🇺🇸🇺🇸🇺🇸
Trump và “Cái gân gà” Iran.
Trong thời đại mà thế giới bị đảo lộn bởi những biến động dầu khí và chiến tranh, Tổng thống Mỹ Donald Trump tưởng rằng chỉ cần một cuộc gặp gỡ, một cái bắt tay với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình là có thể “rút gân gà Iran ra khỏi cổ họng” mà vẫn giữ cho thị trường năng lượng toàn cầu khỏi sụp đổ. Nhưng hóa ra, việc xin Tập can thiệp không hề đơn giản như Trump tưởng.
Khi Mỹ bước vào vòng đàm phán với Trung Quốc, giới quan sát đã đặt kỳ vọng cao rằng Bắc Kinh, vốn là bạn ngoại giao gần gũi và là nước mua dầu lớn nhất của Iran, sẽ giúp Trump giải quyết cuộc chiến kéo dài với Tehran vì Trung Cộng cần dầu Iran. Nhưng không có dầu Trung Đông Tập vẫn tỉnh bơ không la làng la xóm như bọn Tây Âu vì Tập còn có dầu của Nga của Putin nên ngô không có ngán)
Trung Quốc, qua nhiều năm, vẫn tự nhận mình là người “ủng hộ hòa bình”, nhưng trên thực tế, nước CS này không bao giờ bỏ qua lợi ích chiến lược và kinh tế của mình. Thế nên, Trump bước vào cuộc gặp với tâm thế tin rằng Tập sẵn sàng nhúng tay rút gân gà Iran chỉ để làm vừa lòng Mỹ.
Sau cuộc gặp đầu tiên vào thứ Năm, Trump hồ hởi tuyên bố với Fox News rằng Tập đã đề nghị giúp giải quyết xung đột. Nhưng trong một diễn biến khác, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio lên tiếng với NBC News rằng Mỹ không hề yêu cầu Trung Quốc giúp gì cả. Chỉ bấy nhiêu thôi cũng đủ để thấy Trump đang vui mừng “chưa chắc đã có thật”, giống như người ta ăn bánh mà tưởng là có nhân sữa, nhưng bên trong chỉ toàn bột khô.
Thông cáo từ Nhà Trắng cho biết hai bên đồng ý rằng eo biển Hozmuz, con đường huyết mạch mà Iran gần như phong tỏa, phải luôn mở, và Iran không bao giờ được sở hữu vũ khí hạt nhân. Ngoài ra, Tập cũng làm rõ rằng Trung Quốc phản đối quân sự hóa eo biển và bất cứ nỗ lực nào nhằm thu phí khi sử dụng con đường này. Tức là, Trung Quốc vẫn giỏi ăn không nói có, vừa giữ hòa bình vừa không mất một xu cho Mỹ.
Không dừng lại ở đó, Bắc Kinh còn gợi ý rằng họ sẽ mua nhiều dầu từ Mỹ hơn. Thoạt nghe, Trump chắc mừng rơn, nhưng chỉ cần nhìn vào các thông cáo của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, người ta sẽ thấy lập trường Trung Quốc vẫn nguyên xi, không hề thay đổi: họ chỉ muốn duy trì “thông thương bình thường” mà thôi.
Trong khi đó, Trump nhận ra giới hạn của mình. Ông ta thừa nhận: “Nhìn này, ông ấy không xông vào với súng… không bắn ai cả. Ông ấy rất tốt.” Nghe thì có vẻ nịnh nọt, nhưng thực chất là Trump đang thú nhận rằng sức ép của Mỹ lên Bắc Kinh để thuyết phục Tehran là cực kỳ hạn chế. Giống như việc Mỹ muốn Trung Quốc rút gân Iran ra là phi thực tế.
Vài giờ sau, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ra thông cáo nhấn mạnh lập trường nhất quán: “Lập trường của Trung Quốc về tình hình Iran rất rõ ràng.” Ngắn gọn, dứt khoát, không cần cử chỉ hay lời nói hoa mỹ, chỉ cần một câu đã đủ “đánh thức” Trump khỏi giấc mơ rút gân gà Iran. Bắc Kinh vẫn ung dung, không vội vàng, không rối loạn, còn Trump thì như đang chơi trò đuổi hình bắt chữ với thế giới thực.
Hiện tại, một thỏa thuận năng lượng Mỹ – Trung có thể đang được tính toán, nhưng ai cũng hiểu rằng việc này không liên quan gì đến xung đột Iran. Bắc Kinh vẫn giữ lập trường, không chịu áp lực, không đổi chiều, chỉ quan tâm đến lợi ích kinh tế và chiến lược của chính mình. Trump thì lại hồ hởi, như kẻ đi xin giúp "us" nhưng cuối cùng chỉ nhận được vài lời hứa hão,
Châm biếm mà nói, Trump tưởng rằng chỉ cần “triều kiến” Tập là có thể giải quyết Iran một cách thần kỳ, nhưng hóa ra, Iran không dễ dàng như Venezuela. "Xi" Cận Bình rầy Trump: ngộ nói rồi mà nị không nghe, uống dầu của nó đâu có dễ! Trump có vẻ muốn biến Trung Quốc thành thầy chữa hóc xương; nhưng Bắc Kinh, với bản lĩnh và kinh nghiệm ngoại giao dày dạn, chỉ nhẹ nhàng mỉm cười, giữ lập trường, và chờ xem Mỹ tự xoay xở.
Tóm lại, từ cuộc gặp Trump – Tập, bài học rút ra rất rõ: thế giới không phải sân chơi riêng của Mỹ, và ngoại giao không phải chuyện xin cho có hay ra lệnh là được. Trung Quốc vẫn kiên định lập trường, Iran vẫn ngoan cố, và Trump thì vẫn đang loay hoay tìm cách rút gân gà mà không hề nhận ra rằng “ gân gà” này không phải ai muốn kéo là được.
Nếu nhìn theo lăng kính châm biếm, Trump đang học lại một bài học ngoại giao xưa cũ: cứ tưởng dễ, hóa ra khó. Và thế giới, như thường lệ, vẫn trôi theo dòng dầu và những toan tính quyền lực, còn Mỹ, trong cơn say ngây ngô sau khi bắt nhốt vợ chồng Maduro như lấy đồ trong túi, chỉ còn biết méo máo với “cái gân gà”Iran hóc trong cổ họng: nuốt không trôi mà khạc không ra.
Đoàn Xuân Thu.
Melbourne.
🇺🇸🇺🇸🇺🇸


============

Nhiều người Việt tị nạn ủng hộ Trump do thái độ cứng rắn với Trung Quốc. Họ luôn nói "tôi ủng hộ Trump vì ông ta "đánh" TQ. Nhưng đến nay những người Việt tị nạn nạn đã thấy và nghe Trump nhiệt tình khen ngợi Tập Cận Bình là một "người lãnh đạo tuyệt vời". Họ trả lời ra sao bây giờ: "Đừng nghe những gì Trump nói mà hãy nhìn những gì ông làm". Trump đang phá nước Mỹ từ trong nước ra đến ngoài thế giới.

===========

Có những điều trong đời, nếu không có một biến cố đủ lớn sẽ khó nhìn thấy mặt thật của lòng người. Với tôi, trong chính trị Mỹ, biến cố đó mang tên Trump.
Tôi không ủng hộ Trump. Điều này ai cũng biết.
Nhưng trong cơn bão mang tên Trump và làn sóng MAGA, lại như ‘thuốc thử’ để nhìn thấu những góc khuất vốn được che giấu dưới những lớp vỏ đẹp đẽ.
Tôi cảm ơn Trump không phải vì chính sách hay lời nói, hoặc hành động. Mà vì ông ấy vô tình trở thành chiếc gương soi vào lòng người.
Trước khi Trump xuất hiện, tôi nghĩ nhiều người quanh mình chân thành, tử tế, đạo đức, khát khao dân chủ thật sự và có một đức tin vững vàng.
Nhưng hóa ra, sự thuần khiết ấy chỉ tồn tại khi chưa bị thử thách. Khi Trump bước vào chính trường, những góc tối vốn được giấu kín lại được bày ra một cách công khai. Thậm chí họ tự hào trước niềm tin dành cho Trump.
Không ít người đấu tranh cho tự do, dân chủ, từng được quý trọng, thậm chí ngưỡng vọng, lại khiến tôi giật mình khi nhìn vào cách họ đứng về phía Trump.
Từ đây tôi đọc được, một ngày quyền lực nằm trong tay họ, nền dân chủ mà họ dựng lên có lẽ cũng méo mó chẳng khác gì điều họ từng lên án.
Họ chống độc tài nhưng lại sẵn sàng đè bẹp người khác bằng sức mạnh. Nói về trật tự nhưng lại cổ vũ sự phá nát.
Họ đặt sự trung thành với một cá nhân lên trên lợi ích quốc gia.
Những con người ấy nói về đức tin, nhưng lại ủng hộ thực hành trái ngược với yêu thương và tha thứ.
Vấn đề không chỉ nằm ở Trump. Nó nằm ở lòng người.
Vì vậy, suốt nhiều năm, thế giới quan của tôi dần được sắp xếp lại. Những người từng ủng hộ Trump được đặt ra ngoài ranh giới giá trị cá nhân.
Không phải vì tôi đúng họ sai, mà vì sự nhất quán trong niềm tin và đạo đức của họ không còn đủ để tôi tin tưởng. Làm sao có thể tin vào những bài giảng khi chuẩn mực đạo đức bị uốn cong chỉ để bảo vệ Trump.
Đức tin của tôi không phải thứ có thể thay đổi theo cảm xúc chính trị. Chúa của tôi không chọn Trump. Giáo hội của tôi không hùa theo Trump.
Trump giống như một chất xúc tác. Nhờ ông, những điều người ta từng sợ xã hội phán xét nay lại được dịp phô diễn công khai.
Trước đây, tôi từng trách những con người trong nhà nước xã hội chủ nghĩa. Nhưng khi chứng kiến MAGA trong một xã hội tự do, dân chủ, lại thấy thương hơn những người sống trong môi trường độc tài. Họ ít lựa chọn. Còn MAGA có đủ tự do lại vẫn chọn sự ích kỷ, đố kỵ, phân biệt, trung thành với một cá nhân.
Nhờ Trump, nhiều sai lầm trong niềm tin, mối quan hệ quan tôi đã tránh được. Giúp tôi hiểu thêm không phải ai nói về tự do cũng thật sự hiểu được nó. Không phải ai nói về đạo đức cũng dám sống. Và không phải ai đứng cạnh trong cuộc đấu tranh cũng cùng giá trị.
Việc rõ mặt vài người mình từng quý, sự rạn nứt của vài mối quan hệ như một sự giải thoát. Nó giúp nhìn rõ ai thực sự tử tế, ai thực sự trân trọng những giá trị nhân bản bền vững.
Cảm ơn Trump đã giúp lọc lại danh sách bạn hữu.
Trong sự chia rẽ chính trị, tôi thấy lòng người lại lộ ra chỉ cần một chất xúc tác đủ mạnh.
Và chất xúc tác đó… chính là Trump.
Rứa hỷ!


==========

ĐẤT NƯỚC SẼ VỀ ĐÂU?
Tôi có khá nhiều bạn bè hiện đang sinh sống tại Úc, trước đây, khi còn làm việc, cứ ao ước đến ngày về hưu, con cái khôn lớn, có gia đình và có việc làm ổn định cả, sẽ về Việt Nam an hưởng tuổi già.
Bức tranh người ta vẽ ra rất đẹp: với số tiền hưu trí tại Úc, người ta có thể dễ dàng có một cuộc sống rất phong lưu ở Việt Nam.
Có thể thuê người giúp việc. Có thể đi đây đi đó.
Có thể ăn hết món lạ này đến món lạ khác.
Thế nhưng, đến ngày họ thực sự về hưu, sau vài chuyến thăm viếng Việt Nam, người ta lại đổi ý.
Theo họ, Việt Nam chỉ là nơi để đi du lịch chứ không phải là nơi có thể sống được lâu dài.
Người ta đưa ra hai lý do chính:
Một là nhớ con cháu tại Úc; hai là, Việt Nam hoàn toàn không an toàn.
Tôi cũng có khá nhiều bạn bè ở hướng ngược lại:
Họ sống tại Việt Nam, phần lớn đều khá thành đạt, có chức có quyền và có tiền.
Họ cho con cái du học ngoại quốc.
Học xong, các cháu có việc làm đàng hoàng, sau đó, bảo lãnh cho cha mẹ từ Việt Nam, sau khi về hưu, ra ngoại quốc sinh sống.
Họ bỏ lại sau lưng cuộc sống rất dư dả và cũng rất vui vẻ trên quê hương để sang sống ở một quốc gia xa lạ về cả ngôn ngữ lẫn văn hoá; và vì sự xa lạ ấy, cũng khá buồn rầu.
Hỏi tại sao, họ cũng nêu lên hai nguyên nhân:
Một là muốn gần gũi con cháu và
Hai là, ở ngoại quốc, dù buồn, vẫn an toàn hơn hẳn Việt Nam.
Bỏ qua việc sống gần con cháu, cả hai nhóm người ấy đều có nhận thức giống nhau: Việt Nam, dù là quê hương người ta rất yêu mến, không còn là một nơi an toàn để sống.
Trước hết là thiếu an toàn về chính trị.
Ở bình diện cá nhân, người ta có thể bị bắt bớ hay tra tấn bất cứ lúc nào nếu muốn có một tư duy độc lập và nếu muốn thực hiện quyền tự do ngôn luận. Ở bình diện quốc gia, dù nhà nước Việt Nam luôn xem sự ổn định là một trong những mục tiêu lớn nhất của họ, ai cũng biết, Việt Nam lúc nào cũng ẩn chứa đầy những nguy cơ bất ổn. Bất ổn trong nội bộ đảng với các khuynh hướng và phe phái khác nhau.
Nhưng quan trọng nhất là bất ổn trong quan hệ với Trung Quốc: Không ai dám chắc những mâu thuẫn giữa Việt Nam và Trung Quốc trên Biển Đông sẽ không bùng nổ thành chiến tranh. Đã đành Việt Nam lúc nào cũng nhân nhượng Trung Quốc. Nhưng sự nhân nhượng nào cũng có giới hạn. Mà Trung Quốc thì rõ ràng không muốn dừng lại ở bất cứ giới hạn nào cho đến lúc hoàn toàn trở thành bá chủ trên Biển Đông.
Thứ hai là thiếu an toàn về giao thông.
Mỗi năm ở Việt Nam có khoảng 10.000 người chết vì tai nạn xe cộ.
Mười ngàn: tức mỗi ngày trung bình gần 30 nạn nhân. Đó là người chết. Con số những người bị thương tật chắc chắn sẽ nhiều hơn hẳn. Bởi vậy, ở Việt Nam, nhiều người nói, cứ mỗi lần bước ra khỏi cửa nhà là thấy phập phồng. Con đường nào cũng đầy bất trắc.
Đi đúng luật và lái xe cẩn thận cũng có thể bị những chiếc xe “điên” bị mất tay lái cán chết.
Ngay cả đi bộ cũng không an tâm. Mỗi lần băng qua đường là một lần đối diện với rủi ro.
** Nhưng quan trọng nhất là mất an toàn thực phẩm.
Báo chí đã nói rất nhiều về thực phẩm bẩn ở Việt Nam.
Hầu như tất cả đều bẩn.
Hầu như bất cứ loại gia súc nào cũng được cho ăn các hoá chất độc hại để tạo nạc và tăng trọng.
Tệ hại hơn, người ta còn đem bán cả thịt thối rữa, sau khi tẩm ướp bằng các loại hoá chất để bay mùi và săn thịt.
Ngày trước, đã có nhiều người giả thịt trâu thành thịt bò.
Bây giờ, “tài” hơn, người ta còn biến cả thịt heo thành thịt bò.
Thịt giả như vậy cũng được đi.
Nhưng vấn đề là để làm giả như thế, người ta lại sử dụng các loại hoá chất độc hại để nhuộm màu thịt.
Ăn chúng, người ta ăn cả các chất có thể gây ung thư.
Thịt đã thế, rau trái cũng thế. Cũng đầy hoá chất.
Hoá chất trong phân bón và trong các loại thuốc trừ sâu.
Hoá chất còn được dùng để ướp trái cây cho chúng bắt mắt hơn.
Ngay cả nước dừa cũng không an toàn.
Để trái dừa có màu tươi như mới, người ta lại nhúng chúng vào hoá chất.
Lại hoá chất.
Trước, người ta tưởng ăn cá tôm và các loại hải sản là an toàn. Nhưng không phải. Tôm cá và hải sản nuôi trong các hồ nhân tạo cũng nhiễm đầy các chất cấm.
Còn tôm cá và hải sản được đánh từ sông và biển?
Từ mấy năm nay, chúng lại cũng bị nhiễm độc.
Hàng trăm tấn cá bị chết, tấp trắng các bờ biển từ Hà Tĩnh vào đến Huế, kéo dài cả hơn 200 cây số.
Chính quyền còn ú ớ trong việc xác định nguyên nhân cá chết nhưng có một điều chắc chắn: chúng bị nhiễm độc các loại hoá chất do con người thải ra.
Thành ra tôm cá đánh bắt từ biển khơi cũng không còn an toàn nữa.
Thịt: độc.
Tôm cá: độc.
Rau, trái và củ: độc.
Cả không khí người ta thở, đặc biệt tại hai thành phố lớn, Hà Nội và Sài Gòn, cũng nhiễm đầy chất chì và thuỷ ngân: độc.
Cả nước bị nhiễm đầy chất độc.
Không có gì đáng ngạc nhiên khi tỉ lệ người Việt Nam mắc bệnh ung thư rất cao.
Càng ngày càng cao.
Lâu nay, nói đến những khó khăn mà Việt Nam đang đối diện, chúng ta hay nghĩ đến các yếu tố chính trị và địa chính trị, đến vấn đề dân chủ và nhân quyền, đến chuyện các đại công ty phá sản và nợ công chồng chất.
Nhưng ngay cả về phương diện xã hội, liên quan đến chuyện ăn uống và hít thở hàng ngày, Việt Nam cũng đối diện với bao nhiêu nguy hiểm.
Tôi cứ tự hỏi: Trong một bầu khí quyển như thế, làm sao người Việt Nam có thể sống được và tương lai đất nước sẽ đi về đâu 😪 ?
(Nguồn : Những Công Dân Tự Do 🌹)


=============

BỊ HẠ NHỤC?
Trong chuyến thăm Trung Cộng lần này mình chú ý thấy anh em cuồng Trump ko gáy to nữa, vì sao thế? Vì chúng thấy bố Trump của chúng bị hạ nhục công khai ko chỉ 1 lần.😛😛
Thường thì cấp thăm nhà nước đều đc 2 bên chuẩn bị cực kỳ kỹ lưỡng để tỏ rõ thái độ trọng thị và mong muốn hợp tác. Ngoài những gì gọi là thông lệ thì còn có những cái gọi là "biệt lệ". Nhưng biệt lệ này cũng ko tự nhiên mà có mà cũng phải trao đổi trước. Hồi Đ/c Trọng thăm Trung cộng cũng đc Tập dành vài biệt lệ để về khoe khoang với bò đỏ.
Lần này Trung cộng cũng dành cho Trump vài biệt lệ, nhưng ko thiếu sự hạ nhục để dằn mặt.
Hạ nhục lần 1.
Khi không lực 1 hạ cánh. Trung Quốc đã cử 1 phó chủ tịch nước đón Trump mà ko phải là 1 ủy viên BCT. Chức danh PCT nước chỉ có tính nghi lễ. Đây cũng là cách Trung cộng đập tan thói kiêu ngạo của Trump khi trước đó Trump sang Trung Đông thì toàn nguyên thủ ra tận cầu thang đón.
Đón Trump là 1 dàn thanh niên mặc áo xanh. Đây là kiểu xỏ lá khi Trung cộng biết mầu MAGA là mầu đỏ, mầu dân chủ là mầu xanh. Có lẽ Trump biết nhưng ko dám thể hiện.
Hạ nhục lần 2.
Trump đưa một đội ngũ doanh nghiệp hùng hậu với vốn hóa 17.000 tỷ USD sang Trung Quốc với kế hoạch vừa răn đe vừa mong muốn hợp tác. Nhưng khi đón tiếp Trung cộng đưa cả lũ lên 1 chiếc xe county 24 chỗ ngồi. Vẫn biết xe đó chỉ di chuyển nội bộ khoảng cách rất ngắn nhưng với sự tinh tế của người Tầu, chúng thừa biết chiều cao của doanh nhân Mỹ toàn trên 1.8m. Vậy mà chúng cho cái xe với ghế ngồi khoảng cách ngắn để tạo sự khó chịu và ức chế. Thông điệp là; Mày có to lớn đến đâu nhưng đến tao vẫn phải chơi theo luật của tao.
Hạ nhục lần 3.
Khi đc Tập tiếp kiến, Trung cộng đã cố tình bố trí 2 cái ghế với độ cao thấp khác nhau. Tập cao 1.75m, Trump cao 1.85m. Nhưng khi ngồi rõ ràng Tập ngồi cao hơn kèm với vẻ khúm núm của Trump tạo cảm giác bề dưới đến nói chuyện với bề trên.
Hạ nhục lần 4.
Khi tổ chức quốc yến. Trung quốc biết thừa Trump ko uống rượu nhưng vẫn mang 1 ly rượu và Trump đã phải phá lệ uống ly này. Nhưng với a em cuồng Trump chúng sẽ gọi hành động này là...kham nhẫn🤪🤪.
Ngoài ra trong các trao đổi cũng ko thấy Trump huyên hoang ví dụ như tôi đã chấm dứt 8 cuộc chiến, đất nước tôi "nóng" hơn bao giờ hết...thay vào đó là sự ca tụng, tâng bốc, thậm chí bưng bô Tập Cận Bình.
Chưa hết. Lên máy bay rồi Trump vẫn tiếp tục ca ngợi Tập và thô bỉ hơn nữa là theo Tập bán đứng Đài Loan dù phía Trung cộng ko điều máy bay chiến đấu tiễn đưa như Trump từng đc so với các nước khác.


============
Chừng nào cái "ngu xuẩn kinh điển" sẽ chấm dứt ?
Rốt cục kết quả "Hội nghị thượng đỉnh Bắc kinh" đã không đem lại những điều tốt đẹp như TT Trump mong đợi. Hai bên Mỹ-Trung không có "Thông cáo chung", như thường thấy ở các cuộc gặp gỡ "thượng đỉnh", tầm "quốc khách", của hai vị lãnh đạo hai đại cường quốc.
Những gì tôi viết hôm qua, dựa trên phát biểu "từ một phía" ông Trump, hoàn toàn là "không đúng", hay "không chính xác". Bởi vì những gì ông Trump nói hầu hết không đúng với những gì ông Tập nói, hay những gì Bộ Ngoại giao TQ đã viết trong bản thông cáo.
Sẽ không có vụ Tập Cận Bình can thiệp để "chấm dứt chiến tranh Iran", như ông Trump mong đợi.
Nghĩ cũng đúng. Mỹ càng bị sa lầy thì TQ càng có lợi. Thử đặt mình vào vị trí ông Tập rồi mình sẽ xử lý ra sao.
Chiến tranh do Mỹ và Israel khởi động, một chiều, bằng việc ném bom tàn phá Iran trên diện rộng (ước lượng cần đến 350 tỉ đô la để tái thiết). Hàng loạt lãnh đạo cao cấp của Iran bị tiêu diệt (56 người), trong đó có vị lãnh đạo tối cao (chết cùng vợ con). Nhiều cơ sở hạ tầng dân sự bị tàn phá (nhà máy lọc dầu, cảng biển, cầu, đường...), nhiều cơ sở dân sự bị đánh phá, trong đó có một trường nữ khiến hàng trăm học sinh bị giết chết. Bên Iran trả đũa lại, hoả lực không bằng 1/1000 của Mỹ và Israel. Cuộc chiến "bất đối xứng", bên đánh bên chịu đòn. Iran không đánh được Mỹ và Israel nhưng Iran đã đánh trúng "chỗ nhược" của Mỹ. Đó là các nước dầu hoả vùng Vịnh (Kuweit, Qatar, Bahrain, UAE, Ả rập Xê út...), vốn là "xương sống" vận hành của hệ thống petrodollar.
Thế nào là "chấm dứt chiến tranh" ? Là Iran "bó chiếu qui hàng" hay là Mỹ và Israel tuyến bố kết thúc chiến tranh ? Liệu ông Tập sẽ "ép" Iran để nước này đầu hàng ông Trump ?
Chuyện ép Iran đầu hàng là chuyện "nằm mơ" phải không ?
Thê giới người ta nhận định rất đúng về TT Trump ở "hành động theo trực giác, không tính toán".
TT Trump không nghĩ ra chuyện mở cuộc chiến thì dễ, đóng cuộc chiến lại thì khó. Đâu phải muốn "rút" thì rút đâu. Du kích Taliban, du kích VC... đã từng "níu lưng quần Mỹ để đánh". Mỹ đã từng thua, đã từng hát bài "khi đồng minh tháo chạy"...
Tại sao Iran phải "đầu hàng" ? "Cờ đang dở cuộc" tại sao hàng ?
TT Trump bèn bày ra chuyện "phong toả" ngược eo biển Hormuz, mục đích "bóp cổ kinh tế" để Iran kiệt quệ. Chỉ khi kiệt quệ chắc chắn Iran sẽ hàng. Vấn đề là TT Trump theo thói quen thiếu "nhìn trước ngó sau".
Việc TT Trump phong toả bên ngoài eo biển Hormuz lại là một hành vi vi phạm Luật quốc tế về Biển. Chuyện này tôi đã nói rồi.
Kết quả việc phong toả là "bóp cổ kinh tế Iran" đã không xảy ra như mong đợi. Iran "không chết".
Bởi vì Iran có thể xuất dầu (và nhập nhu yếu phẩm) qua Pakistan ở phía Đông, qua Thổ nhĩ kỳ ở phía Tây và qua biển Caspien ở phía Bắc. Chuyện này tôi đã nói, trong một bài viết phê bình hành vi phong toả biển của TT Trump.
Trở lại ý kiến của Tập Cận Bình : TQ mong muốn eo biển Hormuz được thông suốt.
Ý kiến này ông Tập hướng về phía ông Trump. Bởi vì Iran, như họ luôn tuyên bố: eo biển mở cửa đối với tất cả các quốc gia, ngoại trừ các quốc gia thù địch. Họ có lý khi nói như vậy.
Thực ra Iran mới là phía nắm "con bài" eo biển Hormuz.
Theo luật về chiến tranh, hay chiếu theo điều 51 Hiến chương LHQ, Iran có quyền đóng cửa eo biển Hormuz đối với các nước thù địch.
Các nước Châu Á như TQ, Nhật, Hàn, Thái, VN... đều lấy dầu, phân bón, hoá chất... từ các nước vùng Vịnh. Vấn đề là các nước vùng Vịnh đều là đồng minh của Mỹ (và Israel như UAE). Điều này khiến việc "phong toả" của Iran ảnh hưởng đến các nước trong khu vực.
Cái vòng lẩn quẩn: con rắn cắn cái đuôi. TT Trump muốn "chấm dứt chiến tranh" nhưng Iran đòi Mỹ bồi thường chiến tranh. Chỉ khi điều kiện "bồi thường chiến tranh" (và nhiều điều kiện khác được thoả mãn, thì Iran mới "ký hiệp ước hoà bình" với Mỹ.
Iran đòi Mỹ bồi thường chiến tranh là đúng hay không đúng ?
Dĩ nhiên là "đúng". Theo "lý" cũng đúng mà theo "luật" cũng đúng.
Vì vậy eo biển Hormuz sẽ khó khai thông trong thời gian tới.
Càng kéo dài thì các đồng minh của Mỹ: các nước vùng Vịnh, các nước Đông Á và ASEAN, các nước EU... sẽ bị kiệt quệ do thiếu năng lượng và kinh tế suy thoái.
TQ không lấy dầu Iran thông qua Hormuz hì họ sẽ lấy dầu bù trừ từ Nga, hay chở dầu Iran thông qua đường xe lửa...
Càng kéo dài chiến tranh thì các nước đồng minh của Mỹ càng hối thúc Mỹ sớm chấm dứt chiến tranh. Giá dầu gia tăng thì kinh tế của Mỹ rồi cũng sẽ gặp khủng hoảng.
Bởi vậy ông Tập không có lý do để "ép" Iran theo yêu cầu của TT Trump.
Ngoài cách "chạy làng". Điều này TT Trump đã nói rồi. Eo biển Hormuz bị đóng thì chỉ có các nước vùng Vịnh, các nước EU và Đông Á bị ảnh hưởng thôi. TT Trump đã từng nói "các nước này phải tự lo liệu việc khai thông"...
"Epic Fury - cơn Thịnh nộ Sử thi" đã trở thành "epic connerie - cái ngu xuẩn kinh điển". Như thằng khùng cầm cây đập vào ổ ong vò vẻ rồi bỏ chạy, mặc cho làng xóm bị ong chích.
Nhân Tuấn

WASHINGTON, D.C.

Tổng Thống Donald Trump một lần nữa bị trễ thời hạn phải cho công khai công bố ra hàng chục triệu USD giao dịch về cổ phiếu theo luật định, vốn đã qua thời hạn nộp vài tháng rồi.

Một giới chức Tòa Bạch Ốc, với điều kiện xin giấu tên, đã cho tờ The Washington Post biết hôm 17/5, Tổng Thống Trump và Phó Tổng thống Vance đều đã gửi yêu cầu và được chấp thuận cho gia hạn thêm 45 ngày nữa để tổng hợp các thông tin tài chính cần thiết và cho hoàn thiện bản báo cáo.

Eric Trump (bên trái), con trai của Tổng Thống Trump, phó chủ tịch điều hành của Trump Organization tham dự lễ ký kết với Qatar Diar và Dar Global tại Doha vào ngày 30/4/2025. (Ảnh: Getty Images)
Các hồ sơ công bố được nộp lên Văn Phòng Đạo Đức Chính phủ Hoa Kỳ vào tuần trước mà Washington Post đã thu thập được, cho thấy ông Trump đã bán số cổ phiếu trị giá từ 5 triệu đến 25 triệu USD của công ty Microsoft và Amazon trong tháng 2/26, và sau đó mua vào số cổ phiếu trị giá hàng triệu USD của chính các công ty này trong tháng Ba. Đó là thời điểm trước khi Ngũ Giác Đài công bố hợp đồng dùng kỹ thuật của hai hãng này cho nâng cấp hệ thống mạng máy tính quân sự.

Trung bình, tổng thống đã cho thực hiện khoảng 60 giao dịch mỗi ngày, với tổng khối lượng giao dịch ước tính từ 220 triệu đến gần 750 triệu USD. Các giao dịch mua bao gồm chứng khoán của các công ty như Microsoft, Meta Platforms, Oracle, Broadcom, Bank of America và Goldman Sachs, cũng như trái phiếu đô thị.

Tuy nhiên, không có hồ sơ nào trong số này cho biết ra cụ thể ông Trump đã mua loại chứng khoán nào.

Tờ Washington Post gọi đây là một "hành vi tái diễn" mà các tổ chức giám sát cho rằng đó là "sự xem thường đáng lo ngại đối với các tiêu chuẩn minh bạch về tài chính mà các tổng thống tiền nhiệm phần lớn đã tuân thủ".

Luật lệ liên bang buộc tổng thống và giới chức cao cấp trong nhánh Hành Pháp phải cho công khai ra các giao dịch cổ phiếu có giá trị vượt quá 1,000 USD trong vòng 45 ngày. Theo các hồ sơ ghi nhận, ông Trump đã ít nhất ba lần bị phạt vì đã nộp hồ sơ chậm trễ.

Sau vụ bê bối Watergate vào thập niên 1970, các đời tổng thống và phó tổng thống, bắt đầu từ thời Tổng Thống Jimmy Carter trở đi, đều đã thực hiện các biện pháp xoa dịu lo ngại về vấn đề đạo đức trong thời gian đương nhiệm. Trong đó bao gồm việc bán toàn bộ danh mục cổ phiếu và đầu tư tài sản vào trái phiếu kho bạc cùng các quỹ tương hỗ ngay trước lễ nhậm chức.

Theo Washington Post, ông Trump từng cho biết mình đã bán hết cổ phiếu trước khi bắt đầu nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên vào năm 2017. Tuy nhiên, ông lại quyết định không thực hiện việc này khi bước vào nhiệm kỳ thứ hai hồi năm ngoái. Bên cạnh đó, ông Trump vẫn tiếp tục nắm giữ cổ phần trong đế chế kinh doanh của gia đình, vốn đã mở rộng đáng kể trong những năm ông không còn giữ chức vụ công, bao gồm cả các khoản đầu tư vào lĩnh vực mạng xã hội và tiền điện tử.

Điều khiến cho các chuyên gia đạo đức đặc biệt lo ngại là thời điểm thực hiện các giao dịch này. Trump mua cổ phiếu Nvidia vào ngày 10/2, chỉ vài ngày trước khi công ty thông báo giao dịch đối tác quan trọng với Meta để cung cấp chip xử lý cho các trung tâm số liệu mới. Thỏa thuận này đã giúp đẩy giá cổ phiếu Nvidia tăng khoảng 2.5%, theo The Washington Post.

Tương tự, các hồ sơ cho thấy tổng thống đã mua hàng triệu USD cổ phiếu của Oracle hồi đầu năm 2026, đúng vào thời điểm mà chính quyền của ông đang giúp công ty này bảo đảm sự thỏa thuận tiếp tục điều hành ứng dụng TikTok tại Mỹ.

Chưa có sự cáo buộc chính thức nào về giao dịch nội bộ, và các hồ sơ không xác định rõ liệu ông Trump có trực tiếp chỉ đạo các giao dịch này hay không. Tòa Bạch Ốc đã chuyển toàn bộ yêu cầu bình luận sang Trump Organization.

Phát ngôn viên Kimberly Benza của Trump Organization có chia sẻ với Reuters cho rằng các khoản đầu tư của tổng thống "được duy trì hoàn toàn thông qua các tài khoản ủy thác toàn quyền, do các tổ chức tài chính bên thứ ba quản lý một cách độc lập, nắm giữ thẩm quyền duy nhất và tuyệt đối đối với mọi quyết định đầu tư".

"Cả Tổng Thống Trump, gia đình ông, lẫn Trump Organization đều không đóng bất cứ vai trò nào trong việc lựa chọn, chỉ đạo hay phê duyệt các khoản đầu tư cụ thể. Họ không nhận được thông báo trước về các hoạt động giao dịch, cũng như không đưa ra bất cứ ý kiến ​​đóng góp nào liên quan đến các quyết định đầu tư hay việc quản lý danh mục đầu tư dưới bất cứ hình thức nào".

Tuy nhiên, giới phê bình vẫn không dễ dàng bị thuyết phục. Ông Donald K. Sherman, chủ tịch tổ chức Citizens for Responsibility and Ethics in Washington (CREW) – một tổ chức giám sát chính phủ không đảng phái, có trả lời cho Scripps News: "Các mối giao dịch tài chính của Donald Trump, dù đáng kinh ngạc, nhưng không hề tạo ra bất ngờ nào. Thay vì tránh xa các giao dịch có liên quan đến các ngành có công việc trước chính quyền của ông và xoa dịu những lo ngại về xung đột lợi ích như các tổng thống tiền nhiệm vẫn làm, Trump đã ưu tiên phục vụ cho cá nhân ông trước lợi ích công cộng".

Năm 2024 khi tái đắc cử, Tổng Thống Trump báo cáo thu nhập hơn 600 triệu USD và tổng tài sản là 1,6 tỷ USD. Điều tra của hãng tin Bloomberg cho thấy kể từ khi trở lại nắm quyền, khối tài sản ròng của ông tiếp tục tăng thông qua các dự án xây dựng ở nước ngoài và mảng kinh doanh tiền điện tử đang bùng nổ của Trump Organization, phần lớn dựa vào các chính phủ nước ngoài và công ty tư nhân muốn lấy lòng chính quyền của ông.

Tên Nguyễn Hải Bình và BH Media (bên Mỹ nó có thêm công ty là Bihaco).
Cách đây vài năm, khi tôi thực hiện các chương trình văn nghệ trên Phượng Mai Official Channel, mổi lần các ca sĩ hát các tác phẩm của nhạc sĩ, tôi phải gọi cho nhạc sĩ để trả tiền tác quyền âm nhạc (đôi khi nhạc sĩ không còn, tôi phải liên lạc với gia đình).
Nhưng cứ sau mỗi show, thì sáng tôi nhận được email nói nhạc phẩm đó thuộc bản quyền của BH Media. Tôi phải liên lạc với gia đình nhạc sĩ để yêu cầu họ viết thư để tôi gởi cho Youtube.

Bị nhiều lần khiến tôi tức giận vì biết tên này xảo trá, nó đi mua vài cái CD của ca sĩ ABCD, bỏ Youtube rồi đưa cho Youtube thấy bản nhạc ca sĩ đó nó có mua bản quyền, nhưng thực tế nó không hề có bản quyền từ nhạc sĩ, sau đó nó claims toàn bộ melody là bản quyền của nó.
Youtube công bằng lắm, nó claims nhưng nếu không đúng thì tới phiên nó bị Youtube Strike, và nếu Strike 3 lần thì channel của nó sẽ bị đóng vĩnh viễn.
Thế là tôi gài nó, tôi mời nhạc sĩ Trịnh Nam Sơn lên Channel. yêu cầu anh hát lại nhạc phẩm do anh sáng tác "Quên Đi Tình Yêu Cũ" vốn nổi tiếng cả hải ngoại thập niên 90.
Kết quả thằng Nguyễn Hải Bình bị "trúng quả" khi công ty nó claims bản quyền, và anh Trịnh Nam Sơn đã chính thức viết lá thư, tôi gởi cho Youtube với câu trả lời của Trịnh Nam Sơn "Tôi là tác giả của bản nhạc này, quý vị là ai?" Thế là Youtube Strike BH Media của nó.
Tương tự như vậy, lần thứ hai tôi mời nhạc sĩ Ngọc Trọng lên Channel, và mời anh hát lại nhạc phẩm "Buồn Vương Màu Áo" của anh sáng tác, và lần này nó cũng bị "trúng đạn".
Sau 2 lần bị Strike, nó sợ quá vội ra lệnh cho lính lát của nó ở Cầu Giấy, Hà Nội lấy tất cả Channel Phượng Mai Official ra, không dám claims nữa, vì nếu lần thứ ba là nó sẽ bị strike vĩnh viễn.
Sau đó nó nhờ một số ca sĩ hải ngoại đi tìm các nhạc sĩ để nó 'quản trị" các tác phẩm, kết quả có người vì vài ngàn USD, giao cho nó "quản trị" 10 năm, có người từ chối.
Trang Youtube của trung tậm Asia bị nó "thầu lại", nhạc của nhạc sĩ Anh Bằng cũng bị nó "quản trị" 10 năm, nó xúi nhiều ca sĩ hải ngoại làm Youtube đưa nó "quản trị" cuối cùng tốn tiền, tốn bạc, mà hàng tháng không được một xu nào, nhiều ca sĩ ít người xem thì nó "bỏ rơi" luôn.

Hôm nay CSVN bị Hoa Kỳ "ép" khi đưa CSVN vào danh sách 6 quốc gia vi phạm bản quyền trí tuệ, thì đám công an vội vàng truy tố tên Nguyễn Hải Bình này để làm "dê tế thần" với Mỹ thôi.
Tôi đang xem được mấy ngày nó sẽ "được" thả ra, và cùng lắm chỉ án treo hay vài tháng cho chiếu lệ.

Sau khi giúp trung tâm Thúy Nga và đài truyền hình VietFace TV vượt qua khó khăn khi bị chống đối năm 2018 (vụ này tôi sẽ kể trong một status khác), tôi gởi một đứa em nuôi đến giúp cho trang Youtube của TT Thúy Nga, và đứa em này đã giúp 6 tháng trước khi kết thúc.
Đứa em này "lạ" lắm, nó có một nguyên tắc là không để cho CSVN khống chế khối cộng đồng Việt Hải Ngoại đặc biệt là lãnh vực văn nghệ.
"Mình có 2 trung tâm lớn nhất ở hải ngoại là Thúy Nga và Asia, em không muốn bị CS đánh xập", chính vì điều này và phù hợp với quan điểm của tôi "lôi người về phía mình, không đẩy người qua phía CS" nên tôi đưa nó vào giúp cho trang Youtube của Thúy Nga.
Trước đây lúc trẻ nó từng là hacker (2008-2014), năm 2020 nó trở thành Moderator Contents của Youtube.
Sau vụ Thúy Nga nó nói "em thấy tài sản của trung tâm Asia trên Youtube rất có tiềm năng, mình giúp họ đi anh".
Nghe lời nó, tôi liên lạc với Thy Vân (lúc này Asia và SBTN đã tách rời nhau).

Hôm đó đi ăn trưa, có tôi vợ tôi là Phượng Mai, Thy Vân, con trai Thy Vân là John cùng với chị Thanh Hằng (phu nhân của nhiếp ảnh gia Thái Đắc Nhã).
Sau khi hỏi thăm về tình hình trang Youtube của trung tâm Asia về tác quyền, hợp đồng với nghệ sĩ và tài chánh, tôi mới biết được Asia giao trang Youtube cho công ty ở Việt Nam quản trị (sau này tôi mới biết là BH Media của Nguyễn Hải Bình) và hợp đồng đến tháng 12 cuối năm là hết hạn. Tôi nói với Thy Vân là vậy đợi hết hợp đồng rồi nói chuyện.
2 tuần trước lễ Giáng Sinh, đứa cháu trong ngành văn nghệ báo tôi biết "Asia bán trang Youtube cho Nguyễn Hải Bình BH Media, và giao quyền quản trị các nhạc phẩm của nhạc sĩ Anh Bằng cho BH Media". (nhưng sau này mới rõ hơn là bán quyền quản trị Youtube Asia, chứ không phải bán trung tâm).
Sau đó đích thân Thy Vân gọi tôi và hỏi rằng "có thể nào Phong hợp tác với phía Việt Nam được không?" Tôi trả lời dứt khoát luôn "no".
Năm 2021, trong dịp lễ quốc hận 30/4, tôi tổ chức buổi văn nghệ tưởng niệm trên channel Phượng Mai Official.
Trong các bản nhạc đầu tranh của Việt Dzũng, Nguyệt Ánh được hát hôm đó, thì MC kiêm ca sĩ Khánh Hoàng muốn hát nhạc phẩm "Nhớ Mẹ" của tướng Lê Minh Đảo phổ nhạc từ bài thơ một đồng ngũ của ông.
Tôi liên lạc với Phượng (con gái của tướng Lê Minh Đảo sống ở Washington DC), PHượng nói "di chúc của ba em, tất cả con em của VNCH đều có quyền hát bài này anh ơi, cứ hát đi không sao đâu".
Vì biết Asia Youtube đã giao lại cho BH Media, mà trước đó Asia đã đôi ba lần dùng bài này cho các ca sĩ của trên video của Asia, nhưng hầu hết họ dùng Guitar Acoustic làm nền chính.
Tôi dặn Hoàng Nghĩa (Nghĩa Sữa) dùng phối âm khác biệt hoàn toàn, vì biết sẽ có tình trạng claim bản quyền.
Y như tôi dự đoán, sáng hôm sau Youtube gởi email cho tôi nói bản quyền thuộc về BH Media.
Tôi chuyển email và chọc Phượng " trước khi mất, ba em bán bản quyền cho VC rồi nè" Phượng tức giận vì biết cái này là sự dối trá trắng trợn, tôi cười nói, em viết là thư đi, anh chuyển cho Youtube.
Câu chuyện này xảy ra trước khi tôi gài BH Media trong 2 bản nhạc của anh Trịnh Nam Sơn và Ngọc Trọng.
BH Media và VPMPC cố tình dùng melody để claim bản quyền toàn bộ tác phẩm (họ lợi dụng công cụ AI và Robotic của Youtube, không có human review để claim bản quyền).
Nhân đây cũng xin nhắn với các trung tâm đang phát hình, nhạc trên Facebook, Youtube:
Quý vị cũng đang vi phạm bản quyền của tác giả và các ca sĩ, vì ngày xưa (thập niên 80s,90s) họ ký với với quý vị (nếu có) thì chỉ là dạng home video (DVD, Video, CD), họ chưa hề cho phép quý vị phát nhạc hay phát hình trên những Platform khác (Youtube, Spotify, Facebook hay Tiktok,

Quý vị có trách nhiệm phải chia lợi nhuận lại cho nhạc sĩ và ca sĩ trình diễn trên những plaform mới chứ không phải họ đồng ý trên dạng home video thì quý vị có quyền trên các platform khác.
Nếu ra tới tòa ca sĩ hay nhạc sĩ chỉ cần nói "tôi cho phép quý vị xử dụng trên DVD, CD hay băng video, nhưng chưa bao giờ cho phép quý vị dùng trên Yotube, Facebook" thì quý vị nghĩ quan tòa sẽ đứng về phía nào?
Tác giả nguồn Trần Nhật Phong

WASHINGTON, D.C.

Thư ký nghị sự của Thượng Viện (Secretary of the Senate's agenda) đã thẳng thừng bác bỏ hạng mục cuối cùng trong dự luật cho điều chỉnh ngân sách của phe Cộng Hòa, gồm khoản kinh phí an ninh trị giá 1 tỷ USD dành cho Tòa Bạch Ốc và Cơ Quan Mật Vụ. Ngân sách này từng được cho đính kèm vào như là một phần của kế hoạch xây dựng phòng khiêu vũ của Tổng Thống Donald Trump.

Fox News có loan tin ra hôm sáng Chủ nhật, 17/5, trích dẫn quyết định của bà Elizabeth MacDonough, Thư ký thượng viện, người được xem là giữ lập trường trung lập kể từ khi đảm nhiệm vai trò này vào năm 2012, dưới thời chính quyền cựu Tổng Thống Barack Obama.

Tổng Thống Donald Trump giới thiệu mô hình xây dựng phòng khiêu vũ ở Tòa Bạch Ốc trị giá khoảng 1 tỷ USD từ tiền thuế của dân Mỹ. (Ảnh: Getty Images)

Bà MacDonough từng giữ vai trò cố vấn cho cựu Phó Tổng thống Al Gore trong vụ tranh chấp kết quả bầu cử năm 2000 giữa ông Bush và ông Gore. Sự kiện sau đó đã được giải quyết tại Tối Cao Pháp Viện.

Fox News cũng cho biết, bà MacDonough đã đưa ra phán quyết cho rằng "điều khoản cấp ngân sách không thể được đưa vào nguyên văn của dự luật hiện tại, chiếu theo các quy định về việc cho điều chỉnh lại ngân sách". Cũng theo hãng tin này, đây là kết quả đã đã được cả hai phe trong Quốc Hội dự đoán ra từ lâu.

Ông Ryan Wrasse, phát ngôn viên của Trưởng khối Đa số tại Thượng Viện ông John Thune (CH-North Dakota), cho biết trong một bài đăng trên nền tảng X rằng các thành viên Cộng Hòa sẽ tiếp tục nỗ lực cho sửa đổi dự luật nhằm đạt được sự chấp thuận của Thư ký Thượng Viện.

"Soạn thảo lại. Chỉnh sửa. Trình lại", ông Wrasse viết trên X. "Không có điều gì trong số tiền này là bất thường trong quá trình thực hiện Quy Tắc Byrd"

Vai trò của "Thư ký Thượng Viện" ("parliamentarian secretary") được hiểu nôm na như là "trọng tài" trong Quốc Hội. Họ là những người không đảng phái, có nhiệm vụ diễn giải các quy định của Thượng Viện, bao gồm cả việc xác định liệu các điều khoản lập pháp có được cho phép hay không. Trách nhiệm của người đảm nhận vai trò này bao gồm việc cung cấp góp ý về thủ tục sàn trong cuộc tranh luận, đưa ra quyết định về các điểm chưa thỏa đáng khi có các câu hỏi thủ tục phát sinh ra, và cung cấp các ý kiến chính thức về các vấn đề ở Quốc Hội có ảnh hưởng đến mọi thứ, từ cách thức mà dự luật được xem xét đến cách thức cho sửa đổi có thể được đề nghị ra.

Quan trọng là Thư ký Thượng Viện có vai trò trong quá trình hòa giải ngân sách, nơi mà họ xác định xem các điều khoản có tuân thủ "Quy Tắc Byrd" hay không, một chức năng kiểm soát quan trọng có thể quyết định hoặc loại bỏ ra các chiến lược về lập pháp.

Nhận định từ Fox News cũng cho biết, quyết định này đã giáng một đòn mạnh vào những nỗ lực thông qua khoản ngân sách 1 tỷ USD như một phần của gói ngân sách lớn hơn trị giá khoảng 72 tỷ USD, chủ yếu tập trung vào việc thực thi luật lệ về nhập cư. Đảng Dân Chủ đã bị buộc phải thông qua các khoản mục ngân sách đó trong thời gian cho đóng cửa chính phủ dài nhất trong lịch sử của nước Mỹ.

Theo văn phòng của thượng nghị sĩ Jeff Merkley, thành viên cao cấp của Ủy Ban Ngân Sách Thượng Viện, bà MacDonough đã phán quyết điều khoản tài trợ an ninh thuộc quy định của Thượng Viện, yêu cầu phải có 60 phiếu để thông qua hầu hết các dự luật.

"Mặc dù chúng tôi dự đoán đảng Cộng Hòa sẽ tìm cách thay đổi dự luật này để làm hài lòng ông Trump, nhưng đảng Dân Chủ sẵn sàng phản đối bất cứ sự thay đổi nào đối với dự luật này", ông Merkley nói, theo Fox News.

Phán quyết của bà MacDonough được đưa ra chỉ vài ngày sau khi một số thượng nghị sĩ thuộc Đảng Cộng Hòa bày tỏ nghi vấn về khoản yêu cầu ngân sách trị giá 1 tỷ USD của chính quyền Trump. Một số người cho rằng họ cần được cung cấp thêm nhiều chi tiết cụ thể hơn trước khi quyết định ủng hộ việc sử dụng tiền thuế của người dân để tài trợ cho một dự án mà ông Trump từng tuyên bố sẽ do các tài phiết tư nhân sẽ chi trả toàn bộ.

"Sẽ là một chuyện hoàn toàn khác hẵn nếu dự án này được xây dựng với nguồn vốn tư nhân", thượng nghị sĩ John Curtis (CH-Utah) chia sẻ với Fox News Digital trước một cuộc họp kín với Giám Đốc Sở Mật Vụ Sean Curran. "Nhưng nếu các vị yêu cầu tôi cấp 1 tỶ USD, thì tôi sẽ có những câu hỏi vô cùng hóc búa dành cho các vị"

Điều cần biết, tuy vị Thư ký Thượng Viện được hiểu nôm na như là "trọng tài" ở Quốc Hội và trong lịch sử, Quốc Hội liên bang Hoa Kỳ chưa bao giờ phủ quyết những quyết định của vị này. Tuy nhiên, dưới chính quyền của Tổng Thống Trump, "không có điều gì là không thể xảy ra". Như ông Trump từng trả lời bà Janet Mills, Thống đốc tiểu bang Maine, rằng "chính chúng tôi là luật pháp liên bang vào ngày 21/2/2025".

Một Email Cộc Lốc Và Hồi Kết Của Hàng Trăm Tình Báo Ngoại Giao

"Vắt chanh bỏ vỏ", ý chỉ sự phũ phàng khi người ta không còn cần đến giá trị của những người từng cống hiến. Giữa bối cảnh các cuộc khủng hoảng chính sách đối ngoại đang bủa vây toàn cầu và chính quyền Tổng thống Donald Trump vẫn đang trầy trật tìm kiếm một thỏa thuận nhằm chấm dứt cuộc chiến với Iran, Bộ Ngoại giao Mỹ tuần trước đã hoàn tất việc sa thải gần 250 viên chức ngoại giao chỉ bằng một bức email ngắn ngủi, lạnh lùng và vô cảm.

“Việc cắt giảm nhân sự của bạn sẽ có hiệu lực kể từ hôm nay,” một phần của bức email viết. “Một lần nữa xin cảm ơn sự phục vụ của bạn dành cho Bộ.” Đợt cắt giảm nhân sự (RIF) này vốn đã được kích hoạt từ tháng 7 năm ngoái, không chỉ quét qua 250 nhân sự ngoại giao mà còn tác động nặng nề đến hơn 1.000 viên chức dân sự. Đáng phẫn nộ hơn, nó đã xóa sổ toàn bộ đội ngũ nhân sự tại các văn phòng chuyên trách – những nơi mà các cựu quan chức khẳng định là có đủ năng lực và chuyên môn để đưa ra các chỉ dẫn, tư vấn về cuộc chiến tại Iran, một cuộc xung đột đang để lại những hệ lụy thảm khốc cho cả nước Mỹ và nền kinh tế toàn cầu.

Trước những lời chỉ trích, Bộ Ngoại giao Mỹ vẫn khăng khăng giữ vững lập trường rằng đợt tinh giản này là nhằm loại bỏ những vị trí dư thừa, đồng thời công việc tại các lĩnh vực then chốt vẫn được duy trì và chuyển giao sang các văn phòng khác.

Hệ Thống "Lên Chức Hoặc Ra Rìa" Và Làn Sóng Rời Đi Lịch Sử

Không chỉ dừng lại ở những quyết định sa thải thẳng tay, làn sóng nghỉ hưu của hàng loạt viên chức ngoại giao lão luyện với hàng thập kỷ kinh nghiệm đang làm rỗng ruột cơ quan này. Gần một chục cựu quan chức chia sẻ rằng chính quyền Trump rõ ràng không còn dành những vị trí thăng tiến hay các suất bổ nhiệm đại sứ cho các nhà ngoại giao sự nghiệp. Họ bị dồn vào chân tường trong một hệ thống vận hành theo nguyên lý "up or out" (hoặc được lên chức, hoặc phải ra rìa).

Ông David Kostelancik, người vừa quyết định nghỉ hưu sau 36 năm cống hiến cho ngành ngoại giao, ngao ngán thừa nhận: “Đó là một số lượng người chọn rời đi đông đảo chưa từng có tiền lệ”. Hiệp hội Dịch vụ Đối ngoại Hoa Kỳ ước tính đã có khoảng 2.000 viên chức ngoại giao rời bỏ Bộ Ngoại giao trong năm vừa qua.

Trong khi đó, hơn 100 vị trí đại sứ Mỹ trên khắp thế giới – bao gồm các địa bàn chiến lược như Trung Đông, Ukraine và Nga – hiện vẫn đang bỏ trống, chưa có đại sứ nào được Thượng viện phê chuẩn. Điều này vô hình trung đã đẩy nước Mỹ tụt hậu một khoảng cách rất xa so với các đối thủ cạnh tranh đáng gờm như Trung Quốc. Trớ trêu thay, những cuộc đàm phán ngoại giao nhạy cảm và căng thẳng nhất hiện nay – từ việc chấm dứt chiến tranh ở Iran đến tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột Ukraine – lại đang được dẫn dắt bởi các đối tác kinh doanh và các thành viên trong gia đình của Tổng thống Donald Trump, những người hoàn toàn thiếu vắng một đội ngũ các nhà ngoại giao kỳ cựu có chuyên môn sâu sắc về khu vực hỗ trợ.

Tiếng Kêu Cứu Từ Những Văn Phòng Chuyên Gia Bị Xóa Sổ

Nhìn vào bức tranh toàn cảnh, các cựu ngoại giao gọi đây là một cuộc "hút rỗng" có hệ thống đối với Bộ Ngoại giao – cơ quan mà Ngoại trưởng Marco Rubio trong ngày đầu nhậm chức từng hứa hẹn sẽ trao thêm quyền lực. Dù cơ quan này đã bắt đầu tuyển dụng các nhà ngoại giao mới, nhưng việc mất đi những nhân sự cốt cán sẽ để lại những hậu quả khôn lường đối với khả năng thực thi quyền lực và đạt được các mục tiêu ưu tiên của Mỹ trong nhiều năm tới. Cựu đại sứ sự nghiệp John Bass cay đắng nói: “Tôi nghĩ các nhà sử học sẽ nhìn lại giai đoạn này như một trong những sai lầm tự hủy lớn nhất mà nước Mỹ tự gánh lấy”.

Tuy nhiên, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tommy Pigott đã lên tiếng bác bỏ, gọi những cáo buộc về việc cơ quan này bị "hút rỗng" là hoàn toàn "sai sự thật" và "vô căn cứ". Ông lập luận: “Cuộc tái cơ cấu của chúng tôi đã loại bỏ các vị trí thừa thãi, hợp lý hóa các nỗ lực bằng cách giảm bớt bộ máy quan liêu không cần thiết. Đợt tinh giảm RIF không hề có bất kỳ tác động tiêu cực nào đến khả năng ứng phó, lập kế hoạch và thực thi nhiệm vụ của chúng tôi”. Ông Pigott thậm chí còn tuyên bố bộ máy mới đang vận hành nhanh hơn và hiệu quả hơn để đạt tới "tốc độ của sự phù hợp".

Nhưng thực tế lại kể một câu chuyện khác. Erik Holmgren, một viên chức ngoại giao sự nghiệp từng kinh qua các địa bàn từ Nga đến Mexico, đảm nhiệm chức vụ cuối cùng là Giám đốc Văn phòng Ngoại giao Năng lượng khu vực Trung Đông và Châu Á. Toàn bộ Cục Tài nguyên Năng lượng – nơi quản lý văn phòng của ông – đã bị xóa sổ hoàn toàn trong cuộc cải tổ. Toàn bộ nhân viên dưới quyền ông đều bị sa thải.

Ông Holmgren lưu ý rằng năng lực và chuyên môn của các chuyên gia tại văn phòng này lẽ ra sẽ là "kim chỉ nam" vô giá để cố vấn cho chính quyền cũng như các đối tác công nghiệp trong cuộc khủng hoảng Iran hiện tại. Một trong những nhiệm vụ cốt lõi của họ là “tìm cách khiến Iran gặp khó khăn lớn trong việc vận chuyển dầu thô” – một đòn bẩy kinh tế cực kỳ quan trọng trong thời chiến. Văn phòng của ông cũng từng nỗ lực sử dụng mọi công cụ chính sách để làm suy yếu chế độ Tehran và đưa ra các cảnh báo sớm về việc quản lý "điểm nghẽn chiến lược tại Eo biển Hormuz". Hiện tại, chính điểm nghẽn Hormuz này đang làm tắc nghẽn giao thương hàng hải, đẩy giá nhiên liệu lên cao và đe dọa gây ra một thảm họa nhân đạo khi nhiều nơi trên thế giới bị cắt đứt nguồn cung phân bón quan trọng.

Hơn thế nữa, văn phòng của ông từng thúc đẩy đa dạng hóa nguồn cung năng lượng cho Iraq (quốc gia phụ thuộc lớn vào Iran) với các dự án trị giá 12 tỷ USD dành cho các công ty Mỹ. Giờ đây, khi khủng hoảng nổ ra, những kiến thức thể chế và kinh nghiệm quý báu đó đã bị ném qua cửa sổ.

Coi Trọng "Sự Trung Thành" Hơn Chuyên Môn

Nhiều cựu quan chức vạch trần rằng chính quyền hiện tại đang có xu hướng gạt bỏ các nhân sự sự nghiệp trong các cuộc khủng hoảng ngoại giao lớn, thay vào đó chỉ tin dùng một nhóm nhỏ các cố vấn thân cận. Sự thiếu trân trọng kinh nghiệm và việc ưu tiên "sự trung thành tuyệt đối" (fealty) đã tạo ra một môi trường độc hại, ép buộc những người có năng lực phải rời đi, hoặc gieo rắc nỗi sợ hãi cho những người ở lại.

Hệ thống đánh giá năng lực hàng năm dùng để xét thăng tiến hiện đã bị thay đổi, lồng ghép thêm tiêu chí "sự trung thành" đối với các chính sách của chính quyền. Việc áp dụng biểu đồ phân phối chuẩn (bell curve) trong các bài đánh giá cũng sẽ bóp nghẹt cơ hội thăng tiến của các nhân sự. Một cựu ngoại giao chia sẻ: “Bạn sẽ có rất nhiều người làm việc cực kỳ xuất sắc nhưng cuối cùng chỉ được xếp hạng trung bình vì bị giới hạn bởi số liệu của biểu đồ hình chuông này”.

Ngay cả với những nhà ngoại giao cấp cao muốn ở lại, chiếc ghế dành cho họ cũng không còn. Theo Đạo luật Dịch vụ Đối ngoại năm 1980, các đại sứ ở nước ngoài có 90 ngày để tìm một vị trí mới hoặc buộc phải nghỉ hưu. Chính quyền đang tận dụng điều khoản này để ép các công thần về hưu sớm. Tại tổng hành dinh, nhiều vị trí Trợ lý Ngoại trưởng bị bỏ trống hoặc được lấp đầy bởi các quan chức chưa qua phê chuẩn, vốn là thành viên của Ben Franklin Fellowship – một tổ chức cam kết thúc đẩy ngoại giao Mỹ truyền thống dựa trên lợi ích quốc gia và chủ quyền biên giới.

Nỗi Đau Âm Thầm Của Người Dân Mỹ

"Trẻ cậy cha, già cậy con", nước Mỹ trong các mối quan hệ quốc tế lẽ ra phải cậy nhờ vào những cái đầu lạnh và cái nhìn sáng suốt của các nhà ngoại giao lão luyện. Cựu đại sứ John Bass khẳng định: “Chính kiểu chuyên môn đó đã giữ cho chúng ta không phạm phải những sai lầm lớn hơn nữa”. Nhưng chuyên môn và kinh nghiệm không phải là thứ có thể xây dựng trong ngày một ngày hai.

Ông Kostelancik xót xa gọi đây là “một sự lãng phí tiền của và sự đầu tư mà chính phủ và người nộp thuế đã bỏ ra cho chúng tôi qua nhiều thập kỷ đào tạo và làm việc ở nước ngoài”. Ngoại giao là một ngành nghề mang tính chất truyền nghề (apprenticeship), không thể thả một người từ bên ngoài vào mà kỳ vọng họ làm tốt ngay được. Nó đòi hỏi những kỹ năng được tích lũy qua năm tháng lăn lộn trên thực địa.

Cựu ngoại giao Ryan Gliha, người mất việc sau 23 năm cống hiến tại Trung Đông, cảnh báo rằng sự rỗng ruột của ngành ngoại giao cuối cùng sẽ do chính những người dân Mỹ bình thường gánh chịu hậu quả: “Hầu hết người Mỹ không có ấn tượng sâu sắc về Ngành Ngoại giao vì họ hiếm khi tương tác trực tiếp với chúng tôi – chúng tôi gần như vô hình trong cuộc sống hàng ngày của họ. Thế nhưng, chúng tôi có ảnh hưởng sâu sắc đến sự thịnh vượng của đất nước này: từ những hiệp định thương mại mà chúng tôi đàm phán, những doanh nghiệp Mỹ mà chúng tôi thúc đẩy ở nước ngoài, cho đến những cuộc khủng hoảng mà chúng tôi tháo ngòi nổ trước khi chúng leo thang, và cả sự giúp đỡ mà chúng tôi dành cho những công dân gặp nạn ở hải ngoại”. Khi chiếc khiên ngoại giao bị đập vỡ, nước Mỹ đang tự phơi mình trước những hiểm họa khôn lường của thời cuộc.