(Minh họa)
Nhiều người cả tin rằng, việc ông Trump thắng cử sẽ là món quà cho Điện Kremlin. Họ còn cho rằng, một khi trở thành ông chủ Tòa Bạch Ốc, ông Trump sẽ ép Ukraine phải nhượng đất cho Nga để đổi lấy hòa bình.
Ông Trump trước đây từng nói rằng, nếu được tái đắc cử, ông sẽ cho ngừng viện trợ cho Ukraine nếu nước này không bắt đầu đàm phán về hòa bình với Nga. Đồng thời, nếu Nga từ chối đàm phán thì Mỹ sẽ tăng cường hỗ trợ cho Ukraine. Vấn đề là nếu cả Nga và Ukraine đều đồng ý ngồi vào bàn đàm phán trước áp lực của Mỹ thì họ sẽ đàm phán ra sao. Có lẽ cũng không khó đoán về chuyện này. Đó là hai bên sẽ bàn về chuyện nhượng bộ đất đai. Và việc nhượng này không chỉ là đối với Ukraine mà còn đối với Nga. Cụ thể là Ukraine sẽ nhượng cho Nga bán đảo Crimea và 4 tỉnh vùng Donbas hay chỉ có nhượng Crimea không thôi?
Nếu chỉ nhượng bán đảo Crimea thì Ukraine có thể chấp nhận, vì trên thực tế là kể từ 2014, bán đảo này đã nằm trong tay của Nga. Không loại trừ là trong khi chịu nhượng Crimea cho Nga, Ukraine cũng đòi hỏi Nga phải chịu bồi thường thiệt hại chiến tranh đã gây ra. Với Ukraine, một sự nhượng bộ như thế xem ra có thể chấp nhận được, không quá là thiệt thòi. Còn chuyện phải nhượng cả Crimea và 4 tỉnh vùng Donbas thì hẳn Ukraine sẽ không bao giờ chấp nhận.
Với ưu thế trên chiến trường như hiện tại thì có lẽ với Nga, việc Ukraine chỉ nhượng Crimea là quá ít. Vả chăng, như vừa nói, bán đảo Crimea vốn đã nằm trong tay Nga kể từ năm 2014. Cho nên Nga ắt sẽ không chấp nhận điều này. Cuộc đàm phán giữa hai bên sẽ kéo dài. Sau rốt, cán cân đàm phán nghiêng về bên nào thì có nhiều khả năng sẽ tùy thuộc vào thực tế trên chiến trường.
Trong khi đó, lại có tin rằng ông Trump muốn buộc Kyiv tạm thời bỏ nỗ lực xin gia nhập NATO trong ít nhất 20 năm để đổi lấy việc Mỹ sẽ tiếp tục hỗ trợ vũ khí cho Ukraine. Và rằng sự hỗ trợ này sẽ không còn là "cho không biếu không" như thời của ông Biden, mà là cho vay. Ông Trump sẽ đồng ý cho Ukraine vay hàng trăm tỷ USD, đồng thời cởi trói cho Ukraine trong vấn đề sử dụng vũ khí tầm xa và hỗ trợ thêm nhiều loại vũ khí hiện đại khác nhằm buộc Nga phải chịu thua. Hẳn Ukraine sẽ tán thành kế hoạch này bởi dù có nợ Mỹ cả ngàn tỷ USD thì với trữ lượng khoáng sản trị giá hàng chục ngàn tỷ USD ở vùng Donbas, Ukraine hoàn toàn có thế trả nợ cho Mỹ tương đối dễ dàng. Và việc bại trận của Nga trước Ukraine sẽ dẫn đến việc Nga bị sụp đổ thì lại càng hay cho Phương Tây. Bọn côn đồ, hể chết được đứa nào thi hay đứa đó!
Và nếu kế hoạch này thành công thì Ukraine sẽ giữ được trọn vẹn lãnh thổ, không mất thêm tấc đất nào cho Nga, mà Mỹ cũng không phải bị mang tiếng là phản bội đồng minh Âu châu khi các đồng minh này cho rằng việc Nga đưa quân vào Ukraine là sự đe dọa trực tiếp với chính họ.
Không phải tự nhiên mà Moscow, thay vì phấn khởi, lại tỏ ra dè dặt trược việc ông Trump đã thắng cử. Sự dè dặt này là có cơ sở. Bởi vì ông Trump từng nhiều lần tuyên bố sẽ giải quyết xung đột Nga-Ukraine trong vòng 24 giờ nếu thắng cử. Thế nhưng, cho đến giờ này, ông vẫn chưa công bố ra một kế hoạch cụ thể nào. Rất có thể ông Trump còn đang tính toán. Nếu chỉ là một doanh nhân đơn thuần, có lẽ ông sẽ buông tay Ukraine, để cho nước này tự lo, sống chết như thế nào cứ mặc kệ. Nhưng như thế thì đơn giản quá, đâu cần phải tính toán làm chi. Song nếu vừa là một doanh nhân, vừa là một chính trị gia khôn khéo, thì hẳn ông sẽ tính làm sao vừa có lợi cho Mỹ, vừa có lợi cho Ukraine và các đồng minh trong NATO.
Những người ủng hộ sự nghiệp chính nghĩa của Ukraine đang chờ đợi tân TT Donald Trump đưa ra phép tính hay nhất để giải quyết bài toán Ukraine. Và bài toán này khó có thể chỉ giải quyết trong vòng 24 giờ.