Khi truyền thông Hàn Quốc đưa tin một Thứ trưởng Quốc phòng Việt Nam bị cáo buộc quấy rối tình dục trong khuôn khổ Đối thoại Quốc phòng Seoul 2025, nhiều người Việt lập tức nghi ngờ: “Liệu có phải thông tin bị xào nấu?”
Câu hỏi ấy đáng để suy nghĩ — nhưng chỉ khi ta không quên rằng các hãng tin như SBS, BBC, RFA, cùng những sự kiện tương tự ở New Zealand và Chile trước đó đều đã được xác nhận bởi chính cơ quan chức năng của các nước sở tại.
Theo đài SBS, Bộ Quốc phòng Hàn Quốc đã triệu tập Tùy viên quân sự của Đại sứ quán Việt Nam để phản đối chính thức hành vi quấy rối tình dục của một Thứ trưởng Việt Nam.
Dù danh tính không được công bố, nhưng trùng hợp là Thượng tướng Hoàng Xuân Chiến, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, cũng có mặt tại Seoul trong đúng thời gian diễn ra sự kiện này.
Sự im lặng ấy khiến dư luận chia rẽ: trong khi báo chí ngoại quốc công bố, thì các “dư luận viên” trong nước lại cho rằng đây là “chiêu trò bôi nhọ”, “âm mưu chính trị”, hay “hiểu lầm văn hóa Á Đông”.
Nếu vụ việc ở Hàn Quốc chỉ là “xào nấu”, thì còn hai vụ trước: tại New Zealand (tháng 3/2024) và Chile (tháng 11/2024), liệu cũng bị “chế biến” tương tự?
Tại New Zealand, hai nhân viên an ninh Việt Nam bị cáo buộc tấn công tình dục hai nữ phục vụ nhà hàng, nhưng nỗ lực dẫn độ của Wellington thất bại khi Hà Nội từ chối.
Ở Chile, Bộ Ngoại giao nước này ra thông cáo chính thức xác nhận đại tá Lại Đắc Tuấn, một sĩ quan an ninh của phái đoàn Việt Nam bị bắt giữ vì hành vi tương tự. Từ đó có biệt danh Tuấn Chilê.
Ba vụ việc, ba châu lục, ba hệ thống pháp luật khác nhau, thật khó để tin rằng tất cả đều là “hiểu lầm”.
Ở Việt Nam, việc vỗ vai, sờ đầu, chạm má thường được xem là thân thiện.
Nhưng ở nhiều quốc gia, bất kỳ hành động chạm vào cơ thể người khác mà không có sự đồng ý đều bị coi là quấy rối tình dục.
Nếu các quan chức Việt Nam không được đào tạo nghiêm túc về quy tắc ứng xử quốc tế, thì những “thói quen trong nước” có thể trở thành vụ bê bối quốc tế chỉ trong vài giây.
Tuy nhiên, nếu ai đã ở Việt Nam mà không biết tình trạng “điếu cày ủy ban” thì quả là ngây thơ. Nhiều người là những phụ nữ học thức bị quấy rối bởi cấp trên nhiều năm, dù họ đã can đảm công khai tố cáo hay khởi kiện mà còn không làm được gì mấy tay dê xồm này. Quan chức thường “trà dư tửu hậu”, đi tăng 2 tăng 3 nơi đèn mờ hay là biến trụ sở thành nơi hưởng lạc đâu phải là hiếm. Giờ đây lại làm như thể oan sai khi bị tố đi nước ngoài tìm của lạ thì kể cũng trơ trẽn.
Nếu thông tin là sai, Bộ Ngoại giao Việt Nam hoàn toàn có thể triệu tập Đại sứ Hàn Quốc, yêu cầu bằng chứng và phản hồi công khai.
Đó là cách một quốc gia có chủ quyền bảo vệ danh dự của mình.
Nhưng nếu không sai, sự im lặng kéo dài chỉ làm tổn hại thêm uy tín của Việt Nam, nhất là khi các quốc gia khác đều minh bạch và có cơ chế điều tra rõ ràng.
Trong quan hệ quốc tế, sự minh bạch chính là ngoại giao mạnh mẽ nhất.
Và trong thời đại thông tin xuyên biên giới, sự im lặng không còn là tấm khiên mà là lời thừa nhận. Tuy nhiên, càng nói thì càng lòi ra bộ mặt thật của những ủy viên trung ương biến thái, ít tài nhiều tật. Có mà “oan Thị Mầu”! Đẹp mặt lắm hay sao mà còn mở miệng bao biện!
Thế Bảo