Vì sao Từ Hi Thái hậu sử dụng phân động vật để làm đẹp?

[troopy]

Trong loại phấn dưỡng nhan được xem là bí quyết làm đẹp nổi tiếng nhất của Từ Hi có đến 3 loại phân động vật; phấn này giúp làm trắng da, giảm nếp nhăn và lão hóa.

Trong lịch sử Trung Quốc cổ đại, những phương pháp chăm sóc sắc đẹp của hoàng cung luôn khiến hậu thế tò mò bởi sự cầu kỳ và đôi khi kỳ lạ đến khó tin. Một trong những câu chuyện gây nhiều tranh luận nhất liên quan đến Thái hậu Từ Hi (1835–1908), nhân vật quyền lực bậc nhất triều Thanh, được cho là đã sử dụng cả sữa mẹ lẫn phân động vật trong các liệu trình dưỡng nhan nhằm duy trì vẻ ngoài trẻ trung suốt cuộc đời.


Niềm say mê làm đẹp của vị Thái hậu Trung Quốc. (Ảnh: SCMP)

Từ Hi vốn xuất thân là một phi tần cấp thấp trong hậu cung nhà Thanh. Tuy nhiên, bằng tài năng chính trị và sự khéo léo, bà từng bước vươn lên trở thành người nhiếp chính và thực tế điều hành hoàng triều nhà Thanh (1644–1911) trong gần nửa thế kỷ, từ năm 1861 cho đến khi qua đời năm 1908. Giai đoạn cầm quyền của bà chứng kiến nhiều biến động lớn, bao gồm sức ép từ các nước đế quốc phương Tây, các cuộc nổi dậy trong nước và đặc biệt là cuộc khởi nghĩa Nghĩa Hòa Đoàn.

Từ Hi nổi tiếng là người đặc biệt quan tâm đến việc chăm sóc nhan sắc, thậm chí được xem là một “nhà điều chế nước hoa” tài năng trong cung đình.

Theo nhiều tài liệu lịch sử, Từ Hi dành sự chú ý rất lớn cho vẻ ngoài của mình. Các nguồn tin cho biết bà từng uống sữa mẹ như một phần của chế độ làm đẹp nhằm duy trì sự trẻ trung. Bên cạnh đó, bà tự chế phấn má hồng và nhiều loại mỹ phẩm phục vụ cho việc chăm sóc da hằng ngày.

Dù áp dụng nhiều phương pháp dưỡng nhan, Từ Hi vẫn phải đối mặt với các vấn đề da liễu như mụn trứng cá và tình trạng co thắt cơ mặt. Tuy nhiên, cuốn Hương Hoàng Gia do thị nữ Đức Lăng ghi chép lại cho thấy ngay cả khi đã cao tuổi, làn da của bà vẫn trắng mịn, tươi tắn và mang nét thanh tú của phụ nữ trẻ.

Điều này khiến hậu thế đặt câu hỏi, bí quyết thực sự giúp Từ Hi duy trì vẻ ngoài ấy là gì?

Ông Yuan Hongqi, Phó giám đốc bộ phận Cung điện tại Bảo tàng Cung điện, tiết lộ rằng trong các phương pháp chống lão hóa của Từ Hi, nhân sâm và bột ngọc trai là hai thành phần không thể thiếu. Bà sử dụng chúng thường xuyên như những dược liệu dưỡng nhan quan trọng.

Ngoài ra, một loại mỹ phẩm đặc biệt mang tên “bột yurong” được xem là bí quyết làm đẹp nổi tiếng nhất của vị Thái hậu. Đây là loại phấn được các thầy thuốc cung đình nhà Thanh điều chế riêng cho bà vào năm thứ sáu triều đại Hoàng đế Quang Tự.

Bột yurong chủ yếu được tạo nên từ các dược liệu truyền thống Trung Quốc. Đáng chú ý, trong thành phần có ba loại nguyên liệu đặc biệt, đều là các dạng phân chim, bao gồm phân chim sẻ, phân đại bàng đực và phân bồ câu.

Theo ghi chép, những con đại bàng và bồ câu non dùng để sản xuất nguyên liệu được nuôi dưỡng riêng biệt trong cung. Chúng được cho ăn một hỗn hợp thuốc đặc biệt mang tên “ba bai san”. Phân của các loài chim này được thu gom cẩn thận trong suốt chín ngày trước khi đưa vào chế biến mỹ phẩm.

Tuy nhiên, phương pháp này cũng gây nhiều tranh cãi. Một số nguồn cho rằng loại thức ăn đặc biệt có độc tính, thường khiến chim non không thể sống sót lâu, làm dấy lên nghi vấn về tính nhân đạo của quy trình sản xuất thời bấy giờ.

Loại phấn yurong được tương truyền là phải thoa từ hai đến ba lần mỗi ngày. Nó được cho là giúp làm trắng da, chống lão hóa, cải thiện cấu trúc da và giảm nếp nhăn. Về sau, Từ Hi thậm chí còn ban hành chiếu chỉ quy định phấn yurong trở thành mỹ phẩm thiết yếu sử dụng suốt đời trong cung đình.

Việc sử dụng phân động vật không chỉ giới hạn trong lĩnh vực làm đẹp hoàng cung mà còn xuất hiện phổ biến trong y học cổ truyền Trung Quốc (TCM). Trong quan niệm y học cổ, nhiều loại phân động vật được xem là dược liệu quý.

Cuốn Bách khoa toàn thư về dược liệu do danh y Lý Thời Trân biên soạn đã ghi chép tới 51 loại phân động vật được dùng cho mục đích chữa bệnh. Chẳng hạn, phân cừu được cho là giúp điều trị tiêu chảy ở trẻ em, phân lạc đà được dùng để cầm máu, còn phân chim sẻ được áp dụng trong điều trị các bệnh về giác mạc.

Theo lý luận của y học cổ truyền, các nguyên liệu này có khả năng tác động đến khí huyết và cân bằng cơ thể, từ đó mang lại hiệu quả điều trị cũng như cải thiện ngoại hình.

Hoàng Vĩnh Tĩnh, Trưởng khoa Da liễu tại Bệnh viện Y học Cổ truyền tỉnh Quảng Đông, cho biết dưới góc độ y học cổ truyền, nhiều bài thuốc từ phân chim được cho là có khả năng thúc đẩy tuần hoàn máu, tiêu huyết ứ, làm giảm u cục và thậm chí mang lại lợi ích thẩm mỹ.

Tuy vậy, ông cũng nhấn mạnh rằng một số dược liệu có độc tính nhẹ, do đó cần đánh giá cẩn thận chỉ định và chống chỉ định trước khi sử dụng.

Trong thực hành da liễu, các chế phẩm này chủ yếu được khuyến cáo dùng ngoài da và hiếm khi sử dụng đơn lẻ. Ngày nay, các loại dược liệu có nguồn gốc từ phân chim trở nên rất khó tìm, đồng thời việc kiểm soát chất lượng vẫn là thách thức lớn.

Theo chuyên gia, những nguyên liệu như phân chim sẻ hay “phân chim đại bàng” gần như không còn xuất hiện phổ biến tại các hiệu thuốc. Việc sử dụng chúng trong lâm sàng hiện đại đã giảm đáng kể do lo ngại về an toàn và các rủi ro tiềm tàng đối với sức khỏe.

VietBF@sưu tập