Khổng Tử chỉ ra 5 điểm mấu chốt giúp nhìn thấu kẻ tiểu nhân gian trá hay đấng trượng phu. Họ có đáng kết giao hay không hãy nhìn vào những điểm sau đây:
Xem cách đối phương nhận thức về "lợi"
Con người ai cũng muốn được lợi về mình nhưng những người chân chính sẽ không vì lợi ích mà coi thường nhân nghĩa, bán đứng bạn bè.
Trong xã hội hiện đại, việc theo đuổi lợi ích cá nhân là quyền tự do của con người, nhưng nếu một người vì lợi ích mà có thể không cần đạo đức, bất chấp tình thân, bất chấp tất cả, vậy thì, những người như vậy tuyệt đối không được lại gần.
"Lợi ích" trước giờ luôn là thứ vũ khí sắc bén dùng để thử và biết lòng người.
Xem cách đối phương "hòa hợp" với mọi người
Khổng Tử nói: "Quân tử đối đãi công bằng, tiểu nhân kết bè kết cánh".
Những người dành quá nhiều thời gian cho việc kéo bè kéo phái thì sẽ không còn thời gian làm việc.
Vì vậy, bất kể là ở nơi làm việc hay trong các tổ chức khác, nếu một người hòa đồng với mọi người thì đó nhất định là người thẳng thắn, vô tư, quang minh lỗi lạc.
Muốn nhìn thấu một người, việc thứ hai là xem họ "hòa đồng" với người khác ra sao.
Xem đối phương có giữ chữ tín hay không
Khổng Tử nói: "Nhân nhi vô ngữ, bât chi kì khả dã. Đại xa vô nhi. tiểu xa vô nguyệt, kì hà dĩ hành chi tai?", ý muốn nói, một người nếu không có chữ tín, liệu có thể làm được gì? Giống như xe không có bánh thì dựa vào đâu mà đi được?
Muốn biết 1 người có đáng tin cậy hay không, hãy quan sát thật kĩ xem họ có giữ lời với mọi người xung quanh hay không, cách họ giữ chữ tín ra sao.
Đối phó thế nào với những kẻ ích kỷ, dối trá đã là bản chất?
Cách đối phó khôn ngoan với những người ích kỷ, tiểu nhân không phải là đấu tranh thắng thua bằng được với họ, cũng không phải là vạch trần họ mà hãy cố gắng tạo khoảng cách xa với họ.
Khi tất cả mọi người đều rời bỏ họ, họ sẽ hiểu ra rằng dối trá chính là con dao hai lưỡi hại người hại mình và tự mình bỏ đi thói xấu ấy.
Ngoài ra cần lắng nghe những lời khuyên của người đi trước, học cách nhẫn nại để đối mặt với những sóng gió, bất công đến với mình. Có câu: “Một điều nhịn chín điều lành” , có thể nhẫn được thì chắc chắn những rắc rối trong cuộc sống của bạn cũng sẽ từ từ giảm thiểu.
Đôi khi cần phớt lờ những kẻ như vậy, đây là một chiến thuật khá hiệu quả để đối phó với những người không tôn trọng người khác. Điều bạn cần làm là hạn chế nói hoặc bình luận về những người này. “Đỉnh cao của sự khinh bỉ là im lặng”, cách bạn phớt lờ, bỏ quên họ chính là một “đòn trừng phạt” đủ đau đối với những người thích sự quan tâm chú ý của người khác.
Cũng đừng tốn thời gian dành cho những người ích kỷ. Nếu bạn nhận ra người nào đó ích kỷ và quá chú trọng bản thân mình thì nên tránh xa họ ra. Hãy giới hạn thời gian dành cho họ càng ít càng tốt. Đơn giản bởi vì bạn sẽ có nhiều thời gian cho những niềm vui và những người bạn tốt khác.