Theo như chính quyền Kiev và phương Tây lên án cuộc trưng cầu dân ý do Nga tổ chức là “giả hiệu”, đồng thời cảnh báo đáp trả mạnh mẽ. Tuy nhiên, theo tình báo Anh, tổng thống Vladimir Putin dự kiến thông báo sáp nhập vào ngày 30/09, sau khi vào ngày 27/09/2022 là ngày cuối cùng của cuộc trưng cầu dân ý sáp nhập vào Nga bốn vùng bị chiếm đóng hoàn toàn hoặc bán phần ở miền đông và nam Ukraina.
Một phụ nữ đi bỏ phiếu trưng cầu dân ý ở Donetsk, Ukraina ngày 27/09/2022. REUTERS - ALEXANDER ERMOCHENKO
Tại Donetsk, miền đông Ukraina, hôm nay cũng là ngày bỏ phiếu trực tiếp duy nhất để những người không bỏ phiếu được trong những ngày qua có thể đến bỏ phiếu từ 8 giờ đến 20 giờ.
Đặc phái viên RFI Anissa El Jabri tường trình từ một điểm bỏ phiếu ở Donetsk :
“Không còn những đội cơ động, những nơi di chuyển được giữ bí mật và những hòm phiếu được mang đến tận sân các khu chung cư hay nhà dân, lần này ở vùng Donetsk, sẽ là cuộc bầu cử trực tiếp. Theo phía chính quyền, vì lý do an ninh, không còn chuyện xếp hàng ngoài phố. Người dân vào phòng phiếu sau khi được kiểm tra an ninh và chờ đến lượt bầu cử.
Ít người được chờ tại chỗ. Tối hôm qua, chính quyền công bố tỉ lệ tham gia bỏ phiếu cho vùng Donetsk đã lên đến 77%. Kết quả sẽ nhanh chóng được công bố. Thế nhưng, ở Nga dù sao người ta cũng đã thảo luận về quy chế của những vùng lãnh thổ này. Đối với nhà lãnh đạo vùng Crimée, “thời điểm ngã ngũ an bài sắp đến. Những vùng đất này sẽ hoàn toàn thuộc về Liên bang Nga”. Đối với ông Sergey Aksyonov, “như thế, người ta sẽ không còn nói đến chiến dịch quân sự nữa, mà có thể là chiến dịch chống khủng bố trên lãnh thổ của chúng tôi”.
Quy chế mới của các vùng lãnh thổ này sẽ cho phép lực lượng an ninh Nga FSB kiểm soát việc ra vào, tiến hành khám xét nhà riêng mà không cần lệnh của tư pháp. Từng được lập ở Cộng hòa Tchetchenia năm 1999, quy chế này kéo dài 10 năm”.
Chính quyền Nga, được AFP trích dẫn, bảo đảm rằng “kết quả tạm thời” sẽ được thông báo ngay tối thứ Ba 27/09 hoặc trong những ngày tới. Sau đó, Nghị Viện Nga sẽ bỏ phiếu văn bản hợp thức hóa việc sáp nhập bốn vùng Lugansk, Donetsk (ở miền đông) và Kherson, Zapirijjia (miền nam Ukraina) vào Nga.