[Hanna]

VBF-Trong lịch sử chắc chưa có TT nào lại cắt hết tài trợ 100% cho một số các cơ quan. Đến 19 cơ quan đã bị TT Trump cắt hết trợ cấp 100%. Không thể tin nổi một con số quá lớn như vậy, TT Trump muốn cải tổ hoàn toàn hệ thống.

Ngoại trưởng Rex Tillerson bênh vực ngân sách ngoại giao bị giảm theo yêu cầu của TT Donald Trump.

Trong phát biểu tại thủ đô Nhật, ông Tillerson giải thích: mức độ chi tiêu trong quá khứ là không thể duy trì, và ông chấp nhận sự thách thức với ngân sách khiêm tốn hơn.

Đề án ngân sách đầu tiên của hành pháp duới quyền TT thứ 45 chưa đuợc thuơng luợng xong gồm ngân sách của Bộ ngoại giao và tài trợ của cơ quan phát triển quốc tế USAID bị căt giảm 28%. Quân phí đuợc giành ưu tiên, tăng 10% (ước luợng trên 50 tỉ MK) – chi phí về nội an tăng 6.8%.

Tuy đảng CH kiểm soát cả Bạch Ốc và 2 Viện lập pháp, nhưng nhiều phần của đề án ngân sách trông đợi sự chống đối mạnh từ cả 2 đảng.

Trong buổi họp báo tại thủ đô Nhật, ngoại trưởng Tillerson cho hay: Bạch Ốc kỳ vọng rằng các xung đột mà Hoa Kỳ can dự sẽ giảm bớt với thời gian và các đồng minh tăng phần đóng góp trong các chi phí an ninh, viện trợ phát triển và cứu trợ thiên tai. Ông nói rõ: đã hết rồi thời kỳ mà Bộ ngoại giao đuợc cấp phương tiện cao kỷ lục trong lịch sử, theo tường thuật của phóng viên AFP. Ông Tillerson nhấn mạnh “Chúng ta cần có khả năng làm đuợc nhiều việc với tài lực nhỏ hơn”.

Đề án ngân sách đầu tiên của chính quyền Trump dự chi 1.4 tỉ cho “cơ quan an ninh nguyên tử – NASA” phụ trách việc bảo trì kho vũ khí hạt nhân và các phòng thí nghiệm. Ngân sách của Bộ cựu chiến binh dự chi 4.4 tỉ, tăng 5.9%, vì chi phí chăm sóc sức khoẻ tăng.

Biện minh của TT Trump kèm theo đề án ngân sách chuyển sang QH ghi: ngân sách “America First” này giành ưu tiên số 1 cho sự an toàn của dân chúng, vì không an toàn thì không có thịnh vuợng.

Cơ quan bảo vệ môi trường EPA bị ảnh hưởng mạnh nhất, dự chi giảm 31.4%, bằng 2.6 tỉ MK, có nghĩa là 3200 người sẽ mất việc, bãi bỏ các giám sát kỹ nghệ điện cũng như các chương trình giữ sạch Ngũ Đại Hồ và Vịnh Cheasapeake.

Tính bằng tiền cụ thể, ngân sách Bộ y tế xã hội mất 12.6 tỉ (hay 6.2%) – chưa rõ các hoạt động nghiên cứu nào bị ảnh hưởng.

Bộ ngoại giao mất 28%, bằng 10 tỉ MK, theo loan báo trong chuyến Á-du của ngoại trưởng Tillerson.

Trong khi đó, “Cục truyền thanh truyền hình công – CPB” mất tài trợ hoàn toàn. Các đài phát thanh và truyền hình công tại các địa phương sẽ bị thiệt hại với đề án ngân sách của chính quyền Trump.

Để thông qua Thượng Viện, đề án này phải nhận đuợc ít nhất 60 phiếu hậu thuẫn – đảng CH chiếm 52 phiếu nghị sĩ. Nghĩa là hành pháp phải thu đuợc sự tán đồng hay không phản đối của 8 nghị sĩ DC – trong khi đó, 5, 6 nghị sĩ CH công khai chống.

Trong tháng qua, nghị sĩ Lindsey Graham, chủ tịch tiểu ban ngân sách, nhận xét “đề án ngân sách này chết từ khi chào đời – bỏ quyền lực mềm thì không bao giờ thắng trong chiến tranh”.

Ngoài ra, một bản tin khác của báo The Washington Post hôm Thứ Năm cho biết rằng TT Trump đã công bố ngân sách dự kiến hôm Thứ Năm, mà trong đó đưa ra rất nhiều cắt giảm.

Bản tin cho biết có 19 cơ quan liên bang đối diện ngân sách tài trợ bị cắt 100%, sẽ đóng cửa. Số tiền cắt giảm đối với các cơ quan này lên tới 3 tỉ đô la. Chúng bù vào khoảng 6% của 54 tỉ đô la mà Trump muốn gia tăng cho chi tiêu quân sự.

Sau đây là 19 cơ quan liên bang đối diện cắt giảm tới 100%, đặc biệt là hệ thống truyền thanh truyền hình công CPB trên toàn quốc sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

1) Corporation for Public Broadcasting,

2) National Endowment for the Arts,

3) National Endowment for the Humanities,

4) Institute of Museum and Library Services,

5) Corporation for National and Community Service,

6) Legal Services Corporation,

7) Institute of Peace,

8) Interagency Council on Homelessness,

9) Appalachian Regional Commission,

10) Delta Regional Authority,

11) Northern Border Regional Commission,

12) Denali Commission,

13) African Development Foundation,

14) Inter-American Foundation,

15) U.S. Trade and Development Agency,

16) Overseas Private Investment Corporation,

17) Woodrow Wilson International Center for Scholars,

18) Chemical Safety Board,

19) Neighborhood Reinvestment Corporation.