Không phải ai bị ù tai hay nghe kém đều bị tai biến nhưng với người có nguy cơ cao, đây có thể là lời cảnh báo sớm. Nhận biết sớm, can thiệp kịp thời chính là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe.
“Sao tự nhiên tai tôi thấy khó chịu thế này? Nghe như kém đi thì phải?” – chị Lưu vừa lấy tay ấn vào tai, vừa lo lắng nhìn quanh đồng nghiệp. Hai ngày gần đây, chị cảm nhận rõ rệt sự suy giảm thính lực, tai thỉnh thoảng còn có tiếng vo ve khó chịu, khiến chị hoang mang.
Dù không thường xuyên nghe nhạc to hay đến nơi ồn ào, nhưng các triệu chứng lại đến một cách đột ngột, không rõ nguyên nhân. Tò mò và lo lắng, chị tra cứu thông tin trên điện thoại và không ngờ rằng, những dấu hiệu tưởng chừng nhỏ nhặt này lại có thể liên quan đến tai biến mạch máu não. Ngay lập tức, chị quyết định đến bệnh viện kiểm tra.
Suy giảm thính lực đột ngột và ù tai thường bị mọi người xem nhẹ như những vấn đề đơn giản ở tai. Tuy nhiên, trong giới y học, một số nghiên cứu cho thấy những thay đổi tưởng chừng vô hại này thực chất có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của tai biến mạch máu não (nhồi máu não).
Ảnh minh họa
Tai biến mạch máu não là tình trạng tổn thương mô não do thiếu máu lên não, thường biểu hiện bằng liệt nửa người, rối loạn ngôn ngữ,... Nhưng trong nhiều trường hợp, các dấu hiệu sớm lại rất tinh vi và thay đổi ở tai là một trong số đó.
Suy giảm thính lực đột ngột nghĩa là tai bị giảm khả năng nghe một cách bất ngờ mà không có nguyên nhân rõ ràng. Tình trạng này thường diễn ra rất nhanh, chỉ trong vài phút hoặc vài giờ.
Ban đầu, người bệnh có thể chỉ cảm thấy tai bị nghẹt, khó chịu, không chú ý nhiều. Nhưng khi tình trạng nặng hơn, có thể dẫn đến suy giảm thính lực kéo dài, ảnh hưởng đến giao tiếp hàng ngày.
Đây thực chất là biểu hiện của thiếu máu lên não, đặc biệt ở những người thuộc nhóm nguy cơ cao bị tai biến càng phải cảnh giác.
Ngoài ra, ù tai cũng là một dấu hiệu thường gặp trước khi bị tai biến. Ù tai là khi tai nghe thấy tiếng vo ve hoặc âm thanh lạ mà không có tác nhân bên ngoài.
Ù tai có nhiều nguyên nhân: tiếp xúc tiếng ồn kéo dài, bệnh lý tai,... nhưng cũng có nghiên cứu chỉ ra rằng đây có thể là biểu hiện sớm của tai biến.
Đặc biệt ở những người có tuần hoàn máu kém, xơ vữa động mạch, ù tai thường xuyên xuất hiện có mối liên hệ mật thiết với thiếu máu não.
Vì sao tai liên quan đến tai biến?
Thực chất, thính giác có liên hệ chặt chẽ với tuần hoàn máu não. Tai là một phần của não bộ, tiếp nhận âm thanh và truyền tín hiệu đến não qua dây thần kinh thính giác.
Khi máu lên não không đủ, chức năng dây thần kinh bị ảnh hưởng, dẫn đến suy giảm thính lực hoặc ù tai. Đặc biệt với người có cao huyết áp, tiểu đường, hút thuốc, tiền sử gia đình thì nguy cơ càng cao.
Tuy nhiên, đa phần mọi người không liên hệ ù tai hay suy giảm thính lực với tai biến. Họ thường cho rằng đó là bệnh lý về tai và tự ý mua thuốc điều trị, không biết rằng có thể đang bỏ lỡ cơ hội can thiệp sớm.
Tai biến không phải là chuyện xảy ra trong ngày một ngày hai mà là hậu quả tích lũy từ các vấn đề mạch máu lâu dài.
Thay đổi ở tai là tín hiệu cảnh báo quan trọng, nhất là với người có tiền sử bệnh tim mạch. Chú ý đến những thay đổi nhỏ và đi khám kịp thời có thể giúp giảm nguy cơ tai biến.
Bên cạnh tai, những dấu hiệu sớm khác của tai biến cũng rất tinh tế như chóng mặt đột ngột, hoa mắt, tê tay chân, nói không rõ,... Những triệu chứng này thường bị cho là mệt mỏi hoặc cảm cúm, nhưng thực ra có thể là "lời cảnh báo" của tai biến.
Làm gì để giảm thiểu nguy cơ tai biến?
Quan sát những thay đổi nhỏ trong sinh hoạt, phát hiện sớm các dấu hiệu tiềm ẩn là cách hiệu quả để phòng ngừa tai biến. Ví dụ, chóng mặt nhẹ khi thức dậy, tối sầm mặt, tay chân yếu,... đều là những biểu hiện tuần hoàn máu kém. Nếu xuất hiện thường xuyên, nên đi khám sớm để kiểm tra tim mạch và mạch máu.
Ngoài kiểm tra định kỳ, duy trì lối sống lành mạnh là yếu tố then chốt: ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng kéo dài, vận động hợp lý, ăn uống điều độ, nhất là giảm lượng muối và chất béo đều giúp cải thiện sức khỏe tim mạch.
Thêm vào đó, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu, kiểm soát cân nặng là những bước quan trọng giúp giảm nguy cơ tai biến. Những điều chỉnh tổng thể trong lối sống không chỉ giảm nguy cơ đột quỵ mà còn nâng cao chất lượng sống, giúp các hệ thống trong cơ thể hoạt động hiệu quả hơn.
VietBF@sưu tập