Tên lửa RBS-70 ‘bất khả xâm phạm’, công nghệ laser beam-riding thay đổi phòng không Ukraine

[pizza]

Litva vừa tuyên bố chuyển 30 tên lửa RBS-70 cho Ukraine giữa lúc không phận bị đe dọa nặng nề. Với dẫn đường laser ‘không thể nhiễu’, tốc độ Mach 2 và tầm bắn vượt 9 km, RBS-70 hứa hẹn trở thành ‘sát thủ drone’ và tên lửa hành trình cực kỳ hiệu quả.
Trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine tiếp tục kéo dài, việc Litva công bố chuyển giao 30 tên lửa cho hệ thống phòng không RBS-70 đã thu hút sự chú ý lớn từ cộng đồng quốc tế.

Đây không chỉ là động thái hỗ trợ quân sự thiết thực mà còn khẳng định vai trò của công nghệ Thụy Điển trong việc bảo vệ không phận trước các mối đe dọa từ máy bay không người lái và tên lửa hành trình.

Với khả năng chống nhiễu laser tiên tiến và tính di động cao, RBS-70 hứa hẹn sẽ trở thành "lá chắn thép" cho lực lượng Ukraine, đặc biệt khi các nguồn tin từ LRT và Anadolu Agency nhấn mạnh rằng lô hàng này sẽ được sử dụng để bảo vệ cơ sở hạ tầng quan trọng.

Hệ thống RBS-70, hay còn gọi là Robotsystem 70, do Saab Bofors Dynamics của Thụy Điển phát triển từ những năm 1970 và liên tục được nâng cấp để đáp ứng nhu cầu tác chiến hiện đại.

Ban đầu ra mắt vào năm 1977 với tầm bắn khoảng 5 km và độ cao tối đa 2.000 mét, hệ thống này đã trải qua nhiều phiên bản cải tiến, từ Mk 0, Mk 1, Mk 2 đến Bolide và NG (Next Generation).

Phiên bản Bolide, thường được sử dụng trong các lô hàng gần đây, nổi bật với tốc độ Mach 2, cao hơn đáng kể so với Mach 1.6 của các mẫu cũ, cho phép tên lửa tiếp cận mục tiêu nhanh chóng hơn, giảm thời gian bay và tăng khả năng cơ động.

Tầm bắn hiệu quả của Bolide đạt từ 220 mét đến hơn 9.000 mét, trong khi độ cao bao phủ lên đến 5.000 mét, khiến nó trở thành lựa chọn lý tưởng để đối phó với các mục tiêu bay thấp như drone hoặc trực thăng tấn công.

Về mặt công nghệ, điểm nổi bật nhất của RBS-70 nằm ở hệ thống dẫn đường laser beam-riding, một phương pháp sử dụng chùm laser từ kính ngắm để hướng dẫn tên lửa bay theo đường thẳng đến mục tiêu.

Không giống các hệ thống dẫn đường hồng ngoại hoặc radar dễ bị nhiễu điện tử, công nghệ laser của RBS-70 gần như "bất khả xâm phạm" trước các biện pháp đối phó điện tử, như được mô tả trong các tài liệu từ Saab và Army Technology.


Lính Ukraine mang theo hệ thống phòng không di động MANPADS
Hệ thống bao gồm một giá đỡ ba chân, kính ngắm tích hợp máy tính và bộ thu laser với trường nhìn ban đầu 40 độ, kết hợp với động cơ tên lửa hai giai đoạn sử dụng nhiên liệu rắn.

Tên lửa có khối lượng khoảng 15-19 kg, chiều dài 1.32 mét và đường kính 106 mm, với đầu đạn nặng 1.1 kg chứa hơn 3.000 viên bi vonfram kết hợp với lõi nổ định hình, đảm bảo khả năng xuyên phá và phân mảnh mạnh mẽ.

Nút chạm và ngòi nổ laser chủ động cho phép kích nổ ở khoảng cách tối ưu, tăng hiệu quả tiêu diệt mục tiêu đa dạng, từ máy bay đến mục tiêu mặt đất.

Trong phiên bản NG, Saab đã tích hợp thêm công nghệ hình ảnh nhiệt BORC, hệ thống theo dõi tự động và nguồn điện ngoài cho huấn luyện, giúp giảm thời gian triển khai xuống chỉ 30-45 giây và thời gian nạp đạn dưới 5-6 giây cho cấu hình MANPADS (hệ thống mang vác cá nhân).

Điều này làm cho RBS-70 không chỉ di động cao mà còn linh hoạt trong các môi trường chiến trường phức tạp, từ địa hình đô thị đến nông thôn.

Theo các phân tích từ Institute for the Study of War và TASS, việc Litva chuyển giao 30 tên lửa RBS-70, được Bộ trưởng Quốc phòng Robertas Kaunas công bố tại Kyiv ngày 25/2/2026, sẽ bổ sung đáng kể cho hệ thống phòng không của Ukraine, đặc biệt khi kết hợp với các radar và xe bọc thép hiện có.

Các nguồn Nga như Izvestia.ru và Gazeta.ru cũng thừa nhận rằng RBS-70 có thể thay đổi cục diện phòng thủ, dù họ đánh giá thấp tác động tổng thể do số lượng hạn chế.

Tuy nhiên, dù sở hữu công nghệ tiên tiến, RBS-70 vẫn đòi hỏi đào tạo chuyên sâu cho người vận hành để tận dụng tối đa khả năng theo dõi mục tiêu thủ công.

Với lịch sử được sử dụng bởi hơn 20 quốc gia, bao gồm Singapore và Australia, RBS-70 chứng minh giá trị lâu dài trong việc bảo vệ không phận ngắn hạn.

VietBF@ sưu tập