Trong bối cảnh chiến dịch tranh cử Tổng thống Mỹ với chính sách đối ngoại tập trung nhiều hơn vào các cuộc xung đột ở Ukraine, Gaza và Lebanon, tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng được cho là vẫn âm thầm hoạt động không ngừng nghỉ.
Cục Điều tra Liên bang Mỹ đã ngăn chặn một âm mưu tấn công khủng bố nghiêm trọng ở thành phố Oklahoma.
Tin tức này lập tức gợi lại phản ứng của công chúng rằng liệu mối đe dọa IS đã trở lại hay không?
Âm thầm khuấy động mùa lễ hội cuối năm
Trong vài năm qua, kể từ khi cái gọi là vương quốc Hồi giáo sụp đổ, IS đã buộc phải tái cấu trúc bằng cách tập hợp lại các nhóm ở châu Âu và củng cố các thành trì ở Afghanistan dưới ngọn cờ của nhánh Khorasan (ISKP) hay chi nhánh ở Somalia.
Hiện tại, IS đang muốn hoạt động tích cực trong mùa lễ cuối năm - giống như những năm trước. Trong các phòng trò chuyện trên Rocket.Chat, nền tảng truyền thông được mã hóa mà IS lựa chọn, chủ đề về hoạt động của IS ở phương Tây đã tăng vọt khi Giáng sinh và Lễ Tạ ơn đến gần.
“Dành cho những anh em muốn đánh cắp ô tô và sử dụng nó trong các cuộc tấn công tiếp theo”, một chiến binh IS đã viết vào tháng 11, kèm theo liên kết YouTube giải thích về các kỹ thuật cướp xe từ xa.
Dùng xe đâm vào đám đông là một hình thức tấn công nổi bật của IS, bao gồm vụ tấn công năm 2017 vào cầu London và một vụ khác vào chợ Giáng sinh ở Berlin (liên quan đến một chiếc xe tải bị đánh cắp) vào năm 2016. Nhóm khủng bố này gần đây đã đăng các hướng dẫn khác, trong đó còn kêu gọi sử dụng máy bay không người lái dân sự làm vũ khí.
Lucas Webber, một nhà phân tích tình báo về mối đe dọa cấp cao tại Tech Against Terrorism, cho rằng “mối đe dọa của IS đối với phương Tây đang gia tăng trong mùa lễ”. Ông cho biết, ISKP đã phát đi hình ảnh tay súng đứng bên cạnh cây thông Noel hay kêu gọi người ủng hộ theo chân những kẻ khủng bố châu Âu trước đây.
Mặc dù đó là những hình ảnh nghiệp dư nhưng không thể coi thường, chủ quan. Gần đây, ISKP đã gây ra vụ tấn công chết người vào nhà hát ở Matxcơva, Nga vào tháng 3-2024 khiến 145 người thiệt mạng. Sau đó, nhóm khủng bố này đã thề sẽ có hành động tàn sát tương tự nhắm vào một mục tiêu ở Mỹ, cụ thể là hình ảnh tòa nhà Quốc hội Mỹ cùng thông điệp: “Các người là mục tiêu tiếp theo”.
Cái gai trong mắt chính quyền ông Donald Trump
Ông Lucas Webber cho biết, các âm mưu gần đây liên quan đến chi nhánh IS Somalia cũng có nhiều hướng tấn công quốc tế, đơn cử như Thụy Điển hay Italia nhưng những kẻ “đầu não” của IS không bao giờ rời mắt khỏi Mỹ bởi tầm quan trọng của nước này.
Trong khi đó, IS là chủ đề được ông Donald Trump đề cập liên tục trong chiến dịch tranh cử đầu tiên, cáo buộc chính quyền của Tổng thống khi đó là Barack Obama không ngăn chặn được nhóm thánh chiến. Sau khi ông Trump lên nắm quyền, Lầu Năm Góc đã lãnh đạo một liên minh “chống IS”, cuối cùng đã xóa sổ các vùng đất do nhóm này nắm giữ ở Iraq và Syria.
Giờ đây, IS lại một lần nữa nổi lên trở thành cái gai trong mắt của chính quyền ông Donald Trump nhiệm kỳ thứ hai. Ông Colin Clarke, Giám đốc nghiên cứu tại Trung tâm Soufan, một tổ chức phân tích an ninh phi lợi nhuận có trụ sở ở Mỹ, tin rằng trong số tất cả các chi nhánh của tổ chức khủng bố, ISKP sẽ là tổ chức mục tiêu của lực lượng tình báo Mỹ.
“Mối đe dọa do ISKP gây ra sẽ là ưu tiên chống khủng bố hàng đầu của chính quyền ông Trump. ISKP vẫn quyết tâm tấn công phương Tây và không loại trừ một cuộc tấn công cấp cao tại Mỹ”.
Chuyên gia này phân tích thêm: “Ngay từ ngày đầu nhậm chức, các cố vấn chống khủng bố của ông Trump phải tập trung vào mối đe dọa do ISKP gây ra ở bất kỳ nơi nào nhóm này hoạt động, từ Nam và Trung Á đến Thổ Nhĩ Kỳ đến châu Âu, hợp tác chặt chẽ với các cơ quan tình báo đồng minh khác để chia sẻ thông tin”.
Theo ông Clarke, cộng đồng tình báo, bao gồm CIA và những bên khác, là tuyến phòng thủ đầu tiên trong việc bảo vệ nước Mỹ khỏi các nhóm như al-Qaeda, IS cùng các chi nhánh của chúng trên toàn thế giới.