương Tây bao gồm nhiều nước lớn, có nền văn hóa, văn minh mà mấy trăm năm nay có sức chi phối đến toàn nhân loại, như Anh, Pháp, Mỹ, Đức, Ý, Canada, Australia. Sau khi Liên Xô và Đông Âu XHCN sụp đổ, đồng nghĩa với Chiến tranh Lạnh kết thúc, cùng lúc, toàn cầu hóa bắt đầu, thì chính Việt Nam cũng dần có quan hệ rộng rãi với thế giới phương Tây. Trong quan hệ Việt Nam – phương Tây hiện nay, các chính phủ phương Tây nhìn chung đã bỏ qua rào cản thể chế chính trị, không những hợp tác mà còn tích cực giúp đỡ Việt Nam. Hàng trăm triệu liều vaxcin phòng dịch covid-19 vừa qua là một ví dụ. Ngoài hợp tác, giúp đỡ trên phương diện chính phủ là hàng loạt sự hợp tác, giúp đỡ khác qua các tổ chức phi chính phủ và các cá nhân. Tiền từ các công dân phương Tây gốc Việt gửi về Việt Nam hằng năm cho thân nhân hoặc làm từ thiện không hề nhỏ.
Phương Tây cũng có nhiều cái xấu, nhiều vấn đề nan giải, nhưng đó đều là những vấn đề chung của nhân loại thời hiện đại, không loại trừ nước nào (văn minh tiến bộ đến đâu thì cái xấu, cái ác cũng "tiến bộ" đến đấy, đó là quy luật). Trong hành động cụ thể, phương Tây cũng có không ít sai lầm, tuy nhiên, nhìn chung phương Tây vẫn tiêu biểu cho xu thế tiến bộ của nhân loại.
Câu hỏi 5: Tại sao nhiều nước châu Âu muốn gia nhập NATO?
Đáp: NATO là một phần của thế giới phương Tây, về mặt liên minh quân sự. Tên đầy đủ của NATO là "Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương" (North Atlantic Treaty Organization) ban đầu chỉ lo việc phòng thủ cho Mỹ và một số nước ở Tây Âu, Bắc Âu và Nam Âu, trong thế đối đầu với khối Warszawa của phe XHCN nhưng về sau NATO được mở rộng hơn.
Nhiều người cho rằng lẽ ra khi khối Warszawa giải thể thì khối NATO cũng phải giải giải thể. Nghĩ như thế là không hiểu hiện tình châu Âu sau khi Liên Xô giải thể. Liên Xô giải thể nhưng Liên bang Nga được luật pháp quốc tế công nhận là nhà nước kế tục của Liên Xô, do đó Nga nghiễm nhiên được là một trong "ngũ cường" (bốn nước kia là Anh, Mỹ, Pháp, Trung Quốc) làm thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.
Trong suốt thế kỷ XVIII và XIX, Nga là cường quốc và đã nhiều lần đối đầu với các cường quốc châu Âu để giành ngôi vị khu vực, nay Nga lại sở hữu kho vũ khí hạt nhân khổng lồ, vì vậy thế đối đầu Nga – phương Tây lập tức hình thành ngay sau khi giải thể Liên Xô. Không những một phương Tây cũ vẫn sợ Nga mà hàng loạt nước XHCN Trung – Đông Âu trước kia và các nước độc lập tách ra từ Liên Xô, nay không đi theo quỹ đạo của Nga, càng sợ Nga. Vì vậy, lần lượt họ xin gia nhập NATO để được bảo vệ: Ba Lan, Séc, Hungaria, Bungaria, Estonia, Latvia, Litva, Rumaina, Slovakia, Albania,.... Gần đây, sau khi Nga đánh Ukraina, Thụy Điển và Phần Lan là những nước muốn giữ vị thế trung lập, cũng xin ra nhập NATO. Trước khi chiến tranh Nga – Ukraina nổ ra, Ukraina cũng đề nghị gia nhập NATO nhưng bị từ NATO từ chối.
Việc các nước đồng minh cũ của Liên Xô và các nước thành viên trong Liên Xô (cũ) không muốn vào "khối Nga" mà muốn vào khối NATO thì chính Nga phải tự trách mình, "mình thế nào người ta mới thế chứ"?