Ukraine đồng ý ngừng bắn toàn diện trong 30 ngày trên toàn bộ tiền tuyến, sẵn sàng thực thi nếu Mỹ thuyết phục được Nga cam kết tương tự.
Cuộc đàm phán tại Arab Saudi giữa phái đoàn Mỹ và Nga ngày 11/3 kết thúc với tuyên bố chung khẳng định Ukraine "sẵn sàng chấp nhận lệnh ngừng bắn sơ bộ" theo sáng kiến của Mỹ, có thể được triển khai ngay lập tức kể từ cuộc đàm phán hòa bình ở Arab Saudi và có thời hạn 30 ngày. Nếu Nga chấp nhận và thực thi đề xuất ngừng bắn này, thỏa thuận có thể được gia hạn lâu hơn một khi Kiev và Moskva đồng thuận.
Cũng trong tuyên bố chung, Mỹ đồng ý nối lại viện trợ quân sự và chia sẻ tình báo với Ukraine. Washington và Kiev cam kết "sớm hoàn tất thỏa thuận toàn diện về phát triển nguồn tài nguyên khoáng sản quan trọng của Ukraine".
Andriy Yermak, Chánh văn phòng tổng thống Ukraine, họp báo tại Jeddah, Arab Saudi, ngày 11/3. Ảnh: Reuters
Trong cuộc họp báo sau đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Cố vấn An ninh Quốc gia Mike Waltz giải thích rằng Ukraine đã đồng ý "bước vào ngừng bắn và khởi động đàm phán để chấm dứt xung đột lâu dài và bền vững". Ông Rubio tuyên bố Washington sẽ lập tức chuyển dề xuất này cho Moskva và "hy vọng" giới lãnh đạo Nga đồng ý.
"Quả bóng giờ đây nằm bên phần sân của họ", ông Rubio nói, đồng thời nhấn mạnh Tổng thống Donald Trump quyết tâm "chấm dứt bắn giết" tại Ukraine để mở đường cho đàm phán.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, dù không tham gia đàm phán với Mỹ, vài tiếng sau đã đăng video giải thích lập trường của Kiev. Ông cho biết phái đoàn nước mình đến Arab Saudi với đề xuất ba điểm cho giai đoạn đầu đàm phán hòa bình: ngừng bắn trên không và trên biển, thả tù binh và hồi hương trẻ em Ukraine đã bị đưa sang Nga.
"Phía Mỹ đưa ra đề xuất thực hiện ngay bước đầu tiên và mở rộng hơn nữa, thiết lập ngừng bắn toàn diện trong vòng 30 ngày trên toàn bộ tiền tuyến. Ukraine chấp nhận đề xuất này. Chúng tôi đánh giá đây là đề xuất tích cực. Chúng tôi sẵn sàng cho bước đi này nhưng Mỹ cần thuyết phục Nga cam kết thực thi", ông nói.
Ngoại trưởng Mỹ cho biết kế hoạch hòa bình sẽ được gửi tới Nga qua nhiều kênh. Cố vấn An ninh Quốc gia Mike Waltz dự kiến gặp người đồng cấp phía Nga trong vài ngày tới, trong khi đặc phái viên Steve Witkoff có kế hoạch tới Moskva trong tuần này để gặp trực tiếp Tổng thống Vladimir Putin.
Ông Putin từng tuyên bố sẵn sàng thảo luận về một thỏa thuận hòa bình, nhưng cũng nhiều lần nhấn mạnh không ủng hộ lệnh ngừng bắn. Moskva muốn một thỏa thuận đảm bảo an ninh dài hạn cho đất nước, đồng thời bác bỏ mọi khả năng nhượng bộ lãnh thổ và yêu cầu Ukraine rút hoàn toàn khỏi 4 vùng lãnh thổ đã được sáp nhập vào Nga.
VietBF@sưu tập