"Các bạn trẻ muốn tới Mỹ học hoặc làm việc, các bạn có biết ưu điểm và điểm yếu của người Mỹ gốc Việt là gì không?
Ưu điểm của chúng ta là cần cù, cố gắng làm việc, tinh thần trách nhiệm, làm việc hết mình, không so đo, cải cọ hay bực bội với sếp hay đồng nghiệp.
Ưu điểm của người Mỹ gốc Việt thế hệ tôi ra đi năm 1975, là chúng tôi đã có sẵn một mớ kiến thức đại học, nên dễ dàng học lại ở Mỹ. Học xong MBA, tôi còn học thêm nhiều "Advanced Certificate" về Tài Chánh (Finance), và Business Economics (kinh tế học áp dụng trong quản trị xí nghiệp) v.v.., nên khả năng chuyên môn được quí trọng ở Phố Wall lúc đó.
Yếu điểm của chúng ta là khả năng ngôn ngữ. Chúng ta diễn đạt dở hơn người Mỹ được sanh ở Mỹ. Chúng ta không hòa đồng dễ dàng với người khác, như đám con cháu chúng ta được sanh ra và lớn lên ở Mỹ.
Biết được ưu và khuyết điểm nầy, nên nhiều người Việt thế hệ già như chúng tôi cố gắng học những chuyên môn không đòi hỏi khả năng giao tiếp nhiều.
Nói dễ hiểu tôi để người Mỹ trắng làm xếp, ăn nói, chỉ huy. Tôi là chuyên viên quan trọng trong nhóm. Tôi là người làm việc. Những việc gì khó cũng cần ý kiến của tôi, cần tôi làm.
Nhờ biết người biết ta, tôi sống sót mấy chục năm ở Phố Wall, cho đến ngày về hưu.
Ở Mỹ nếu các bạn tìm được việc làm đúng khả năng, lương bổng ở đây thoải mái lắm.
Làm việc ở Phố Wall vài năm, lần vui nhất là tôi được hãng Consultant (Cố vấn, chuyên viên) nơi tôi làm việc thưởng một chuyến du lịch Âu Châu cho vợ chồng. Lúc đó họ nói là tặng chúng tôi "A trip for two" (Một chuyến du hành cho 2 người), hay lắm.
Từ đó cuộc đời tôi đã đổi khác. Thú vui du lịch, đi, thấy, và hiểu thế giới bao la ngoài Việt Nam và Mỹ, bắt đầu nảy nở từ chuyến đi này. Từ Mỹ tôi bay qua London thăm viếng thành phố này, sau đó đi Pháp, Bỉ, Tây Đức, Áo, Ý Đại Lợi, và Paris, sau đó bay trở về Mỹ. Thật là một chuyến du hành mở mang kiến thức về thế giới.
Bây giờ nghĩ lại tôi thấy nước Mỹ không phải thiên đàng, nhưng cũng không phải địa ngục.
Nước Mỹ hay nhất thế giới ở chỗ chấp nhận những người đến đây làm việc, cố gắng, cần cù. Đặc biệt họ đãi ngộ những chuyên viên, giúp đất nước nầy khá hơn.
Các bạn nghe nói nhiều về một vài người Việt Nam thành công ở Mỹ, giàu có, tiếng tăm, quyền lực. Tôi chỉ là một người Mỹ trung bình, không quyền lực, không tiếng tăm, không giàu có.
Nhưng tôi cũng sống được không khí tự do như mọi người. Đó là điểm son của xã hội Mỹ..."
(Trích sách "42 năm sống ở Mỹ: Được gì, Mất gì?" của Lê Thanh Hoàng Dân, đã phát hành, có bán trên Amazon và BookBaby).