Thiên thạch đặc biệt này đã có một hành trình dài trong vũ trụ trước khi lao xuống McDonough (ngoại ô thành phố Atlanta), Hoa Kỳ.
Vào một buổi chiều cuối tháng 6 năm 2025, một hiện tượng hiếm gặp đã biến thị trấn McDonough, Georgia trở thành tâm điểm chú ý của thế giới. Một thiên thạch, được mệnh danh là "Thiên thạch McDonough", đã lao xuống từ bầu trời, xuyên thủng mái nhà và để lại một hố sâu trên sàn phòng khách của một người dân.
Điều đáng kinh ngạc không chỉ là sự việc hi hữu này mà còn là khám phá khoa học mang tính lịch sử: tảng đá này có niên đại lên tới 4,56 tỷ năm, già hơn Trái Đất 17 triệu năm và mang theo những bí mật quý giá từ thuở sơ khai của Hệ Mặt Trời.
Cư dân Bill Cook đang xem TV tại nhà thì một tiếng nổ lớn vang lên, kèm theo một cú rung chuyển dữ dội. "Tôi cứ tưởng ngôi nhà sắp nổ tung!", ông Cook nhớ lại. Khi kiểm tra, ông phát hiện một lỗ thủng trên trần nhà và một hố sâu khoảng 10cm dưới sàn, xung quanh là những mảnh đá màu đen. Đó chính là những mảnh vỡ của thiên thạch McDonough, "vị khách" đến từ vũ trụ đã hoàn thành một hành trình dài hàng tỷ năm để hạ cánh xuống đây.
Cỗ máy thời gian từ vành đai tiểu hành tinh
Nhóm nghiên cứu của tiến sĩ Scott Harris tại Khoa Địa chất, Đại học Georgia, đã nhanh chóng tiến hành phân tích và đưa ra những kết luận sơ bộ. Thiên thạch này là một loại chondrite thông thường có hàm lượng kim loại thấp, được hình thành trong tinh vân nguyên thủy vào những ngày đầu của Hệ Mặt Trời.
Với niên đại 4,56 tỷ năm, Thiên thạch McDonough đã tồn tại trước cả hành tinh của chúng ta. "Nghiên cứu nó giống như mở một cuốn nhật ký vũ trụ, với mỗi trang đều chứa đầy những bí mật từ Hệ Mặt Trời sơ khai", Harris chia sẻ.
Nó đã ghi lại quá trình pha trộn và phân hóa các vật chất trong 20 triệu năm đầu tiên hình thành Hệ Mặt Trời, thậm chí có thể đã lưu giữ bụi siêu tân tinh từ vụ nổ của một ngôi sao lân cận.
Các nhà khoa học của NASA đã xác nhận rằng nguồn gốc của thiên thạch này là từ vành đai tiểu hành tinh chính giữa Sao Hỏa và Sao Mộc. Họ suy đoán rằng khoảng 4,7 tỷ năm trước, một tiểu hành tinh lớn đã vỡ ra, và một trong những mảnh vỡ đó đã đi vào quỹ đạo giao với quỹ đạo Trái Đất.
Cuối cùng, vào ngày 26 tháng 6 năm 2025, nó đã lao vào khí quyển Trái Đất với tốc độ gần 20 km/giây. Mặc dù nhiệt độ bề mặt đã vượt quá 2000 độ C trong quá trình di chuyển qua bầu khí quyển, nhưng lớp vỏ hợp nhất thủy tinh chỉ dày 1mm đã bảo vệ được các vật chất bên trong, bao gồm cả những hạt cầu quý giá (chondrule).
VietBF@ sưu tập