- Vương Mộng Long
May 14th, 2021
Ngày ta bỏ núi (kỳ 3)
Lời giới thiệu: Hồi kư “Ngày Ta Bỏ Núi” đă được viết cách đây 16 năm. Nhưng khi phổ biến, nó đă bị cắt xén và che giấu nhiều điều. Tác giả Thiếu tá Vương Mộng Long đă bỏ công nhuận sắc lại toàn bộ bài viết này. “Ngày Ta Bỏ Núi” với đầy đủ chi tiết từng ngày, từng sự kiện diễn ra trong suốt cuộc lui binh, kể cả những bí mật mà trước đây bị che đậy và giấu nhẹm.
Đôi bờ Đa Dung năm 2021. Nguồn: PGĐ 2021
Người dân tộc Jarai gọi Pleiku là Trà-Ku.
Tôi ở Pleiku lâu rồi, tuy không nói được tiếng Jarai nhưng nghe biết nhiều tiếng thường dùng của họ.
Khi nhắc tới Trà-Ku, không ai cố ư khơi chuyện buồn. Nhưng bỗng nhiên thầy tṛ chúng tôi cùng ngước nh́n nhau, rồi cùng nh́n về phương Bắc, rưng rưng…
Hướng Nhơn-Cơ có chạm súng, v́ ở cuối gió nên tôi nghe rơ tiếng đạn đại liên, đạn đại bác, và đạn súng cối nổ đ́ đùng.
Trên máy truyền tin có giọng Thiếu tá Khánh, Chi khu trưởng Chi khu Nhơn-Cơ và Thiếu tá Mẫn, Tiểu Đoàn Trưởng Tiểu Đoàn 81 Biệt Động Quân gọi nhau. Thiếu tá Mẫn báo cáo với bộ chỉ huy liên đoàn rằng Cộng Quân đang tấn công vào khu xưởng cưa cách quận đường Nhơn-Cơ hai trăm mét về hướng Đông.
Hai khẩu đại bác 105 ly Biên pḥng của tôi phải trở ngược ṇng về hướng Đông, yểm trợ cho Thiếu tá Mẫn suốt đêm.
Sáng hôm sau có nhiều phi tuần A37 đánh tiếp cận cho quận Nhơn-Cơ.
Cuộc giao tranh có vẻ kéo dài cầm chừng cho tới trưa 19 tháng Ba.
Trong khi đó th́ t́nh h́nh vùng tôi chịu trách nhiệm cũng có nhiều chỉ dấu đang biến chuyển. Nửa đêm về sáng chúng tôi thấy nhiều đốm lửa di động vùng Nam Kiến-Đức, có cả tiếng động cơ.
Những toán chống tank đă được gởi đi nằm phục trong rừng.
Ở đây, tôi không ngán tank Việt-Cộng một chút nào, v́ tôi đă trấn giữ cái đồn này gần nửa năm.
Tôi đă nghiên cứu, thám sát và nắm chắc địa h́nh vùng này.
Chỉ có hai hướng xe tank có thể áp sát đồn Kiến-Đức. Cả hai ngả đều có băi ḿn chống tank của tôi. Mỗi băi chôn bốn mươi quả ḿn đĩa. Mỗi quả ḿn đĩa được kèm theo một đầu đạn 105 ly.
Quan trọng nhất là việc bảo vệ băi ḿn. Băi ḿn không người bảo vệ coi như vứt đi, vô dụng.
Kinh nghiệm trong quá khứ, tháng 8 năm 1973 khi nhảy toán Biên Vụ (Viễn Thám) vùng Đông căn cứ Plei Djereng tôi đă thấy xe tank địch chạy phoong phoong trên băi ḿn của Quân Đoàn II đặt gần Plei De Chi hướng Tây Pleiku mà chẳng nghe ḿn nổ. Công Binh của Quân Đoàn II đă bỏ công sức hàng tháng trời để thiết lập băi ḿn chống tank này. Vậy mà sau đó nó bị bỏ thí, không người canh gác.
Công Binh Việt-Cộng chỉ cần hai hàng bangalore là mở được một hành lang rộng cho tank đi qua.
Ở Kiến-Đức, mỗi băi ḿn chống tank của tôi, khi hữu sự, được bảo vệ bằng một đại đội Biệt Động Quân. Đại đội này không có nhiệm vụ đánh tank mà đánh những tên cán binh Cộng-Sản đi ḍ, dọn đường cho tank.
Sáng 20 tháng Ba năm 1975, Trung tá Liên đoàn trưởng ra lệnh cho tôi bứt những cái chốt của Việt-Cộng trên Tỉnh lộ 344 để link-up (bắt tay) với một đại đội thuộc Tiểu Đoàn 63 Biệt Động Quân của Thiếu tá Trần Đ́nh Đàng. Đại đội này đang trấn giữ một ngọn đồi bên cái cống xi măng trên tỉnh lộ.
Tôi thu Đại Đội 4/82 của Thiếu úy Phạm Văn Thủy từ hướng Bắc về hợp lực với một đại đội của Tiểu Đoàn 63 Biệt Động Quân tăng phái để giữ đồn Kiến-Đức. Đại Đội 4/82 giữ đồi Tây, Đại Đội của Tiểu Đoàn 63 pḥng thủ ngọn đồi chính và chốt giữ cầu Dak Blao.
Tôi dặn ḍ Đại úy Tiểu đoàn phó về sự quan trọng của hai băi ḿn chống tank. Bất cứ giá nào cũng phải giữ. V́ nếu tôi đang đánh nhau ở phía trước, mà bị tank địch tập kích từ đằng sau th́ không tài nào trở tay.
Đại úy Hoàn chần chừ một lúc rồi găi đầu xin tôi cho đi nhổ chốt,
–
Thái Sơn cho tôi đi khai thông con đường có được không?
Quả thực, từ xưa tới nay, từ đại đội tới tiểu đoàn, tôi chưa bao giờ sử dụng người phụ tá của ḿnh làm nỗ lực chính bao giờ.
Nhiệm vụ của những ông phó cho tôi là yểm trợ cho tôi, và sẵn sàng thay thế tôi, nếu tôi nằm xuống.
Đại úy Ngũ Văn Hoàn đă phục vụ dưới quyền tôi gần nửa năm. Ông chỉ thuần túy làm công việc yểm trợ chứ không bị tôi đưa lên tuyến đầu lần nào.
Thấy tôi ngần ngừ, ông ta nài nỉ,
–
Giữ đồn nặng hơn bứt chốt. Thái Sơn cho tôi đi bứt chốt đi!
Nghe ông Hoàn nói có lư, tôi gọi hai đại đội trưởng trách nhiệm nhổ chốt là Trung úy Phước (ĐĐ 3/82) và Trung úy Đăng (ĐĐ 2/82) lên dặn ḍ, chỉ bảo họ đường đi, nước bước, cách đánh nào thích hợp nhứt trong t́nh huống này.
Bộ chỉ huy nhẹ Tiểu Đoàn 82 Biệt Động Quân của Hoàng Long cùng hai đại đội tác chiến lên đường lúc 10 giờ sáng ngày 20 tháng Ba. (Hoàng Long là danh hiệu truyền tin của Đại úy Ngũ Văn Hoàn)
Trong khi tôi đang theo dơi diễn tiến hành binh của Đại úy Hoàn th́ tổ báo động hướng Bù-Binh báo cáo có tiếng xe tank địch.
Để tiện quan sát, tôi cùng toán hộ tống leo lên đỉnh đồi Tây, nơi Thiếu úy Phạm Văn Thủy (ĐĐT/ĐĐ 4/82) trấn giữ.
Từ đỉnh đồi, tôi có thể quan sát tới khúc quanh nơi cái cống sập cách Kiến-Đức gần hai cây số về hướng Nam.
Khẩu SKZ 57 ly của tiểu đoàn lúc nào cũng sẵn sàng trên đỉnh đồi Tây. Ống nhắm của khẩu súng đă điều chỉnh chính xác ngay cái cống sập. Nếu SKZ bắn hụt th́ tổ chống tank núp sẵn trên triền đồi sẽ làm nhiệm vụ tiếp tay.
Khi thằng Thọ (B2 Thọ nấu cơm) trao ly cà phê cho tôi vừa trở gót xuống đồi th́ tiếng 12.7 ly nổ rền hướng Nhơn-Cơ.
Lúc đó là giữa trưa. Máy truyền tin các cánh quân của Đại úy Tiểu đoàn phó gọi nhau cuống quưt.
Tôi nghe Delta và An B́nh báo cáo đang chạm địch nặng. Delta đang bị đại liên địch dồn xuống khe suối bên trái đường lộ.
Delta yêu cầu An B́nh giữ an ninh bên phải giùm anh ta để anh ta rút về con dốc đầu chữ “S”.
Tôi không nghe tiếng Hoàng Long trên máy.
Tôi vào máy hỏi Delta và An B́nh sao không nghe Hoàng Long, th́ hai anh đều không rơ ông Đại úy Tiểu đoàn phó ở chỗ nào.
T́nh h́nh có vẻ nghiêm trọng. Tôi giao cho Thiếu úy Thủy lo vụ chống tank rồi tụt xuống đồi.
Nhảy lên chiếc xe Jeep, tôi phóng nhanh tới cái nút chặn hướng Đông của Đại Đội 1/82. Từ đây tôi và toán cận vệ chạy bộ lên chỗ Đại Đội 3/82 và Đại Đội 2/82 đang chạm địch.
Quân của Trung úy Phước (ĐĐ 3/82) đang nằm trong rừng, bên phải lộ. Phước chiếm được ngọn đồi cao, nằm dài theo hướng Đông Tây.
C̣n Trung úy Đăng ở bên trái con đường. Đại liên Việt-Cộng từ hai hướng Nam Bắc con lộ đang bắn tới tấp vào bên trái dốc chữ “S” nơi đơn vị của Trung úy Đăng bị sa lầy.
Đại đội của Trung úy Đăng đang kẹt trong rừng khọt (cây dầu rái) lơ lửng giữa con suối và con đường.
Tôi cho pháo binh và cối 81 ly bắn cản trước mặt đại đội của Trung úy Đăng để đơn vị của anh ḅ từ từ lên cao, bắt tay với Đại Đội 3/82.
Khi Đại Đội 2/82 bắt tay được Đại Đội 3/82, tôi ra lệnh cho hai đại đội quây tṛn trên đỉnh đồi bên phải tỉnh lộ.
Tôi sử dụng pháo từ Kiến-Đức bắn ngay mặt lộ để ngăn địch truy kích. Nhưng tiếng súng của địch đă êm. Như thế là chúng không chủ tâm giao chiến, hoặc chúng chưa có lệnh giao chiến với Tiểu Đoàn 82 Biệt Động Quân.
H́nh ảnh đoạn đường chữ “S” ở Kiến Đức 46 năm sau (nguồn: PGD 2021)
Chỉ nh́n thoáng qua trận địa, tôi đă hiểu ngay chủ đích của địch là nhử quân ta tiến sát khu chữ “S” rồi chúng dùng hai khẩu 12.7 ly kềm chân quân ta. Sau đó bộ binh địch bao vây chia cắt hậu quân của ta.
Bao vây chia cắt là chiến thuật cổ điển, nhưng rất hữu hiệu khi chặn đánh một đoàn quân đang khai lộ.
Trung úy Đăng báo cáo với tôi rằng khi đơn vị anh c̣n cách cái xác của Thượng sĩ Ngon chừng một trăm thước th́ đại liên địch khai hoả. Đại úy Tiểu đoàn phó hăng hái xông lên với trung đội đi đầu của Đại Đội 2/82.
Ông Hoàn nói với Đăng,
–
Kỳ này ḿnh lấy cây 12.7 ly về cho Thái Sơn giải buồn!
Nhưng chỉ năm phút sau, từ con suối bên trái trục tiến quân, địch vừa bắn vừa ào ạt xung phong lên cắt đơn vị anh thành ba phần. Chuẩn úy Nguyễn Hữu Đức và trung đội đi đầu của Đại Đội 2/82 bị mất liên lạc; ông tiểu đoàn phó đă đi theo đoàn quân của ông chuẩn úy này.
Xế trưa, tôi cho quân cuốn chiếu, rút lui từ từ về hướng Kiến-Đức.
Chiều đó chúng tôi bắt tay được tiếp điểm Đông của Đại Đội 1/82.
Khoảng 4 giờ chiều cùng ngày tôi nghe tiếng Hoàng Long trong tần số nội bộ của Delta. Ông tiểu đoàn phó nói rất nhỏ, có lẽ ông ta đang bị địch bám sát.
–
Tôi đi với đứa con đầu của thằng Delta. Tôi bị đánh bọc hậu mất liên lạc với đằng sau. Hiện tôi ở trên triền một ngọn đồi hướng Bắc con đường, nhưng không xác định được tọa độ. Chúng nó (Việt-Cộng) đang đuổi theo tôi.
– Rồi! B́nh tĩnh! Anh c̣n bao nhiêu người cho tôi biết đi?
– Tôi c̣n sáu chục người!
– Sáu chục th́ đủ mạnh để đánh mở đường về với tôi rồi. Cứ hướng bốn ngh́n tám trăm mà phóng đi! Càng nhanh càng tốt! Giữ liên lạc với tôi!
Có tiếng bấm ống nghe “
xẹt! xẹt!” rồi tiếng Hoàng Long th́ thào,
–
Thái Sơn ơi! Tôi c̣n có sáu người thôi! Tôi ngụy thoại thành sáu chục đó (!) Tôi với năm thằng lính của Delta là sáu. Tụi tôi bị chúng nó (Việt-Cộng) cắt ngang từ phút đầu. Cái máy truyền tin này là của trung đội đầu của thằng 2!
Thực là dở khóc, dở cười. Tuy vậy tôi cũng an tâm là ông Hoàn vẫn c̣n sống. Tôi ôn tồn,
–
Thôi được rồi! Bây giờ làm theo tôi chỉ. Đi thẳng hướng sáu ngh́n tư cho tới con suối hướng Bắc ngọn đồi anh đang đứng. Sau đó quẹo trái, ngược ḍng con suối, đi riết về hướng Tây. Hết suối là về tới chỗ tôi. Làm ngay đi!
– Tôi nghe 5! Thái Sơn nhớ báo cho tụi thằng Hồng Hà (Thiếu úy Học) tránh ngộ nhận tôi đó nhe!
– Ừ! Thôi! Lẹ lên!
Từ đồn Kiến-Đức, Thiếu úy Thủy báo cáo rằng, nơi cái cống sập, chiếc tank từ hướng Bù-Binh ḅ lên đă hiện nguyên h́nh là cái máy cày cài cành lá ngụy trang. Ba tên cán binh Việt-Cộng trên xe, đă vứt xe, nhảy xuống đường định chạy thoát thân khi trái hỏa tiễn XM202 xé nát đầu chiếc máy cày.
Hai băng M16 đốn ngă 3 tên giặc. Ba khẩu AK 47 và một khẩu pḥng không 12.7 ly cháy theo chiếc xe tank dỏm.
Chiếc xe máy cày bị bắn cháy đă trở thành chướng ngại vật cản trở xe tank nằm giữa đường Bù-Binh, Kiến-Đức.
Gần tối hôm đó Đại úy Tiểu đoàn phó và năm người lính theo ông về tới tiền đồn Bắc của Đại Đội 1/82.
Trước đó vài phút, trung đội của Chuẩn úy Nguyễn Hữu Đức chui ra khỏi rừng hướng Nam con lộ và liên lạc được toán tiếp đón của Đại Đội 1/82.
Người mang máy PRC 25 cho Đại úy Hoàn có mặt trong trung đội của Chuẩn úy Đức. Cái máy truyền tin của ông tiểu đoàn phó đă bị bắn bể từ phút đầu tiên.
Tính tới 5 giờ chiều, Đại Đội 2/82 c̣n thiếu 14 người.
Đêm xuống, sương mù dày đặc, trăng thượng tuần có cũng như không. Các tiền đồn không dám gài ḿn bẫy v́ sợ quân bạn thất lạc trở về vướng bẫy.
Gần sáng, Trung tá Liên đoàn trưởng cho lệnh tôi bỏ Kiến-Đức, t́m mọi cách rút về Nhơn-Cơ.
Sáng 21 tháng Ba năm 1975, tôi chuẩn bị đánh một trận nhổ chốt thần tốc.
Tôi xin pháo binh của tiểu khu một hỏa tập thu gọn trong ô vuông mỗi chiều một cây số từ đầu tới cuối khúc đường chữ “S”.
Pháo 105 ly Nhơn-Cơ bắn không ngừng từ khi tôi xuất quân, và chỉ được phép chấm dứt khi tôi yêu cầu.
Về phần Trung Đội Pháo Binh Biên Pḥng Biệt Động Quân ở Kiến-Đức th́ 500 quả đạn nổ 105 ly được chất lên xe. Hai khẩu đại bác được hai toán Biệt Động Quân đẩy bằng tay di chuyển trên hai bên b́a đường.
Tôi cho đại bác trực xạ ngay sát mép rừng hướng trước mặt. Quả đạn sau nổ chỉ cách quả đạn trước hai chục thước.
“Đùng! Đoàng!”- “Đùng! Đoàng!” ra khỏi ṇng một, hai giây là đạn nổ.
Khẩu súng bên trái bắn vào rừng bên phải; khẩu bên phải bắn vào rừng bên trái.
Sở dĩ phải bắn như thế v́ bắn mục tiêu ở bên lề đường đối diện dễ hơn bắn mục tiêu cùng phía với súng.
Cứ thế,
“Đùng! Đoàng!”- “Đùng! Đoàng!” hai họng đại bác thay nhau tiến lên, bắn liên tục.
Đàng sau lưng tôi là khẩu 81 ly của tiểu đoàn và bốn khẩu 60 ly của các đại đội.
Tôi cho cối 81 ly bắn đạn thời nổ chậm (delay) trong khi cối 60 ly bắn đạn chạm nổ.
Tầm bắn di động từ gần ra xa dần theo hướng tiến quân. Sau mỗi đợt pháo, tầm xa lại hạ xuống một ṿng tay quay.
Ṿng tay quay nằm bên phải ṇng súng, dùng để điều chỉnh tầm xa của điểm đạn sẽ rơi. Tầm đạn rơi gần nhất là khi ṇng súng được đặt ở độ dốc 90 độ so với mặt đất, và được bắn không có thuốc bồi, c̣n gọi là thuốc bồi KHÔNG.
Đặt ṇng súng với góc 45 độ so với mặt đất, và đuôi đạn được gắn 4 vỉ thuốc bồi th́ đạn sẽ rơi trên mục tiêu xa nhất.
Tiếng cối depart
“kinh! kinh!” –”kinh! kinh!” liên hồi kỳ trận, âm vang dội trong khe núi.
Đạn cối nổ “
ùm! ùm!” –”ùm! ùm!” Cây cành găy răng rắc.
Mưa đạn cối đang rơi hai bên đoạn đường ngắn ngủi hơn một cây số rừng rậm.
Thêm vào đấy là tiếng đại liên, trung liên, M79, lựu đạn, và tiếng quân ta reo ḥ, la hét. Khói và bụi cuồn cuộn trước mặt.
Biệt Động Quân hàng ngang trong rừng, song song với hai khẩu đại bác ngoài đường.
Những người lính miệng hô “Biệt Động! Sát!” vừa bước tới, vừa bóp c̣.
Quân đằng trước vừa hết đạn th́ dừng lại, thay băng đạn mới; quân đằng sau lên thay, tiếp tục vừa bắn vừa tiến.
Người th́ thay phiên nhau bắn, nhưng đạn không ngừng nổ rền trời.
Theo thế sâu đo, Biệt Động Quân tiến ào ào, khí thế như nước vỡ bờ.
Đây là một trận đánh chớp nhoáng nhưng lại rất thảnh thơi, thoải mái, lớp lang.
Mỗi cánh quân hai bên đường có sáu toán an ninh cạnh sườn. Sáu toán trang bị ḿn Claymore và M79 bắn đạn chài, đạn nổ, làm nhiệm vụ chống bao vây chia cắt. Gặp đường ṃn, triền dốc, những toán này dừng lại gài ḿn bố trí chờ.
Ra quân lần này tôi đă tận dụng tất cả hỏa lực có trong tay đánh phủ đầu không cho địch kịp ngóc lên thở. Khẩu 12.7 ly của Việt-Cộng bên hướng Nam con lộ chỉ bắn được vài viên là câm họng.
(c̣n tiếp)
- Vương Mộng Long
---------------------------
Nguồn: "Báo Trẻ Online"
Link:
https://baotreonline.com/van-hoc/hoi...ui-ky-3.baotre
.