Chiến sự Trung Đông ngày 25-3: Hỗn loạn thông tin đàm phán, cảnh báo nóng về nhiên liệu

[Romano]

Cuộc chiến do Mỹ và Israel phát động nhằm vào Iran vẫn đang tiếp diễn bất chấp nỗ lực tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho chiến sự Trung Đông.
Xung đột Trung Đông đã bước sang ngày thứ 26 hôm 25-3 khi các cuộc không kích và tấn công bằng tên lửa được ghi nhận tại Iran, Israel và trên khắp khu vực vùng Vịnh.

Một cuộc không kích ở phía Nam thủ đô Tehran đã khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và 28 người bị thương, trong khi các vụ nổ khác ở phía Đông thủ đô Iran được cho là đã phá hủy một trường học và một số tòa nhà dân cư.

Quân đội Israel hôm 24-3 cảnh báo Iran đã phóng tên lửa về phía nước này và các hệ thống phòng thủ chống tên lửa đã được kích hoạt.

Thông tin trái chiều về đàm phán
Song song đó, Mỹ vừa phát tín hiệu leo thang quân sự, vừa để ngỏ khả năng đạt được một thỏa thuận.

Tổng thống Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra nhằm chấm dứt chiến tranh. Ông cũng tuyên bố Tehran đã đồng ý không bao giờ tìm kiếm vũ khí hạt nhân và úp mở về một "món quà" liên quan đến dầu mỏ, khí đốt và eo biển Hormuz.Truyền thông Mỹ đưa tin nước này đang lên kế hoạch điều động khoảng 3.000 binh sĩ thuộc Sư đoàn Lính dù 82 tinh nhuệ tới Trung Đông để hỗ trợ các chiến dịch chống lại Iran.

Theo truyền thông, Mỹ cũng đã gửi kế hoạch 15 điểm tới Iran về chấm dứt xung đột, được cho là do Tổng tư lệnh quân đội Pakistan Syed Asim Munir làm trung gian hỗ trợ.Theo kênh Al Jazeera, người dân Iran hoang mang trước những tuyên bố ngoại giao của Mỹ bởi các cuộc ném bom, phóng tên lửa vẫn đang diễn ra trên thực địa.

Nhà phân tích Negar Mortazavi nhận định Iran muốn kết thúc cuộc chiến theo các điều kiện riêng và đảm bảo xung đột không tái bùng phát.


Nỗ lực ngoại giao
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif tuyên bố Islamabad sẵn sàng đăng cai các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến của Mỹ và Israel với Iran.

Nhà ngoại giao hàng đầu Trung Quốc Vương Nghị đã nói với Iran rằng đàm phán luôn tốt hơn là giao tranh, trong khi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron kêu gọi Tehran tham gia đàm phán với thiện chí.

Trong khi đó, Đại sứ Israel tại Liên hợp quốc Danny Danon nhấn mạnh Israel không tham gia các cuộc đàm phán Mỹ - Iran và các hoạt động quân sự sẽ tiếp tục cho đến khi năng lực hạt nhân và tên lửa của Iran bị xóa bỏ.

Hạn chế sử dụng nhiên liệu
Cuộc xung đột Trung Đông tiếp tục làm chao đảo thị trường năng lượng toàn cầu, đặc biệt là do sự gián đoạn lưu thông qua eo biển Hormuz.

Iran tuyên bố các "tàu thuyền không có thái độ thù địch" có thể di chuyển qua eo biển Hormuz, theo một thông cáo gửi Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO).

Theo nhà kinh tế học người Mỹ Steve Hanke, cuộc xung đột đã cản trở dòng chảy tự do của các mặt hàng thiết yếu từ vùng Vịnh, chẳng hạn như heli và phân bón.

Ông Ketan Joshi, nhà phân tích năng lượng độc lập, cho rằng các đề xuất hiện tại về việc người dân nên hạn chế sử dụng nhiên liệu hoặc làm việc tại nhà mới "chỉ là sự khởi đầu" và có thể trở thành các quy định bắt buộc. Chính phủ các nước cần phải khẩn trương giảm sự phụ thuộc ngắn hạn vào chuỗi cung ứng nhiên liệu hóa thạch toàn cầu.