VietBF - VN Việt Kiều về Việt Nam sống, sao lại trở lại Mỹ: câu chuyện “hồi hương” kinh hoàng như ác mộng

Về hưu, nhiều người Việt Kiều mang theo một giấc mơ rất đẹp: trở lại quê nhà, sống chậm, sáng cà phê, chiều dạo chợ, tối nghe tiếng gió lùa qua hàng cây… Không còn cảnh chạy deadline, không còn áp lực hóa đơn, không còn cảm giác “sống mà như đang đuổi theo cuộc đời”.

Và đúng là những tháng đầu thường đẹp thật. Người thân, bạn bè hỏi han. Bà con kéo đến, chuyện cũ chuyện mới rộn ràng. Một bữa cơm quê cũng đủ làm mắt cay. Người ta tưởng: “Vậy là mình đã về đúng chỗ.”

Nhưng rồi, cái “vui” ấy đôi khi ngắn hơn mình nghĩ.

Tháng đầu như mật, tháng sau bắt đầu nhạt

Trong câu chuyện được chia sẻ, người về hưu kể rằng vài tháng đầu sống ở Việt Nam thấy nhẹ nhõm, ấm áp. Nhưng cảm giác đó không kéo dài. Ai cũng có việc riêng, guồng sống riêng. Khi những cuộc gặp gỡ không còn gắn với những bữa “bao ăn nhậu”, những lần quà cáp, thì sự nồng nhiệt xung quanh cũng… bớt dần.

Đọc đến đây, nhiều người lập tức phản ứng: “Ở đâu cũng vậy thôi!” Có người nhắc thẳng: ăn nhậu, cà phê thì nên chia đều hoặc có qua có lại cho bền. Có người lại nói: mình phải biết tự tạo niềm vui, đừng đặt hạnh phúc của mình vào thái độ của người khác.

Nhưng nếu nhìn kỹ, câu chuyện không chỉ là chuyện “tiền” hay “bao bữa nhậu”. Nó là cú rơi tâm lý của một người bước ra khỏi môi trường quen thuộc, quay về nơi tưởng là thân thuộc—nhưng hóa ra… đã khác.

“Ai cũng có việc riêng” – câu nói nghe đơn giản mà đau

Một bình luận rất đáng suy nghĩ: người viết đã hiểu “ai cũng có việc riêng”, vậy vì sao vẫn kỳ vọng tình cảm phải thể hiện ngay, phải đáp lễ ngay, phải đến lui thường xuyên?

Đó là khác biệt nhịp sống và khác biệt kỳ vọng.

Ở Mỹ, tình bạn thường rõ ràng, rạch ròi lịch hẹn, sòng phẳng chia phần, ít ai “nợ miệng” lâu. Còn trong nếp sống Việt Nam, nhiều thứ đến theo mùa, theo dịp. Có qua có lại, nhưng đôi khi là một năm, hai năm sau; hoặc khi nhà có việc, khi gặp đúng dịp, người ta mới “trả nghĩa”. Không phải ai cũng vô tình—chỉ là cách thể hiện khác nhau.

Vấn đề là: khi mình trở về với một tâm thế “mình sẽ được bù đắp”, mà đời sống thực tế không vận hành như vậy, mình hụt hẫng. Hụt hẫng lâu ngày thành tủi. Tủi lâu ngày thành muốn rời đi.

Gần con cháu: thứ “tiện nghi” lớn nhất của tuổi già

Rất nhiều người chốt một câu nghe hiền mà thấm: ở đâu cũng không bằng ở cạnh con cháu. Và đó là sự thật của rất nhiều gia đình.

Tuổi già sợ nhất không phải thiếu món ngon, mà là thiếu tiếng người thân lúc ốm đau, thiếu một bàn tay chở đi bác sĩ, thiếu bữa cơm có tiếng cười trẻ nhỏ. Nhiều cha mẹ từng nói “khi con ổn định, ba má sẽ về Việt Nam”, nhưng đến lúc con cái đã yên bề, họ lại không về nổi—vì cái níu chân không phải là nhà cửa, mà là các con, các cháu.

Cho nên có người chọn cách “2 nơi”: khỏe thì về Việt Nam ở một thời gian, mệt thì quay lại Mỹ gần con cháu. Không ồn ào, không kỳ vọng ai phải phục vụ cảm xúc của mình—mà xem đó như một nhịp thở linh hoạt.

Hồi hương không sai, sai là mang theo ảo tưởng

Có bình luận chua chát: “Đời là một chữ Tiền.” Nghe phũ, nhưng nó nhắc một điều: khi mình dùng tiền để mua sự hiện diện (mời mọc, quà cáp), thì lúc mình dừng trả “chi phí”, sự hiện diện cũng có thể tan.

Nhưng cũng có bình luận công bằng hơn: không phải ai cũng lợi dụng; quan trọng là “ở chọn nơi, chơi chọn bạn”. Người về hưu nếu chỉ sống bằng những cuộc nhậu và những lần tụ tập, thì rồi cũng đến lúc trống trải. Ngược lại, nếu có thú vui riêng, có lịch sinh hoạt riêng, có cộng đồng phù hợp (đọc sách, thể thao, làm vườn, thiện nguyện, du lịch nội địa…), thì Việt Nam vẫn có thể là một nơi sống được—và sống vui.

Nói gọn lại, nhiều Việt Kiều quay về Mỹ không hẳn vì “Việt Nam không đáng sống”, mà vì:

Họ cô đơn giữa chốn quen mà lạ.
Họ thiếu con cháu bên cạnh.
Họ kỳ vọng tình thân vận hành như một “bữa tiệc kéo dài”.
Và họ chưa kịp xây một đời sống mới—ngoài ký ức.

Việt Kiều về Việt Nam sống, sao lại trở lại Mỹ: câu chuyện “hồi hương” kinh hoàng như ác mộng

Quê hương vẫn là quê hương. Nhưng quê hương trong trí nhớ đôi khi là một tấm ảnh cũ: đẹp, ấm, và đứng yên. Còn quê hương ngoài đời là một dòng sông chảy mãi—người thay đổi, nhịp sống thay đổi, tình cảm cũng đổi cách biểu hiện.

Về rồi quay lại Mỹ, đôi khi không phải thất bại. Nó chỉ là một lựa chọn thực tế: nơi nào mình sống bình an hơn, ít tủi hơn, và có người thân ở gần hơn—thì nơi đó hợp với mình lúc này.

Nếu phải gói trong một câu, chắc là: về hưu không cần “về đâu cho đúng”, chỉ cần “ở đâu cho nhẹ lòng”.