Chính phủ Nga vừa ghi nhận mức tăng trưởng kinh tế chậm lại rõ rệt trong quý đầu tiên của năm 2025, cho thấy nền kinh tế của nước này đang đối mặt với nhiều áp lực ngày càng lớn.
Suy giảm kinh tế, thâm hụt ngân sách trầm trọng có thể khiến nỗ lực chiến tranh của Điện Kremlin ở Ukraine gặp nguy hiểm. Ảnh minh họa: Shutterstock
Cụ thể, theo Pravda, từ tháng 1 đến tháng 3, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Nga chỉ tăng 1,7% — thấp hơn 2,6 lần so với mức 4,5% trong quý trước đó.
Tăng trưởng công nghiệp giảm hơn 5 lần, từ 5,7% xuống còn 1,1%. Thương mại bán buôn cũng lần đầu tiên suy giảm kể từ mùa đông năm 2023, giảm 2,1% trong quý I/2025.
Lĩnh vực khai thác khoáng sản giảm tốc mạnh, với mức suy giảm gấp 4 lần — từ 0,9% cuối năm ngoái lên tới 3,7% trong quý này. Tăng trưởng của khu vực công nghiệp ngoài tài nguyên cũng giảm một nửa, chỉ đạt 4,7% trong 3 tháng đầu năm 2025, so với mức 10,7% của quý trước.
Theo chuyên gia kinh tế Volkan Sezgin từ tổ chức Continuum Economics, đây là kết quả quý tồi tệ nhất của nền kinh tế Nga kể từ quý I/2023. Ông cho rằng nguyên nhân đến từ chính sách thắt chặt tiền tệ của Ngân hàng Trung ương Nga, các lệnh trừng phạt kéo dài, gián đoạn chuỗi cung ứng và lạm phát cao.
Các chuyên gia từ Trung tâm Phân tích Kinh tế Vĩ mô và Dự báo Ngắn hạn (CMASF) – một tổ chức có liên hệ với chính phủ Nga – nhận định rằng, sản xuất ngoài lĩnh vực quân sự đã chính thức bước vào suy thoái. Họ ước tính sản lượng hàng hóa dân dụng trong quý I đã giảm trung bình 0,8% mỗi tháng (sau điều chỉnh theo mùa), riêng trong tháng 3 giảm tới 1,1%.
Suy thoái đặc biệt rõ nét ở các lĩnh vực như: kỹ thuật cơ khí dân dụng, sản xuất thiết bị điện, vật liệu xây dựng và luyện kim đen. Ngay cả ngành sản xuất thực phẩm — vốn ổn định suốt thời chiến — cũng ghi nhận mức giảm mạnh nhất kể từ đầu cuộc chiến, giảm trung bình 0,7% mỗi tháng trong quý I.
Theo UNN, Tình báo Ukraine cho biết, thâm hụt ngân sách của Nga vào năm 2025 có thể đạt 1,7% GDP, cao hơn gần gấp ba lần so với dự báo trước đó. Tổng cục Tình báo của Bộ Quốc phòng Ukraine nhấn mạnh rằng, kho bạc Nga có thể thiếu hụt hơn 3,7 nghìn tỷ rúp (gần 45 tỷ USD Mỹ) trong năm nay.
Trong dự báo vĩ mô mới nhất, Bộ Tài chính Nga cũng hạ mức giá dự kiến của một thùng dầu từ 69,7 USD xuống 56 USD và tăng tỷ lệ lạm phát từ 4,5% lên 7,6%. Tuy nhiên, theo Tổng cục Tình báo Ukraine, trên thực tế, tỷ lệ lạm phát ở Nga đã vượt quá 10%.
Vào mùa thu năm 2025, Điện Kremlin dự kiến sẽ đưa ra một "gói sửa đổi" khác đối với ngân sách - điều cho thấy có vẻ như Moscow ngày càng khó để che giấu các vấn đề tài chính và kinh tế ngày càng trầm trọng.
Mặc dù Nga vẫn duy trì được năng lực chiến đấu mạnh ở thời điểm hiện tại, song "cú sốc" kinh tế hiện nay rõ ràng sẽ không có lợi cho một cuộc chiến kéo dài sang 2026–2027. Việc Nga phải lựa chọn giữa duy trì ổn định trong nước và dồn toàn lực ra tiền tuyến có thể dẫn đến những quyết định chiến lược khó khăn trong tương lai.
VietBF@ sưu tập