"Không thể là đối tác" - Tây Ban Nha kêu gọi EU chấm dứt thỏa thuận liên kết với Israel

[PinaColada]

Trong một động thái gia tăng chỉ trích nhằm vào Israel, Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez đã kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) chấm dứt thỏa thuận liên kết với Israel.

Thủ tướng Tây Ban Nha Sanchez nói rằng một chính phủ vi phạm luật pháp quốc tế không thể là đối tác của EU. Ảnh: Tasnim.

Phát biểu tại một cuộc vận động ở Andalusia hôm Chủ nhật 19/4, ông Sanchez nói rằng “một chính phủ vi phạm luật pháp quốc tế hoặc các nguyên tắc của EU thì không thể là đối tác của khối này".

Ông nói: "Tôi kêu gọi những người đã gây ra cuộc chiến này hãy dừng lại và kiềm chế Netanyahu... Chúng tôi là những người bạn của Israel, nhưng chúng tôi không đồng ý với các hành động của chính phủ nước này".

Thủ tướng Sanchez kêu gọi tất cả các nước EU ủng hộ đề xuất này của Tây Ban Nha, và cho biết nước ông sẽ chính thức đề xuất chấm dứt thỏa thuận tại cuộc họp các ngoại trưởng EU vào thứ Ba tới tại Luxembourg.

Ông Sanchez đã nổi lên như một trong những tiếng nói chỉ trích Israel mạnh mẽ nhất trong EU. Ông cáo buộc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu phạm tội diệt chủng ở Gaza và lên án các cuộc không kích chung của Mỹ và Israel nhằm vào Iran là “một sai lầm nghiêm trọng”.

Các ý kiến chỉ trích cho rằng các cuộc tấn công liên tiếp của Israel vào Lebanon đang làm suy yếu các nỗ lực hòa bình trong khu vực. Trong bài phát biểu tại Andalusia, ông Sanchez kêu gọi chấm dứt ngay lập tức cuộc chiến ở Trung Đông - nguyên nhân khiến giá dầu toàn cầu tăng vọt và gây ra làn sóng di dời quy mô lớn trong khu vực.

Israel vi phạm thỏa thuận với EU
Ngoại trưởng Tây Ban Nha, Ireland và Slovenia trong một bức thư gửi tới Đại diện cấp cao phụ trách chính sách đối ngoại của EU Kaja Kallas hôm thứ Bảy đã cáo buộc Israel vi phạm thỏa thuận liên kết với EU. Họ cho rằng việc quốc hội Israel thông qua án tử hình và các hành động bạo lực của người định cư Israel ở Bờ Tây là những vi phạm các quyền con người cơ bản.

EU là đối tác thương mại lớn nhất của Israel, với mối quan hệ trị giá hơn 45 tỷ euro mỗi năm. Do đó, bất kỳ sự đình chỉ hoặc đổ vỡ nào của thỏa thuận đều sẽ gây ra những hậu quả kinh tế và chính trị nghiêm trọng.

Một cuộc rà soát thỏa thuận đã tìm thấy "những dấu hiệu" cho thấy Israel đã không tuân thủ các nghĩa vụ nhân quyền của mình, mặc dù một số nhà ngoại giao tin rằng những phát hiện đó không nhất thiết sẽ ngăn cản hiệp ước tiếp tục có hiệu lực.

Tuy nhiên, đề xuất của Madrid nhằm chấm dứt thỏa thuận liên kết khó có thể sớm được thông qua, do cần sự nhất trí của cả 27 quốc gia thành viên EU.

Ý tưởng này nhiều khả năng sẽ vấp phải sự phản đối từ nhóm các nước do Đức dẫn đầu, vốn liên tục bỏ phiếu chống lại các biện pháp cứng rắn hơn. Một đề xuất của Ủy ban châu Âu hồi tháng 9 nhằm trừng phạt một số bộ trưởng Israel và đình chỉ các phần liên quan đến thương mại trong thỏa thuận liên kết cũng đã không đạt được đa số tại Hội đồng châu Âu.

Pháp, Thụy Điển kêu gọi châu Âu tăng cường kiểm soát hàng hóa từ Bờ Tây
Trong một động thái khác nhằm vào Israel, Pháp và Thụy Điển đang kêu gọi Ủy ban châu Âu tăng cường kiểm soát nhập khẩu và áp thuế đối với hàng hóa từ các khu định cư của Israel ở Bờ Tây.

Tờ báo Euroactive ngày 20/4 trích dẫn một tài liệu nội bộ của châu Âu cho biết: "Pháp và Thụy Điển đang kêu gọi Ủy ban châu Âu thắt chặt các biện pháp chống lại các khu định cư bất hợp pháp của Israel, đề xuất áp thuế và kiểm soát nhập khẩu nghiêm ngặt hơn đối với hàng hóa nhập khẩu vào EU từ các vùng lãnh thổ này".

Euractiv đã lưu ý, cả hai nước đều tin rằng việc gia tăng áp lực lên Israel liên quan đến việc mở rộng khu định cư nhanh chóng là vô cùng cấp bách và muốn các giải pháp mới cho vấn đề này được trình bày cho các bộ trưởng trong những tuần tới.

Vào tháng 9/2025, người đứng đầu ngành ngoại giao châu Âu, Kaja Kallas, đã đề xuất với Ủy ban châu Âu một gói biện pháp chống lại Israel, bao gồm việc đình chỉ một số thỏa thuận thương mại. Tuy nhiên, để các biện pháp này có hiệu lực, Hội đồng EU phải nhất trí thông qua đề xuất của Ủy ban. EUObserver đưa tin vào ngày 16/4 rằng các bộ trưởng ngoại giao EU sẽ thảo luận về đề xuất áp đặt trừng phạt đối với Israel vào ngày 21/4.

Hôm 8/2, Israel đã thông qua các biện pháp nhằm mở rộng quyền kiểm soát đối với các vùng lãnh thổ Palestine ở Bờ Tây, bao gồm việc dỡ bỏ lệnh cấm bán đất cho những người định cư Israel.

Tháng 12/2016, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thông qua Nghị quyết 2334, yêu cầu Israel chấm dứt hoạt động xây dựng khu định cư. Israel từ chối tuân thủ các điều khoản của văn kiện này. Tháng 12/2025, Hội đồng Bảo an Israel đã phê duyệt việc thành lập 19 khu định cư mới ở Bờ Tây .

Vietbf @ Sưu tầm