Lực lượng Vệ binh Hồi giáo nắm quyền kiểm soát hoàn toàn Iran, gạt bỏ phe ôn hòa: các nhà phân tích cho biết.

[kentto]

Lực lượng Vệ binh Hồi giáo nắm quyền kiểm soát hoàn toàn Iran, gạt bỏ phe ôn hòa: các nhà phân tích cho biết.

Chỉ huy IRGC, Thiếu tướng Ahmad Vahidi được cho là đã nắm quyền kiểm soát đội đàm phán và quân sự của Tehran.
Ảnh của Getty Images

Theo các nhà phân tích, lãnh đạo cứng rắn của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã nắm quyền kiểm soát hiệu quả đội ngũ quân sự và đàm phán của Tehran vào cuối tuần qua.

Theo Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Washington, Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), Thiếu tướng Ahmad Vahidi và các thành viên thân cận của ông được cho là đã nắm quyền điều hành nước Cộng hòa Hồi giáo, bằng chứng là các cuộc tấn công của Iran vào các tàu cố gắng đi qua eo biển Hormuz và việc Tehran từ chối tham gia đàm phán hòa bình với Mỹ trong tuần này.

Sự chuyển hướng đột ngột sang lập trường cứng rắn cũng cho thấy các thành viên ôn hòa hơn trong giới lãnh đạo Iran, bao gồm cả Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi, đã bị gạt ra ngoài lề.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo đóng vai trò là trung tâm của lực lượng vũ trang Iran.
NurPhoto qua Getty Images

Ban đầu, Araghchi đã đồng ý mở eo biển Hormuz vào cuối tuần sau khi đạt được sự đồng thuận với chính quyền Trump, nhưng Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) yêu cầu eo biển này vẫn đóng cửa trước lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran.

Theo các nguồn tin, Vahidi đã nhận được sự ủng hộ của Mohammad Bagher Zolghadr, Bí thư Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran và là một cựu binh của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), để kiểm soát eo biển - điều này càng củng cố thêm quyền lực của Vahidi tại Iran.

Các tàu tấn công nhanh của Lực lượng Bảo vệ bờ biển Iran (IRCG) vẫn là lực lượng hải quân chủ lực của Iran tại tuyến đường thủy quan trọng này sau khi các cuộc không kích của Mỹ và Israel đánh chìm hơn 150 tàu của hải quân chính quy Tehran trong suốt cuộc chiến.

Cuối tuần qua, Iran đã tấn công ít nhất ba tàu đang cố gắng đi qua eo biển Hormuz, báo hiệu rằng điểm nghẽn dầu mỏ này vẫn bị phong tỏa khi hàng trăm tàu ​​vẫn đang mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) được cho là đã thúc đẩy việc bổ nhiệm Lãnh đạo tối cao Mojtaba Khamenei, người vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
AP

Liên minh giữa Vahidi và Zolghadr không chỉ dừng lại ở việc phong tỏa quân sự, mà còn thể hiện ở việc chỉ huy Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi đầu tháng này đã thuyết phục đồng minh của mình tham gia phái đoàn Iran.

Zolghadr được cử đến với mục đích cụ thể là đảm bảo phái đoàn tuân theo mệnh lệnh của IRGC và của Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei , người lên nắm quyền thay thế cha mình dưới sự thúc đẩy của Lực lượng Vệ binh Hồi giáo.

“Zolghadr đã gửi đơn khiếu nại tới các lãnh đạo cấp cao của IRGC, gần như chắc chắn bao gồm cả Vahidi, rằng Araghchi đã vượt quá thẩm quyền của mình trong các cuộc đàm phán bằng cách thể hiện sự linh hoạt liên quan đến việc Iran ủng hộ Trục Kháng chiến”, ISW cho biết về các cuộc đàm phán hòa bình ban đầu.

Iran đã ra tín hiệu rằng họ sẽ không tham gia vào các cuộc đàm phán hòa bình với Mỹ, phái đoàn của Mỹ sẽ đến Pakistan vào thứ Hai.
AFP qua Getty Images

"Sự tức giận của Zolghadr đã khiến các lãnh đạo cấp cao ở Tehran, bao gồm cả cựu Giám đốc Tổ chức Tình báo IRGC và thành viên lâu năm trong nhóm thân cận của Mojtaba, Hossein Taeb, phải triệu hồi phái đoàn đàm phán trở lại Tehran", viện nghiên cứu này cho biết thêm.

Liên minh của Vahidi cuối cùng đã đưa ông trở thành người ra quyết định hàng đầu ở Iran, bên cạnh Khamenei, người vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi bị thương trong các cuộc không kích ban đầu của Mỹ và Israel khiến cha ông và các quan chức cấp cao khác thiệt mạng.

Điều này đặt Vahidi và Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) lên trên Araghchi và lãnh đạo Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, những người, bất chấp những phát ngôn chống Mỹ của họ, vẫn được coi là những người ôn hòa.

Theo ISW, tình trạng hiện tại làm suy yếu các cuộc đàm phán giữa Araghchi và Ghalibaf với Mỹ vì họ thiếu "đòn bẩy hoặc thẩm quyền hành pháp chính thức để định hình quá trình ra quyết định".

Điều này cũng làm suy yếu những tuyên bố từ chính quyền Trump rằng Mỹ đang đối phó với một chế độ đã được cải cách sau khi giết chết hàng chục quan chức cấp cao của Iran trong chiến tranh.

Do chưa ấn định ngày tiếp theo cho các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, nên vẫn chưa rõ liệu thỏa thuận ngừng bắn mong manh này có được gia hạn sau thời hạn chót vào thứ Ba hay không.