[djt]

Thỏa thuận của Hoa Kỳ và Trung Quốc về việc giảm nhẹ thuế quan trả đũa và tạm dừng đàm phán trong 90 ngày đã khiến thị trường tăng vọt khi loại bỏ kịch bản xấu nhất—một sự tách rời lộn xộn và nhanh chóng của hai nền kinh tế—ra khỏi bàn đàm phán. Điều đó không có nghĩa là không có thiệt hại nào xảy ra.

Sự gián đoạn trong tháng qua và tin tức cuối tuần đã làm tổn hại đến uy tín của chính quyền. Greg Valliere, chiến lược gia chính sách của Hoa Kỳ tại AGF Investments đã viết rằng: "Chính quyền Trump đã chớp mắt, rất nhanh".

Và điều đó đã tạo ra sự bất ổn cho các doanh nghiệp—và các nhà đầu tư—vẫn ở mức cao.

Cho dù việc Hoa Kỳ áp đặt mức thuế cao ngất ngưởng đối với Trung Quốc có phải là một nỗ lực chiến thuật nhằm leo thang căng thẳng với mục đích giảm bớt căng thẳng hay không, thì S&P 500 đã tăng 2,5% trong phiên giao dịch đầu ngày. Động thái này báo hiệu sự nhẹ nhõm khi các cuộc họp cuối tuần giữa các quan chức Hoa Kỳ và Trung Quốc đã giảm mạnh 145% thuế quan đối với hàng nhập khẩu của Trung Quốc và 125% đối với hàng hóa của Hoa Kỳ, khiến các nhà xuất khẩu Trung Quốc phải vật lộn và làm tê liệt các nhà bán lẻ và doanh nghiệp Hoa Kỳ ngay trước khi hết thời gian đặt hàng cho mùa mua sắm lễ hội.

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer cùng những người đồng cấp Trung Quốc đã có thể làm tan băng quan hệ, đưa ra tuyên bố chung củng cố tầm quan trọng của quan hệ thương mại song phương. Tuyên bố này được đưa ra sau nhiều ngày nhóm của Trump ra tín hiệu rằng sắp có tin tốt.

Hai bên đã nhất trí tạo ra một cơ chế để thảo luận về thương mại và các mối quan tâm khác trong khi họ đặt ra lộ trình cho các cuộc đàm phán tiếp theo. Hoa Kỳ đã đồng ý bãi bỏ mức thuế quan 34% vào ngày 2 tháng 4 và mức tăng sau đó, giữ nguyên ở mức 10%, khá giống với mức thuế cơ sở đối với các quốc gia khác vẫn được áp dụng sau khi Trump tạm dừng áp dụng đối với các quốc gia khác trong 90 ngày.

Vẫn áp dụng mức thuế 20% đối với vai trò của Trung Quốc trong dòng fentanyl chảy vào Hoa Kỳ; nhiều mức thuế theo ngành, bao gồm cả thuế đối với thép; và mức thuế 25% áp dụng đối với một nhóm hàng hóa có hiệu lực kể từ nhiệm kỳ đầu tiên của Trump và tiếp tục dưới thời chính quyền Biden. Theo Arthur Kroeber, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu tại Gavekal, điều đó đưa mức thuế quan thực tế đối với Trung Quốc vào khoảng 40%, so với khoảng 11% vào đầu năm. Ông mô tả mức thuế này vẫn còn hạn chế, mặc dù không ở mức cấm vận thực tế.

Về phần mình, Trung Quốc đã giảm các biện pháp trả đũa được áp dụng sau ngày 2 tháng 4 từ mức thuế 125% xuống còn 10% và xóa bỏ các biện pháp đối phó phi thuế quan, bao gồm hạn chế xuất khẩu các loại đất hiếm quan trọng, bao gồm một số nam châm được sử dụng trong các lĩnh vực quốc phòng, năng lượng và ô tô, sang Hoa Kỳ. Trung Quốc không đưa ra nhiều nhượng bộ khác để tạm dừng.

Trong khi chính quyền Trump tuyên bố sẽ trừng phạt bất kỳ quốc gia nào trả đũa mức thuế quan ngày 2 tháng 4 của mình, Trung Quốc, quốc gia đã làm chính xác như vậy, thấy rằng họ phải chịu mức thuế thấp hơn một chút so với mức thuế mà họ phải chịu vào ngày 2 tháng 4. Nhà sáng lập Eurasia Group Ian Bremmer cho biết trong một lưu ý gửi cho khách hàng rằng việc giảm thuế quan của Hoa Kỳ báo hiệu "sự xuống thang lớn nhất của Trump cho đến nay".

Derek Scissors, thành viên cấp cao tại Viện Doanh nghiệp Hoa Kỳ, đã có một chiến thuật tương tự. "Trump đã nổi cơn thịnh nộ khi Trung Quốc trả đũa và họ gọi điện cho ông ấy", ông nói. "Bây giờ ông ấy có lựa chọn là lùi bước trước một loạt các quốc gia hoặc tệ hơn là trao cho Trung Quốc một thỏa thuận tốt hơn vì ông ấy sợ tác động từ chính hành động của mình".

Trong một tuyên bố, Nhà Trắng cho biết thỏa thuận này là "một chiến thắng cho Hoa Kỳ, chứng minh chuyên môn vô song của Tổng thống Trump trong việc đảm bảo các thỏa thuận có lợi cho người dân Hoa Kỳ".

Bessent cho rằng thỏa thuận thương mại Giai đoạn 1 đạt được trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump - một thỏa thuận mà Hoa Kỳ gần đây cáo buộc Trung Quốc vi phạm - sẽ là điểm khởi đầu cho các cuộc đàm phán mới. Điều đó làm dấy lên triển vọng về một số loại thỏa thuận Giai đoạn 2, có thể đi kèm với các cam kết từ Trung Quốc về việc hạn chế xuất khẩu các hóa chất có thể được sử dụng để sản xuất fentanyl.

Tuy nhiên, Kroeber lưu ý rằng Trung Quốc đã sẵn sàng đàm phán về fentanyl trong nhiều tháng.

Vấn đề về uy tín và sự không chắc chắn liên tục là lý do để thận trọng. Trước hết, thỏa thuận thương mại Giai đoạn Một mất 22 tháng để hoàn thành, với rất nhiều hành động ăn miếng trả miếng ở giữa.

Philip Luck, cựu quan chức Bộ Ngoại giao và giám đốc chương trình kinh tế tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, cho biết: "Chu kỳ dừng lại và bắt đầu liên tục này thật mệt mỏi và gây tổn hại".

Để thị trường tăng trưởng bền vững, Matt Gertken, chiến lược gia trưởng tại BCA Research, cho biết chính quyền Trump cần tiếp tục lùi bước trước việc thực hiện thuế quan và hoàn tất các hiệp định thương mại với các đối tác lớn. Điều đó không nhất thiết là dễ dàng.

"Các quốc gia không tin tưởng Trump và biết rằng ông ấy dễ bị tổn thương trước sự suy thoái tài chính và áp lực bầu cử giữa nhiệm kỳ của Đảng Cộng hòa", ông nói. Và Trump có thể không thích bị coi là đã đầu hàng.

"Đây vẫn chưa phải là kết thúc", Scissors nói. "Trump sẽ không giải quyết tốt với tất cả những lời chỉ trích vì sự mềm mỏng đang hướng đến ông ấy. Thuế quan đối với Trung Quốc chắc chắn có thể tăng trở lại".