‘Độc chiếm’ eo biển Hormuz, Iran xuất khẩu dầu nhiều hơn cả trước khi bị Mỹ-Israel tấn công

[therealrtz]

Iran đang xuất khẩu nhiều dầu hơn qua eo biển Hormuz hơn so với trước khi chiến sự với Mỹ-Israel bùng phát. Điều này cho thấy Tehran vẫn kiểm soát tuyến hàng hải chiến lược này dù phần lớn các nhà sản xuất dầu khác trong khu vực buộc phải cắt giảm xuất khẩu hoặc tìm đường vận chuyển thay thế.

Theo dữ liệu của công ty theo dõi tàu chở dầu Kpler, trong khi các nước vùng Vịnh giảm sản lượng và tìm cách tránh đi qua Hormuz, Iran vẫn duy trì hoạt động xuất khẩu gần như bình thường. Điều này tạo nguồn tài chính quan trọng cho Tehran trong bối cảnh nước này hứng chịu các cuộc tấn công dữ dội từ Mỹ và Israel.

Kể từ khi xung đột bắt đầu ngày 28/2, đã có 7 tàu chở dầu bốc hàng ngoài khơi Iran. Ít nhất 2 chuyến bốc hàng gần đây diễn ra ngay trong Vịnh Ba Tư. Trong 6 ngày qua, lượng dầu Iran bốc lên tàu đạt trung bình 2,1 triệu thùng/ngày, cao hơn mức xuất khẩu khoảng 2 triệu thùng/ngày của tháng 2. Dù xuất khẩu của Iran thường biến động theo từng tuần, mức tăng gần đây cho thấy các lô hàng của nước này ít bị cản trở hơn so với các nhà sản xuất khác, đồng thời phản ánh nhu cầu ổn định của Trung Quốc đối với dầu thô Iran.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã đe dọa tấn công bất kỳ tàu nào cố gắng đi qua eo biển Hormuz kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành không kích Tehran. Trước tình hình này, nhiều tàu chở dầu và hàng hóa buộc phải tránh đi qua tuyến huyết mạch vận tải này.

Căng thẳng đã làm dấy lên lo ngại về kịch bản tồi tệ nhất khi hàng triệu thùng dầu mỗi ngày có thể không được đưa ra thị trường. Giá dầu đã biến động mạnh trong những ngày gần đây, có lúc tiến gần 120 USD/thùng vào đầu tuần trước khi giảm xuống dưới 80 USD/thùng sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố chiến sự có thể kết thúc “rất sớm”. Theo ước tính của JPMorgan Chase, nếu eo biển bị phong tỏa trong 2 tuần, nguồn cung dầu vùng Vịnh có thể giảm khoảng 3,8 triệu thùng/ngày, tương đương hơn 3% sản lượng toàn cầu.

Phần lớn dầu Iran được cho là đi tới Trung Quốc bằng các tàu thuộc “đội tàu bóng tối”. Christopher Long của công ty an ninh hàng hải Anh Neptune P2P Group, cho biết gần như mọi tàu đang đi qua Hormuz đều có liên hệ với Iran hoặc Trung Quốc.

Tuần trước, Tổng thống Trump tuyên bố kế hoạch hộ tống tàu thương mại qua Hormuz, nhưng cho đến nay chưa triển khai. Chuẩn đô đốc Ali Reza Tangsiri, chỉ huy hải quân Vệ binh Cách mạng Iran, cảnh báo bất kỳ tàu nào do Mỹ và đồng minh hộ tống sẽ bị ngăn chặn bằng “mạng lưới tên lửa và máy bay không người lái của Iran”.

Theo Lloyd's List Intelligence, kể từ khi xung đọt nổ ra, chỉ khoảng 15 tàu đi qua eo biển, phần lớn là tàu thuộc đội tàu bóng tối vận chuyển dầu Iran sang Trung Quốc và Ấn Độ. Nhiều tàu nhỏ của Trung Quốc thậm chí phát tín hiệu qua loa và sóng radio ngắn để thông báo với lực lượng Iran rằng họ là tàu Trung Quốc và sau đó được đi qua an toàn.

Một trong các tàu này là Skywave, đã nhận dầu từ đảo Kharg – nơi xuất khẩu phần lớn dầu thô của Iran – trước khi hướng đến Trung Quốc. Một tàu khác là Cume, đã bốc khoảng 2 triệu thùng dầu Iran vào ngày 19/2, đi qua eo biển tuần trước và hiện ở Vịnh Oman. Tàu Ping Shun, thuộc một công ty tại tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc), cũng đã nhận 600.000 thùng dầu từ đảo Kharg và đang di chuyển trong khu vực.

Dù vậy, việc các tàu thuộc “đội tàu bóng tối” tiếp tục đi qua eo biển Hormuz vẫn là một canh bạc lớn, ngay cả khi họ vận chuyển dầu của Iran.

Trong khi Iran vẫn duy trì xuất khẩu, nhiều hãng vận tải quốc tế đang gặp khó khăn. Tập đoàn vận tải container Đan Mạch A.P. Moller-Maersk cho biết có khoảng 10 tàu của hãng bị mắc kẹt trong Vịnh Ba Tư. Giám đốc điều hành Vincent Clerc cho biết sẽ mất ít nhất 10 ngày để hoạt động trở lại bình thường nếu đạt được thỏa thuận ngừng bắn.

Theo WSJ