Mỹ, NHỮNG CON SỐ THÂM THỦNG MẬU DỊCH - có đúng là suy giảm đáng kể không?

[cha12 ba]

01/10/20

Mới đây, theo như những con số được báo cáo, nhiều người đã “ăn theo”, khoe khoang về con số thâm thủng mậu dịch “sụt giảm đáng kể” như một thành quả vô tiền khoáng hậu của Donald Trump, trong việc đánh sập kinh tế Trung Quốc, và lẽ đương nhiên, những lời ca tụng có cánh đó, tha hồ tung bay lên 9 tầng trời.


Để giải mã những con số này, tôi phải đi vào chi tiết một chút mới có thể vạch trần những giả trá và mụ mị của những cái loa phường của Donald Trump.

Cái đóng góp lớn nhất cho sự sụt giảm thâm thủng từ tháng 1 đến tháng 11 của năm 2019 vừa qua, là con số xuất cảng mạnh của dầu đá phiến (shale oil) của Hoa Kỳ. Trên danh nghĩa, tính ra thì nhờ vào việc gia tăng xuất cảng của dầu đá phiến đã giúp giảm thâm thủng từ (- 48.1) tỷ đô la trong 11 tháng đầu của năm 2018 xuống còn (-13.1) tỷ đô la, bớt đi được (+35) tỷ đô la.

Trừ phần này ra, thì phần còn lại của nền kinh tế Mỹ, bao gồm luôn mọi lãnh vực sản xuất, thì bức tranh nhìn rất khác biệt và ảm đạm hơn nhiều. Không tính sự sụt giảm thâm thủng của xăng dầu vì nhờ xuất cảng nhiều hơn, thì sự thâm thủng tính chung của tất cả các mặt hàng khác, đã tăng gần 20 tỷ đô la lên thành hơn 562 tỷ tỷ đô la chỉ trong 11 tháng đầu năm 2019. Con số này sẽ phá luôn con số thâm thủng kỷ lục so với nguyên năm của năm 2018 là 621 tỷ đô la. Được dự trù là vào khoảng từ 620 đến 625 tỷ cho trọn năm 2019 vừa qua. Con số tổng kết chính thức sẽ được báo cáo vào giữa tháng 1 năm nay.

Một yếu tố quan trọng khác giúp cho sự sụt giảm thâm thủng, chính là sự suy giảm nhập khẩu thay vì gia tăng xuất khẩu. Sự kiện này, thường là một dấu hiệu cho thấy nhu cầu tiêu dùng của người dân yếu đi hơn là sự tăng trưởng đi lên của kinh tế. Những người ủng hộ thuế quan như ông Navarro thì thường xử dụng việc cân bằng mậu dịch xuất nhập cảng và coi đó như một sự tăng trưởng của nền kinh tế. Theo ông này thì việc giảm nhập cảng sẽ đóng góp cho phần tăng trưởng GDP nhanh hơn.

Trong khi đó, theo các chuyên gia kinh tế khác, thì lại lập luận rằng, suy giảm nhập cảng, chỉ là sự bất thường về kế toán hơn là một lý do để người ta cổ võ. Đặc biệt, khi đó là dấu hiệu của nhu cầu tiêu dùng suy giảm hơn là sản xuất trong nước mạnh hơn.

Dường như các chuyên gia kinh tế của chính quyền Donald Trump, đang tìm mọi cách để khoe khoang những con số sụt giảm thâm thủng bằng cách so sánh mù mờ, mụ mị kiểu này, để có một cái gì đó để khoe nhằm kiếm phiếu trong năm bầu cử này. Thế nhưng, nếu nhìn lại sự thâm thủng về hàng hóa và dịch vụ của Hoa Kỳ chỉ trong 11 tháng đầu năm 2019 thôi, thì con số thâm thủng đã là (- 562) tỷ đô la, đã cao hơn 60 tỷ đô la so với cả năm 2016, năm mà ông Trump thắng cử.

Tóm lại, cho dù có dấu diếm che đậy, cho dù có mụ mị đánh lận con đen cách mấy đi chăng nữa, thì chỉ cần so sánh những con số thâm thủng mậu dịch của từng năm, sau khi Donald Trump lên ngôi, và nhất là sau khi ông ta ra tay đánh tariffs, với niềm hi vọng dùng nó để … kiếm phiếu.

- 2016 thâm thủng thương mại là 502.3 tỷ.

- 2017 thâm thủng thương mại tăng vọt lên 552 tỷ.

- 2018 thâm thủng thương mại nhảy vọt lên 621 tỷ.

- 2019 thâm thủng thương mại dự kiến sẽ vào khoảng 620 - 630 tỷ.

Như tôi đã liệt kê ở trên, nếu không nhờ xuất cảng thêm dầu đá phiến (shale oil) vượt mức trong năm qua thì con số thâm thủng thương mại sẽ nằm ở mức 655 tỷ cho năm 2019. Cũng là một con số kỷ lục. Con số thâm thủng tính từ khi Donald Trump lên làm tổng thống đến nay, chia trung bình ra là vào khoảng gần 100 tỷ cao hơn so với năm 2016, năm cuối cùng của Obama trước khi trao vào tay Donald Trump.

Tóm lại:

Donald Trump rất giỏi trong việc mồi lửa đốt nhà, khi nhà cháy, ông ta vừa tìm cách dập vừa la làng để cho mọi người chú ý đến công lao … chữa cháy của mình.

Bởi thế, khi các bạn nhìn vào cái đồ hình bên dưới, sẽ thấy rõ ràng rằng, từ ngày Donald Trump lên ngôi, và nhất là từ sau khi ông ta bắt đầu đánh tariffs tứ lung tung, con số mậu dịch thâm thủng gia tăng ở mức kỷ lục. Điều đáng nói là, không thấy bất kỳ ai trong hàng ngũ các chuyên viên kinh tế của ông ta, cũng như bản thân ông ta, đề cập đến chuyện này.

Chỉ đến gần đây, họ lại rầm rộ, om sòm khi bản báo cáo của chính phủ “phát hiện ra” là tháng 11 năm 2019, con số thâm thủng … giảm mạnh … so với 3 năm vừa qua. Thế là những chuyên gia phụ trách cái loa phường của đảng và của lãnh tụ, liền mở hết công xuất, phát thanh bài ca “Tiến Lên, Toàn Thắng Ắt Về Ta” được phát đi liên tục, hay ít là cho đến khi thâm thủng lại tăng vọt lần nữa trong những ngày tháng tới đây.

***

Bài tổng kết về kinh tế và tài chánh của chuyên gia chạy bàn, quờ quạng lấy được mấy tấm bằng: Series 6, Series 63, Series 7 và Series 24 về Securities. Cũng đã có mấy năm ban ngày hành nghề Stock Broker cho Prudential, ban đêm … chạy bàn cho tiệm bánh mì mới có tiền đi … du lịch.

.
Giao Thanh Phạm