Hệ thống phòng thủ Israel chịu sức ép lớn trước tên lửa Iran

[Romano]

Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, việc Iran gia tăng các đợt tấn công tên lửa đạn đạo trong tuần thứ tư của cuộc xung đột đang đặt hệ thống phòng không Israel trước sức ép lớn, buộc nước này phải sử dụng đồng thời nhiều lớp đánh chặn và làm dấy lên nhu cầu cấp thiết tăng số lượng tên lửa Arrow 3.Hiện nay, hệ thống Arrow 3, do Tập đoàn Công nghiệp Hàng không Israel phát triển, là công cụ chủ lực của Israel trong đánh chặn tên lửa đạn đạo tầm xa. Loại tên lửa này có khả năng tiêu diệt mục tiêu ngoài khí quyển, giúp giảm thiểu thiệt hại trên mặt đất. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng việc đánh chặn không phải lúc nào cũng đạt hiệu quả tối ưu. Các hiện tượng “pháo hoa” trên bầu trời Israel thời gian qua cho thấy nhiều đầu đạn con đã tách ra ở độ cao 7 - 8 km, phản ánh những trường hợp không đánh chặn được ở tầng cao, đồng thời làm gia tăng nguy cơ thiệt hại do mảnh vỡ rơi xuống.

Trong một số tình huống, Israel đã sử dụng hệ thống David's Sling do Rafael Advanced Defense Systems phát triển, vốn nằm ở tầng trung gian giữa Iron Dome (Vòm Sắt) và Arrow. Tuy nhiên, hệ thống này được thiết kế chủ yếu để đánh chặn rocket hạng nặng và tên lửa hành trình nên việc sử dụng để đối phó tên lửa đạn đạo còn hạn chế.Chi phí cũng là yếu tố cần cân nhắc, khi mỗi tên lửa David’s Sling có giá khoảng 320.000 USD, trong khi một tên lửa Arrow 3 có giá khoảng 640.000 USD. Tuy nhiên, giới chức quốc phòng nhấn mạnh yếu tố quyết định vẫn là khả năng duy trì nguồn dự trữ trong một cuộc xung đột kéo dài. Một số quan chức an ninh cảnh báo việc sử dụng các hệ thống đánh chặn ở độ cao thấp hơn có thể làm tăng nguy cơ thiệt hại do mảnh vỡ và đầu đạn con rơi xuống, trong khi Arrow 3 - với khả năng đánh chặn ngoài khí quyển - vẫn là giải pháp tối ưu để đối phó tên lửa Iran.

Theo không quân Israel, kể từ khi xung đột bùng phát, Iran đã phóng khoảng 440 tên lửa đạn đạo, trong đó khoảng 92% đã bị đánh chặn. Tuy nhiên, các đợt tấn công liên tiếp cho thấy năng lực phóng của Iran vẫn chưa bị suy giảm như đánh giá ban đầu. Trong bối cảnh đó, các nguồn tin quốc phòng cho rằng Israel cần tăng đáng kể số lượng tên lửa Arrow 3. Dù các dây chuyền sản xuất tại Israel và Mỹ đang hoạt động tối đa, việc bổ sung kho dự trữ vẫn gặp hạn chế do chuỗi cung ứng dài và phụ thuộc vào các đơn hàng được đặt từ nhiều năm trước.

Giới phân tích nhận định xung đột hiện nay đang đặt hệ thống phòng thủ nhiều tầng của Israel vào giai đoạn thử thách mới, trong đó bài toán cân đối giữa hiệu quả tác chiến và năng lực dự trữ trở thành yếu tố then chốt.

Không chỉ vấn đề hệ thống phòng thủ, Israel cũng đang đối mặt rủi ro năng lượng do phụ thuộc dầu mỏ. Cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz đang phơi bày một thực tế đáng chú ý, đó là dù đã phát triển mạnh nguồn khí tự nhiên ngoài khơi trong những năm gần đây, Israel vẫn phụ thuộc vào dầu mỏ ở mức cao, thậm chí cao hơn mức trung bình của các nước thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD).

Các chuyên gia năng lượng cho rằng, mặc dù cơ cấu năng lượng của Israel đã có sự cải thiện nhờ khí tự nhiên, song dầu mỏ vẫn đóng vai trò then chốt, đặc biệt trong lĩnh vực giao thông vận tải. Trong bối cảnh xung đột, khi các mỏ khí ngoài khơi phải tạm ngừng hoạt động vì lý do an ninh, Israel buộc phải quay lại sử dụng dầu diesel như nguồn nhiên liệu dự phòng, làm gia tăng mức độ phụ thuộc vào dầu mỏ. Thực tế này càng trở nên đáng lo ngại khi Israel không có quan hệ ngoại giao với phần lớn các nước sản xuất dầu trong khu vực. Việc gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung năng lượng toàn cầu - khiến giá dầu tăng mạnh, kéo theo áp lực lạm phát và chi phí sản xuất gia tăng trên diện rộng.

Giới chuyên gia nhận định, xung đột hiện nay không chỉ là cú sốc ngắn hạn đối với giá dầu mà còn có thể trở thành bước ngoặt thúc đẩy quá trình chuyển dịch năng lượng toàn cầu, tương tự như sau cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng hệ thống năng lượng đa dạng, linh hoạt và ít phụ thuộc vào các tuyến vận tải chiến lược như Hormuz sẽ trở thành ưu tiên hàng đầu của nhiều quốc gia, trong đó có Israel.