|
Mức độ nghiêm trọng của các lệnh trừng phạt mà Hoa Kỳ và các đồng minh nhắm vào Nga khiến Trung Cộng định hướng lại chính sách kinh tế và đối ngoại trong tương lai. Đài CNBC cho hay giới chức Trung Cộng đă tăng cường nỗ lực để củng cố sự tự cường của đất nước kể từ khi cựu tổng thống Donald Trump trừng phạt công ty viễn thông Huawei và áp thuế hàng tỷ Mỹ kim lên hàng hóa nước này.
Trong bối cảnh Nga tấn công Ukraine, từ Đức đến Nhật Bản, nhiều quốc gia tham gia cùng Hoa Kỳ trong việc đóng băng tài sản của các nhà tài phiệt Nga, hạn chế quyền truy cập của các ngân hàng lớn nhất của nước này vào hệ thống tài chính toàn cầu. Ông Reva Goujon, giám đốc cao cấp của tổ chức cố vấn doanh nghiệp thuộc Rhodium Group, cho biết Trung Cộng từ chối gọi cuộc tấn công của Nga vào Ukraine là một cuộc xâm lăng, đồng thời, thúc đẩy đàm phán giữa Nga và Ukraine, và phản đối các biện pháp trừng phạt kinh tế “đơn phương” nhằm vào Nga. Trung Cộng đang phải đối mặt với một loạt thách thức kinh tế lẫn chính trị nhưng Trung Cộng có vị thế vững chắc trong nền kinh tế toàn cầu hơn so với Nga nếu như có các lệnh trừng phạt. Kể từ khi lên nắm quyền vào năm ngoái, Tổng thống Joe Biden đă theo đuổi chiến lược khôi phục mối quan hệ với các đồng minh để gây sức ép lên Bắc Kinh. Trong khi đó, nội bộ Hoa Kỳ, đảng Dân Chủ và Cộng G̣a ngày càng không thể làm việc cùng nhau để đạt được các mục tiêu chung. Ông Goujon của Rhodium Group cho rằng cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ vào năm 2024 có nguy cơ ảnh hưởng đến sự thống nhất giữa các đồng minh của Hoa Kỳ. |
Mỹ ngày 9/3 lên án vụ đánh bom một bệnh viện nhi đồng ở Ukraine, nơi các giới chức cho hay không kích của Nga đă chôn vùi các bệnh nhân dưới đống đổ nát dù đă có thỏa thuận ngưng bắn cho phép người dân ra khỏi thành phố Mariupol.
Nhà chức trách nói vụ tấn công này gây thương tích cho các thai phụ sắp sinh và trẻ con bị đè dưới gạch vụn đổ nát, thêm một biến cố đen tối trong ngày thứ 14 của cuộc xâm lược. Vụ việc xảy ra dù Nga đă hứa ngừng bắn để ít nhất một số thường dân bị kẹt có thể di tản khỏi thành phố, nơi hàng trăm ngàn người đang trú bom trong điều kiện không điện, không nước hơn tuần qua. Phát ngôn viên Điện Kremlin, Dmitry Peskov, nói “Lực lượng Nga không bắn vào thường dân.” Nga gọi cuộc xâm lược này là “một chiến dịch quân sự đặc biệt” nhằm giải giới nước láng giềng Ukraine và lật đổ giới lănh đạo Ukraine mà Nga gọi là “tân Quốc xă.” Bộ Ngoại giao Ukraine công bố video mà họ nói là cảnh bệnh viện sau cuộc tấn công, với những đống đổ nát khổng lồ cháy âm ỉ rải rác tại hiện trường. “Thật là khủng khiếp khi thấy kiểu sử dụng lực lượng quân sự dă man như vầy nhắm vào thường dân của một nước có chủ quyền,” phát ngôn viên Ṭa Bạch Ốc, Jen Psaki, nói. Cơ quan Nhân quyền Liên hiệp quốc cho hay phái bộ giám sát của họ đang kiểm chứng con số thương vong. Thống đốc vùng Donetsk nói có 17 người bị thương trong vụ này. Hội đồng thành phố cho hay bệnh viện này đă trúng bom vài lần trong các cuộc không khích, bị phá huỷ “nghiêm trọng”. Ukraine tố cáo Nga vi phạm ngưng bắn chung quanh cảng miền nam Mariupol. Cuộc chiến đă khiến Nga phải chịu những chế tài và cô lập kinh tế. Kinh tế gia trưởng của Ngân hàng Thế giới nói với Reuters Moscow tiến gần đến bờ vực vỡ nợ. |
Theo Reuters, BTC Premier League đă quyết định ngừng phát sóng các trận đấu của Ngoại hạng Anh tại Nga. Ngoài ra phía Ngoại hạng Anh sẽ quyên góp 1 triệu bảng Anh để hỗ trợ người dân Ucraina.
🗣️ Bộ trưởng Thể thao Anh - Nigel Huddleston cho biết: "Đây hoàn toàn là điều nên làm và chúng tôi ủng hộ quyết định của Premier League ngừng phát sóng các trận đấu tại Nga để phản đối căng thẳng giữa Nga và Ucraina". Hiện Okko Sport đang là đơn vị nắm giữ bản quyền của Ngoại hạng Anh tại Nga. Đơn vị này hàng năm phải trả 6,2 triệu bảng tiền bản quyền cho phía Premier League để được phép phát sóng các trận đấu của Ngoại hạng Anh. |
Chiến tranh Ukraina : Thể thao thế giới từ bỏ nguyên tắc trung lập chính trị tẩy chay Nga
Chỉ vài ngày sau khi tổng thống Vladimir Putin ra lệnh mở cuộc tấn công xâm lược Ukraina, cộng đồng quốc tế đă nhất loạt trừng phạt Nga về kinh tế và chính trị. Các định chế thể thao thế giới liền sau đó đă từ bỏ nguyên tắc trung lập, đứng ngoài các tranh chấp địa chính trị quyết định những biện pháp trừng phạt nặng nền nhằm vào thể thao nói chung cũng như vận động viên Nga. Cuộc chiến tranh xâm lược của Nga vào Ukraina đă đặt thế giới trước một hoàn cảnh chưa từng có từ sau chiến tranh thế giới thức 2. Trước t́nh h́nh nghiêm trọng như vậy, các định chế thể thao thế giới không c̣n đứng ngoài cuộc hay ngần ngại với nguyên tắc phi chính trị hay trung lập vẫn duy tŕ từ trước tới giờ để đi đến quyết định nhanh chóng loại Nga ra khỏi phong trào thể thao thế giới v́ cuộc chiến tranh xâm lược. Trước tiên là Ủy Ban Olympic Quốc Tế ( CIO), vốn rất dè dặt trong các kêu gọi tẩy chay v́ các nguyên do tranh chấp địa chính trị. Trong một thông cáo ra ngày thứ Hai (28/02), Ủy ban Chấp hành của CIO « khuyến cáo các Liên đoàn thể thao quốc tế, các nhà tổ chức hoạt động thể thao không mời hoặc cho phép các vận động viên đại diện chính thức của Nga và Belarus tham dự các cuộc thi đấu quốc tế ». Ngay lập tức một loạt các liên đoàn đă nhất loạt hưởng ứng khuyến cáo của CIO. Từ điền kinh, bơi lội, trượt băng quần vợt, bóng rổ, quyền anh, các cuộc thi đấu với Nga hoặc trên đất Nga bị hủy bỏ, các vận động viên Nga, Belarus bị cấm thi đấu dưới mầu cờ quốc gia. Đặc biệt trong bóng đá, môn thể thao vua đồng thời mang lại nguồn thu tài chính lớn nhất cũng nhanh chóng ra các quyết định trừng phạt mạnh mẽ. Liên đoàn Bóng đá Thế Giới FIFA và định chế quản lư bóng đá châu Âu UEFA đầu tuần này đă nhanh chóng có các quyết định trừng phạt nặng nề nhất. Nước chủ nhà của Cúp bóng đá thế giới 2018, giờ chính thức bị loại khỏi sân chơi World Cup Qatar 2022. Liên đoàn bóng đá Nga đă thông báo sẽ kiện ra Ṭa án Trọng tài Thể thao TAS về quyết định này của FIFA. UEFA quay lưng lại với các nhà tài trợ Nga và cấm bóng đá Nga tham gia vào tất cả các giải đấu của châu lục. Hệ quả khác có ngay, các vận động viên thể thao chuyên nghiệp nước ngoài đang chơi cho các câu lạc bộ Nga đă bắt đầu rút khỏi nước này. Các ông chủ đội bóng là những nhà tài phiệt lớn người Nga đang lục tục t́m cách thoái vốn, rút khỏi làng bóng đá Anh đầy lợi ích kinh tế. Tham gia chương tŕnh với chúng ta hôm nay, chuyên gia bóng đá Trần Văn Mui, cho rằng những quyết định nhanh chóng của FIFA cũng như UEFA thể hiện thái độc trách nhiệm trước ḥa b́nh thế giới, một sứ mệnh của thể thao: Chuyên gia bóng đá Trần Văn Mui Các trừng phạt chưa từng có đối với Nga trong lĩnh vực thể thao cũng nhằm vào lợi ích kinh tế của Nga, góp phần cô lập Nga thêm trên thế giới v́ cuộc xâm lược Ukraina. Nhưng vấn đề ở chỗ các trừng phạt nói đó có làm tổng thống Nga phải chùn bước ? Đa số các chuyên gia đều cho rằng ngược lại, phương Tây càng trừng phạt th́ tổng thống Nga lại càng hành động tồi tệ hơn. Các trừng phạt thể thao chỉ bổ sung thêm vào các trừng phạt ngoại giao quốc tế. Nước Nga đang ngày thêm bị cô lập về chính trị, kinh tế và tiếp đến là thể thao. Trong khi mà Bắc Triều Tiên, bao nhiêu năm qua bị cộng đồng quốc tế cô lập mọi lĩnh vực nhưng vẫn được ngoại trừ trong các hoạt động thể thao. |
Một quan chức cấp cao trong chính phủ Ukraine cho biết nước ông phải chặn đứng cuộc tiến công của Nga trong ṿng 7 đến 10 ngày tới để không cho Moscow tuyên bố giành thắng lợi.
Vadym Denysenko, cố vấn của Bộ trưởng Nội vụ Ukraine, cho rằng Nga đang cố sống cố chết giành được một chiến thắng nào đó, và ông nêu ra thành phố Mariupol hoặc thủ đô Kyiv là những mục tiêu rơ rệt nhất nằm trong tầm ngắm. "Họ cần ít nhất một chiến thắng nào đó trước khi buộc phải tham gia vào các cuộc đàm phán cuối cùng", Denysenko viết trên Facebook. "Do đó, nhiệm vụ của chúng tôi là trụ vững trong 7-10 ngày tới", ông đưa ra nhận định. Nga nói họ sẽ mở các hành lang nhân đạo vào thứ Tư 9/3 cho những người chạy nạn rời khỏi Kyiv và 4 thành phố khác của Ukraine. Hành lang hoạt động duy nhất hiện nay là tuyến đường đi từ thành phố Sumy, được mở ra hôm 8/3. Thống đốc vùng Sumy, Dmytro Zhyvytskyy, cho biết khoảng 5.000 người đă đi xe buưt ra khỏi thành phố ở miền đông bắc hôm 8/3 sau khi Moscow và Kyiv nhất trí về hành lang này. Ông cho biết thêm, khoảng 1.000 xe ô tô cũng đă có thể rời đi để di chuyển về phía thành phố Poltava và cho biết thêm hành lang sẽ tiếp tục hoạt động vào ngày 9/3. Zhyvytskyy cũng nói về một diễn biến khác, đó là khu dân cư của Sumy đă bị ném bom trong đêm, trong vụ này, một quả bom đă giết chết 22 thường dân. Ông gọi đó là "vụ giết người hàng loạt". Moscow phủ nhận việc nhắm mục tiêu vào dân thường. Reuters không thể kiểm chứng về sự việc của Sumy. Ukraine đă cáo buộc các lực lượng Nga pháo kích vào một tuyến đường sơ tán khác, xuất phát từ Mariupol ở miền nam đất nước. Mikhail Mizintsev, người đứng đầu Trung tâm Kiểm soát Pḥng thủ Quốc gia Nga, được hăng thông tấn Tass dẫn lời nói rằng các lực lượng Nga sẽ "tuân thủ chế độ ngừng bắn" từ 10 giờ sáng, theo giờ Moscow (tức 07h00, giờ GMT), để đảm bảo việc đi lại an toàn cho dân thường muốn rời khỏi Kyiv, Chernihiv, Sumy, Kharkiv và Mariupol. Không rơ các tuyến đường được đề xuất sẽ đi qua Nga hay Belarus không, đây là những điều kiện mà chính phủ Ukraine phản đối trước đây. (Reuters) |
“THÀNH CÔNG KHI TẤT CẢ ĐỀU THẤT BẠI”, ĐỨC PHANXICÔ MƠ ĐƯỢC LÀM TRUNG GIAN CHO PUTIN
Sau cuộc gặp với đại sứ Nga tại Ṭa thánh tuần trước, Đức Giáo hoàng đă đề nghị làm trung gian với Vladimir Putin trong nỗ lực nhằm chấm dứt các hành vi thù địch. Thành công khi tất cả đều thất bại, bằng cách không phải ngừng bắn mà là ngừng ném bom hoàn toàn và được Vladimir Putin cam kết cho một nền ḥa b́nh lâu dài. Thương thuyết trong mọi hướng Cũng như năm 2014, Giáo hoàng đă bắt đầu chuẩn bị địa bàn trước với người Ư, họ cũng muốn đóng một vai tṛ trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng. V́ vậy, trước hết, Đức Phanxicô gởi thông điệp đến quốc hội thông qua các đảng ở Ư: “Tôi sẵn sàng làm tất cả, dùng ảnh hưởng cũng như uy tín của tôi để can thiệp với Vladimir Putin và cố gắng thành công nơi mà mọi người đă thất bại”. Đối với Rôma, khía cạnh hiển hiện hơi thiếu trong các cuộc thảo luận hiện tại, nhưng sự can thiệp của giáo hoàng đă được nh́n thấy khá rơ ràng. Do đó, quốc hội đă chấp nhận sự giúp đỡ của một giáo hoàng có chủ quyền và yêu cầu chính phủ Mario Draghi giúp đỡ Đức Phanxicô. Song song đó, ngài cũng thử nghiệm địa bàn với người Nga khi ngài đến ṭa đại sứ Nga tại Ṭa thánh. Đó là ngày thứ sáu 25 tháng 2. Sáng hôm đó, “papa Francesco” theo cách gọi của người Ư, đă xin thư kư của ngài hủy mọi cuộc hẹn v́ ngài muốn đến nói chuyện với đại sứ Nga Alexander Avdeev, người mà ngài xem như người bạn. Một cử chỉ khác thường, thông lệ Vatican là các cuộc họp được phủ Quốc vụ khanh tổ chức và được các đại diện Quốc gia yêu cầu, chứ không phải từ giáo hoàng. Nhưng với Đức Phanxicô, mức độ nghiêm trọng của t́nh h́nh biện minh cho sự xáo trộn nghi thức này. Theo báo chí Ư, cuộc gặp kéo dài khoảng bốn mươi phút. Trong cuộc gặp, vị giáo hoàng có chủ quyền bày tỏ mối quan tâm của ngài với người đối thoại, đặc biệt là về số phận của thường dân, nhất là của trẻ em. Ngài cũng nhân cơ hội này để nói vài lời với đại sứ về khả năng có thể có sự can thiệp của Ṭa thánh với tư cách là người ḥa giải để cố gắng t́m giải pháp. Theo một vài tin đồn, ngài cũng nói đến một tương lai không có năng lượng hạt nhân, nhưng về điểm này, vị đại sứ có thể đă bỏ qua. Thực sự cho đến bây giờ, không ai biết đại sứ đă trả lời ǵ cho ngài, nhưng trên thực tế, sau cuộc gặp đầu tiên này, ngài đă có nhiều cử chỉ quan trọng. Ngài đă đăng nhiều câu tweet trên mạng xă hội. Đầu tiên là câu tweet tiếng Nga để xin hai nước ḥa giải, vài ngày sau một câu tweet khác cũng bằng tiếng Nga. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử các triều giáo hoàng, v́ các giáo hoàng thường dùng truyền h́nh hoặc báo viết để gởi sứ điệp. Nhưng Đức Phanxicô là người luôn đi cùng thời đại và trên hết, ngài là người giao tiếp xuất sắc, người biết điều ǵ hiệu quả nhất và trên hết là nhanh nhất. Đồng thời, các hiệp hội thân cận với Vatican đă bắt đầu hoạt động. Chẳng hạn vào tuần trước, Cộng đồng Sant’Egidio đă tổ chức cuộc biểu t́nh lớn ở Rôma gồm khoảng 50 hiệp hội Công giáo, Do thái, Hồi giáo, Chính thống giáo và Phật giáo, cũng như các thành viên của tổ chức nhân đạo như ONG Emergency. Đức Phanxicô cũng liên lạc tổng giám mục trưởng Sviatoslav Shevchuk ở Kiev và Galicia, Tổng giám mục là nhà lănh đạo Giáo hội công giáo Hy-lạp để cám ơn ngài đă mở cửa nhà thờ chính ṭa Kiev cho người dân vào trú ẩn, giúp họ thoát các cuộc bắn phá. Cuối cùng, ngài đă điện thoại cho tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyi, để bày tỏ nỗi đau và sự gần gũi vô cùng của ngài. Bước tiếp theo là ǵ? Như năm 2014 với Cuba, ngài sẽ sẵn sàng chào đón các phái đoàn Nga và Ukraine đến Vatican, tham dự các cuộc đàm phán với tư cách là một nhà ḥa b́nh. Câu hỏi đặt ra là: liệu thượng phụ Kyrill của Mátxcơva, người đứng đầu Giáo hội chính thống Nga, người ủng hộ Vladimir Putin ngoan cố, có dễ dàng chấp nhận sự can thiệp của Đức Phanxicô không? Không có ǵ chắc chắn. Nhưng đường lối của Chúa th́ không ḍ lường được…. Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch |
PUTIN: "NGA VÀ UKRAINE LÀ MỘT DÂN TỘC THỐNG NHẤT"
(PGS.TS Nguyễn Phương Mai, ĐH Khoa học Ứng dụng Amsterdam, Hà Lan) Giải thích về lư do tấn công Ukraine, ông Putin khẳng định lịch sử không cung cấp bất kỳ một bằng chứng nào về việc Ukraine từng là một quốc gia có chủ quyền. Với Putin, Ukraine là do Nga tạo ra trong thời kỳ Liên Bang Xô Viết. Ukraine và Nga là một dân tộc đồng nhất, không thể chia cắt. Dân tộc ấy cùng chung tôn giáo, ngôn ngữ, văn hóa và lịch sử. Khi thăm Ukraine vào năm 2013, Putin tuyên bố: “Sự chia rẽ của hai đất nước là do những tác động nơi trần thế, nhưng sự hợp nhất của hai đất nước là ư nguyện của Chúa Trời”. Khối dân tộc đồng nhất mà Putin nhắc tới bắt nguồn từ một liên bang gồm nhiều bộ tộc Slavic và Finnic tồn tại vào thế kỷ thứ 9 với tên gọi là Kieven Rus. Có tuổi thọ chừng 5 thế kỷ, Kieven Rus nằm trên một phần đất hiện tại của Ukraine, miền Tây nước Nga, cùng một số nước Bắc Âu và Baltic khác.[1] Trong số những quốc gia này, ba nước Ukraine, Belarus và Nga coi Kyiv - thủ đô hiện nay của Ukraine - là quê hương đất tổ. Tên nước của Belarus và Russia cũng đều bắt nguồn từ chữ “Rus” trong Kieven Rus.[2] Về chữ "Rus", nó bắt nguồn từ chữ "Ruotsi" có nghĩa là "Thụy Điển". Và chữ "Ruotsi" lại bắt nguồn từ chữ "Rō₫in" có nghĩa là "chèo thuyền". Người Thụy Điển xưa là dân biển (Viking). Dân Viking cũng là thủy tổ của người Đan Mạch, Na Uy hiện nay, ảnh hưởng văn hóa và nguồn gene lên các nước Bắc Âu khác. Chữ "Viking" cũng không có nghĩa là "cướp biển" mà bắt nguồn từ chữ "vika" có nghĩa là "đổi ca chèo thuyền". Người Viking có tài đi biển. Họ rất giỏi trong việc dong buồm ra khơi để khai phá các vùng đất mới, thiết lập nên các ḍng chảy buôn bán và các khu vực thương mại. Vượt biển sang phía Tây, họ đặt chân lên Châu Mỹ hàng trăm năm trước cả Christopher Columbus. Vượt biển sang phía Đông, họ men theo các con sông tiến sâu vào vùng Đông Âu, trở thành những thương nhân đầu tiên đặt nền móng cho các thị trấn sầm uất ở Kieven Rus. Khi Moscow chỉ là một ngôi làng hẻo lánh th́ Kyiv đă là một trung tâm thương mại lớn của thế giới lúc đó. "Rus" có lẽ thoạt đầu dùng để chỉ người Viking ở Kieven Rus, sau đó mới dùng chung cho các sắc tộc khác trong cùng đế chế. Như vậy, cái tên "người Nga" (Rus-sian/ русь), thú vị thay, có lẽ bắt nguồn từ cái tên "người Thụy Điển" hay "người chèo thuyền" trong tiếng Bắc Âu cổ. Ở Phần Lan và Estonia (thuộc địa cũ của đế chế Thụy Điển), nếu bạn nghe ai nói "Ruotsi" hay "Rootsi" th́ có nghĩa là họ đang nói đến Thụy Điển chứ không phải Russia (Nga). Sự chuyển nghĩa từ "Thụy Điển" thành "Nga" có lẽ là một trong những câu chuyện thú vị của biến động ngôn ngữ và ngữ nghĩa. Việc Nga coi một thành phố của Ukraine là đất tổ không có ǵ là lạ, bởi lịch sử loài người là lịch sử di cư và mở rộng. Tuy nhiên, việc Putin coi Kyiv là đất tổ, và v́ thế Ukraine thuộc về Nga đă từng bị một số nhà sử học coi là sự "ăn cắp danh tính".[3] Chủ nghĩa dân tộc của Putin có lẽ một phần chịu ảnh hưởng từ nhà triết học Ivan Ilyin.[4] Ông khẳng định nước Nga chỉ có thể tồn tại nếu giữ được khối đại đồng gồm ba nước có chung cội nguồn danh tính dân tộc từ Kieven Rus: Nga, Belarus và Ukraine. Như một sự trùng hợp có lợi cho Putin, tên của ông (Vladimir), tên của tổng thống Ukraine hiện nay (Volodymyr) và tên của hoàng tử từng thống trị Kieven Rus (Vladimir the Great) gần như giống hệt nhau. Điều này từng được Putin nhắc đến khi chiếm Crimea.[5] Tượng của Vladimir the Great được dựng lên ở cả đất tổ Kyiv và Moscow.[2] Như vậy, một trong những lư do Putin tấn công Ukraine rất có thể bắt nguồn từ những diễn ngôn mà ông đă kiên định theo đuổi về một dân tộc thống nhất (one people). Những biến thể khác của diễn ngôn này cho rằng lư do Putin động binh c̣n là việc ông muốn hiện thực hóa giấc mộng hồi sinh đế chế Nga Hoàng, thậm chí hồi sinh Liên bang Xô Viết. Tuy nhiên, đây hầu như chưa bao giờ là điều Putin từng rơ ràng khẳng định. * TÙ NHÂN ĐỊA LƯ Ukraine mang số phận một vùng đất nằm giữa các đế chế lớn. Nơi đây đă liên tục bị nh́n ngó, thống trị và chia cắt bởi khối thịnh vượng chung Balan-Lithuania ở hướng Bắc, Áo-Hung ở hướng Tây, Ottoman ở hướng Nam và Nga ở hướng Đông. V́ thế, lịch sử vùng đất này là lịch sử của các sắc dân Ukraine liên tục nổi dậy và ḥa hoăn, thần phục và phản kháng các đế chế cầm quyền. Cuộc giằng co để khẳng định danh tính văn hóa Ukraine đă luôn âm ỉ, bất chấp việc vùng đất này về mặt chính danh luôn là một phần của nhiều đế chế khác nhau. Như vậy, mỗi cuộc xung đột giữa các đế chế lại là một cơ hội để Ukraine bứt ra khẳng định danh tính độc lập của ḿnh. Cuộc cách mạng lật đổ Sa Hoàng năm 1917 cũng vậy. Nó biến Ukraine thành một cuộc hỗn chiến với 6 quân đội khác nhau. Kyiv bị đổi chủ 5 lần chỉ trong ṿng 1 năm. Tuy nhiên, sự sụp đổ của Sa Hoàng chỉ tạo điều kiện cho Ukraine trở thành một quốc gia độc lập trong một thời gian vô cùng ngắn ngủi. Không lâu sau đó, vùng đất này cũng không thoát khỏi lời nguyền địa lư. Tuy thành công trong việc thoát khỏi sự thống trị của đế chế Nga, Ukraine lại nhanh chóng bị sát nhập vào Liên bang Xô Viết. * XUNG ĐỘT VĂN HÓA GIỮA ĐẾ CHẾ NGA VÀ UKRAINE Trong lịch sử phát triển của loài người, “quốc gia” là một khái niệm mới mẻ. Nếu chỉ căn cứ vào các đường biên lịch sử, ta có thể vô t́nh phủ nhận văn hóa của nhiều dân tộc, trong đó có chính dân tộc Việt Nam với nhiều giai đoạn lịch sử là một vùng đất bị đô hộ bởi các cường quốc. Nói cách khác, một vùng đất có danh chính ngôn thuận là một phần của nước khác không có nghĩa là vùng đất ấy ngoan ngoăn chấp nhận danh phận đó. Đi xa hơn, nhà sử học Motyl cho rằng, chính các đế chế mới là những kẻ bị khủng hoảng danh tính, bởi lịch sử của họ là lịch sử của sự pha trộn nhiều sắc dân khác nhau. Điều này đặt ra giả thiết "identity thef", tức là sẽ xảy ra những trường hợp một đế chế có thể "ăn cắp" danh tính của một dân tộc bị đô hộ. Đây là lư lẽ được Motyl đưa ra khi hoàng tử Vladimir the Great trị v́ vùng Kyiv lại được coi là ông tổ của nước Nga. Như vậy, biên giới chỉ định nghĩa "sức mạnh quốc gia" chứ không định nghĩa "sức mạnh văn hóa". Chính v́ thế, ngôn ngữ là một trong những nền tảng cơ bản nuôi sống danh tính của một dân tộc. Đó là lư do học giả Phạm Quỳnh nói rằng: "Truyện Kiều c̣n, tiếng ta c̣n. Tiếng ta c̣n, nước ta c̣n”.[6] Trong trường hợp Ukraine cũng vậy. Việc tiếng Ukraine tuy cùng gốc Slavic nhưng vẫn rất khác với tiếng Nga đă luôn là sự đe dọa với khối Nga thống nhất. Chính v́ thế, Sa Hoàng Nga đă liên tục theo đuổi chính sách Nga hóa (Russification). Đó là việc ḱm hăm sự tiếp nối của văn hóa các dân tộc nhỏ lẻ, bắt bớ các tiếng nói dân tộc dân chủ, đưa người Nga vào các vùng đất mới, tuyển người Nga vào các vị trí giảng dạy. Với Ukraine, giáo viên Ukraine được dùng để dạy tiếng Nga, thậm chí Sa Hoàng c̣n cấm luôn việc sử dụng tiếng Ukraine [7], [8]: thông tư Valuev Circular và Ems Ukaz. Chính sách Nga hóa này chủ yếu dựa trên sự đồng nhất về 3 vấn đề: - Gốc đế chế Kieven Rus - Gốc tôn giáo ḍng Chính Thống Orthodox - Gốc dân Slavic (gồm Ba Lan, Czech, Slovakia, Nga, Belarus, Ukraine, Bulgaria và Nam Tư cũ). Về gốc đế chế Kieven Rus, ta đă đề cập ở trên. Về tôn giáo, chỉ trong nội vùng Kyiv, hơn 1.200 nhà thờ ḍng Uniate phải cải đạo. Về gốc dân Slavic, nhà văn vĩ đại người Czech Karel Havlíček khẳng định vào năm 1844 rằng "hệ tư tưởng Slavic vừa là một tấm khiên pḥng vệ trước người Đức hung hăng, vừa bị người Nga tận dụng để chính danh hóa những tham vọng đế quốc của ḿnh. Người Nga thích gọi mọi thứ của Nga là Slavic, để sau này có thể gọi mọi thứ của Slavic là Nga".[9] Tuy nhiên, vẫn có những vùng đất là một phần của đế chế Nga, nhưng Nga không thể dùng 3 diễn ngôn trên (Kieven Rus, Chính Thống giáo, Slavic) để giải thích cho tính chính danh. Đó là các vùng đất mà đế chế Thụy Điển mất cho Nga như Phần Lan và Estonia. Khi không thể dựa vào "văn hóa", "tôn giáo" và "ngôn ngữ" để chính danh, th́ 3 nền tảng căn bản này bị kiềm tỏa bằng các giải pháp thông thường của kẻ đô hộ. Ví dụ, để xóa nḥa danh tính của các sắc dân riêng lẻ, Nga chia danh tính văn hóa của đế chế thành 3 phần: Nga Lớn, Nga Nhỏ, và Nga Trắng. Quay lại với trường hợp Ukraine, chính sách “diệt chủng văn hóa” đó khiến nhiều người trong tầng lớp chí sĩ phải di cư về phía Tây. Nhưng ở phía Tây, người Ukraine dưới sự thống trị của đế chế Áo cũng bị gạt ra ngoài. Họ rơi vào t́nh huống phía trước là biển, phía sau là quân thù. Thế "một cổ hai tṛng" đó đă thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc Ukraine ngày càng trỗi dậy mạnh hơn. * XUNG ĐỘT VĂN HÓA GIỮA CHÍNH QUYỀN LIÊN XÔ VÀ UKRAINE Nhận thức được sức mạnh của danh tính văn hóa, Lenin hiểu rằng các sắc dân từng đổ máu lật đổ Sa Hoàng Nga sẽ không chịu từ bỏ ngôn ngữ của ḿnh. Chính v́ thế, chính sách khởi thủy của Liên Xô là tôn trọng ngôn ngữ và văn hóa bản địa của các nước cộng ḥa thành viên. Lenin cho rằng kẻ thù của Liên Xô không phải chủ nghĩa dân tộc của các sắc dân nhỏ lẻ mà chính là tư tưởng đế quốc Đại Nga (Great Russia nationalism). Tuy nhiên, người kế nhiệm Stalin lại theo đuổi một chính sách ngược lại. Ông hướng đến một h́nh ảnh Liên Xô đồng nhất, lănh đạo bởi người Nga. Ông từng tuyên bố: “Dân tộc ưu việt nhất là dân tộc Nga, dân tộc Liên Xô nhất là dân tộc Nga”.[19] Dưới quyền lănh đạo của Stalin, kẻ thù chế độ không c̣n là “giai cấp” mà có h́nh hài "dân tộc".[10] Trong chiến dịch dân tộc ấy (ethnicity operation), hơn chục sắc dân bị rơi vào tầm ngắm, gồm người Xô Viết gốc Đức, Ba Lan, Nhật, Hàn, Tarta …vv. Hệ quả của chính sách này là khoảng 3.3 triệu người bị đi đày, gần một nửa chết v́ bệnh tật và đói kém.[11] Chính sách trên cũng áp dụng với những người Ukraine không chịu đồng hóa đến mức như Stalin mong muốn. Ngôn ngữ Ukraine gần như bị cấm ngoài phạm vi lănh thổ. Các hoạt động văn hóa tại Ukraine bị kiểm soát chặt chẽ. Một số nhân vật chủ chốt của phong trào dân tộc Ukraine bị rơi vào tầm ngắm. Nhiều người Ukraine bị áp lực phải đổi từ Công giáo qua Chính Thống giáo của Nga. Nhiều người Nga được khuyến khích di cư đến sống ở Ukraine. Sự kiềm tỏa văn hóa này đi kèm với các chính sách kinh tế. Vào đầu những năm 30, Liên Xô đẩy mạnh quá tŕnh hợp tác xă hóa nông nghiệp. Quá tŕnh này đ̣i hỏi sự dịch chuyển lương thực từ nhiều vùng khác nhau trên lănh thổ để phục vụ cho công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước. Cùng với nhiều yếu tố khác, việc dịch chuyển lương thực như vậy góp phần tạo ra nạn đói và cái chết của 5 triệu người Nga, 4 triệu trong số đó là người Ukraine. Stalin sau này bị tố cáo rằng, nhằm mục đích trừng phạt, ông đă cố t́nh vận chuyển gần như toàn bộ lương thực ra khỏi các nông trang của Ukraine + hạn chế di chuyển của người dân + hạn chế cứu trợ → khiến nạn đói ở đây trầm trọng hơn. Gần 4 triệu người Ukraine chết đói không hẳn v́ thiếu lương thực, mà v́ lương thực bị giật khỏi tay. V́ thế, nhiều nhà sử học gọi nạn đói Ukraine (Holodomor) hay nạn đói Kinh Hoàng (Terror famine) là nạn đói gây ra bởi con người, "nhân tai" chứ không phải "thiên tai". Mười lăm quốc gia đă công nhận nạn đói Ukraine là hành động "diệt chủng".[12] Tuy nhiên, người Liên bang Xô Viết bị cấm nói về nạn đói này. Cùng với sự lớn mạnh của Đức Quốc Xă, nhiều người Ukraine nuôi hy vọng rằng v́ có lịch sử từng là một phần của đế chế Áo-Hung, Đức có thể cho phép Ukraine tuyên bố độc lập. Đó là thời gian trước thế chiến 2 khi Đức vẫn tôn trọng thỏa thuận chia đôi Đông Âu với Nga. Để trừng phạt và diệt trừ những sĩ quan Ba Lan không thần phục, Stalin tiến hành cuộc thảm sát Katyn, giết chết hơn 20 ngàn mạng người. Đây là một trong số những tội ác chiến tranh mà Liên Xô thoạt đầu chối căi, nhưng sau đó đă phải công nhận.[13] Tuy nhiên, với những người Ukraine có mầm mống phản bội Nga, Stalin không thể ngang nhiên giết những kẻ vốn theo diễn ngôn của Liên Xô là "anh em một nhà". Vậy nên, ông đày 11.000 người Ukraine đi Siberia. Chính sách Nga hóa được tiếp tục bởi các đời lănh đạo sau của Liên Xô. Khrushchev từng tuyên bố: “Chúng ta càng phổ cập tiếng Nga nhanh bao nhiêu th́ càng xây dựng chủ nghĩa cộng sản nhanh bấy nhiêu”. Dưới thời Brezhnev, tất cả các khóa luận tốt nghiệp đều phải viết bằng tiếng Nga và được Moscow phê duyệt. Chính sách Nga hóa diễn ra mạnh mẽ nhất ở Ukraine. Ngày nay, hầu hết người Ukraine có thể nói tiếng Nga dù người gốc Nga chỉ chiếm khoảng 17%, chủ yếu ở phía Đông. Đất nước bị chia đôi về văn hóa, phía Tây thân châu Âu, phía Đông ngả về Nga. * CHỦ NGHĨA DÂN TỘC CỰC ĐOAN TẠI UKRAINE Như vậy, chủ nghĩa dân tộc Ukraine đă có từ lâu, trỗi dậy mạnh mẽ vào thế kỷ 18 đến cách mạng tháng 10, liên tục cựa quậy trong thời kỳ Liên Xô, và bứt phá thành một quốc gia độc lập khi Liên Xô tan ră. Tuy nhiên, cho đến thời điểm này, một nhánh nhỏ của chủ nghĩa dân tộc ấy đă chuyển màu cực hữu và cực đoan. Giống như nhiều quốc gia khác, mầm mống cực hữu tại Ukraine khởi nguồn từ suy thoái kinh tế, thất nghiệp, tham nhũng và các thành phần cực đoan của fan bóng đá. Tuy nhiên, nó chỉ thực sự bắt rễ vào năm 2008. Nhưng trước tiên, ta phải lùi về năm 1990 khi Đức thống nhất. Sau khi bức tường Berlin sụp đổ, Nga Mỹ ngồi lại để thỏa thuận xem một nước Đức thống nhất có nên/có thể nhập vào NATO không. Nhiều người cho rằng dường như NATO đă có ư hứa là nếu Đức vào NATO th́ NATO sẽ không mở rộng về hướng Đông Âu. Bản thân ông Gorbachev khi kể lại cũng không nhất quán. Lúc th́ ông nói là NATO có hứa, lúc th́ ông nói là NATO chỉ bàn tới việc mở rộng ở Đức thống nhất mà thôi. Cho đến tận bây giờ, lời hứa đó vẫn được các bên thân Nga liên tục đưa ra để giải thích cho sự giận dữ của Nga và cuộc chiến ở Ukraine. Tiếc rằng, kể cả khi lời hứa có thật th́ nó cũng không được ghi xuống thành giấy trắng mực đen.[20] Từ đó đến nay, NATO đă kết nạp thêm nhiều thành viên của Đông Âu như Ba Lan, Czech, Hungary, Bulgary... Tại hội nghị thượng đỉnh của NATO tại Buchares năm 2008, Ukraine được công nhận là một thành viên tương lai (aspiring member). Song song với NATO, liên minh châu Âu (EU) đồng ư kư một thỏa thuận kinh tế quan trọng với Ukraine. Cả hai sự kiện của NATO và EU đều khiến Nga nổi giận. Nhằm kéo Ukraine trở lại phía ḿnh, năm 2013, Nga thuyết phục chính quyền thân Nga lúc đó, đứng đầu là Yanukovych, với một thỏa thuận trị giá 15 tỷ đô la. Ông Yanukovych đồng ư, bỏ qua mối làm ăn với châu Âu trước thời điểm kư thỏa thuận chỉ vài ngày. V́ gần 70% dân số ủng hộ Ukraine trở thành một phần của EU, người dân đổ xuống đường biểu t́nh (EuroMaidan). Dù đă đàn áp đẫm máu các cuộc biểu t́nh, ông Yanukovych vẫn bị lật đổ, phải chạy sang Nga. Chính quyền mới lên thay thế có tư tưởng thân Mỹ và phương Tây. Việc Putin “mua chuộc” Yanukovych được coi bằng chứng về việc Nga là kẻ ngáng đường Ukraine vào EU. Diễn biến trên ảnh hưởng xấu đến vùng Đông Ukraine giáp biên giới Nga nơi có nhiều người gốc Nga sinh sống, đóng vai tṛ xúc tác cho việc h́nh thành các nhóm ly khai, đ̣i độc lập. Trước t́nh h́nh đó, Nga có hai động thái quan trọng: - Động thái thứ nhất của Nga là đổ quân lên bán đảo Crimea. Vùng đất này được sang tên cho Ukraine trong thời kỳ Liên Xô để thể hiện t́nh anh em hữu hảo. Sau cuộc trưng cầu dân ư, Crimea với 60% dân gốc Nga được sáp nhập trở lại lănh thổ Nga, bất chấp sự phản đối của Ukraine và các tranh căi về tính trung thực của quá tŕnh trưng cầu. Lư do Putin đưa ra là v́ Crimea là nơi hoàng tử của Kieven Rus hơn 1.000 năm trước chính thức cải đạo sang Thiên Chúa giáo. V́ thế, nó cũng là đất thánh giống như Jerusalem vậy.[5] Đây được coi là bước đi chiến lược. Bởi Crimea dù là đất của Ukraine nhưng theo thỏa thuận vẫn luôn là căn cứ quân sự quan trọng của Nga. Putin có lẽ không thể để Crimea rơi vào tay một chính quyền thân Mỹ/phương Tây. - Động thái thứ hai của Nga là cung cấp vũ khí cho các nhóm ly khai gốc Nga ở Đông Ukraine. Hẳn chúng ta c̣n nhớ, một trong số những quả đạn pháo đó của Nga đă vô t́nh bắn rơi một máy bay của Malaysia (MH17), làm 283 người thiệt mạng. Cho đến nay, Nga vẫn phủ nhận điều này. Sự kiện thảm khốc trên khiến chính quyền Ukraine quyết định đối mặt vũ trang mạnh mẽ hơn với các nhóm ly khai. Vùng Đông Ukraine biến thành một cuộc nội chiến do Nga chống lưng. Chiến tranh không chỉ mới diễn ra như ta thấy mấy ngày qua. Chiến tranh đă diễn ra từ năm 2014 cho đến nay. Như vậy, cuộc đảo chính EuroMaidan đánh dấu mốc cho những thành phần cực hữu của Ukraine chia hẳn thành hai phe: “thân Nga” và “thù Nga”. Xung đột giữa hai bên trở thành mảnh đất màu mỡ cho chủ nghĩa dân tộc cực đoan h́nh thành, trong đó cái tên nổi nhất là Tiểu đoàn Azov. Nấp dưới danh nghĩa “dân pḥng”, Azov dần dần lớn mạnh, thậm chí trở thành một phần của Vệ binh quốc gia. Trong một phóng sự về trại hè dành cho thiếu niên của Azov, người ta thấy cả những bé gái xăm lên ḿnh hàng chữ “white pride” (niềm tự hào da trắng). Tụi trẻ con được đào tạo để trở thành những chiến binh, để hiểu rằng Ukraine quan trọng hơn ván trượt và tṛ chơi điện tử. Chính người phát ngôn của Azov cũng phải thừa nhận rằng 10-20% thành viên Azov có tư tưởng cực hữu và phân biệt chủng tộc kiểu hậu Đức Quốc Xă (Neo-Nazi).[14] Bộ máy tuyên truyền của Nga và Putin cũng dùng chính lư do này để giải thích cho tính chính nghĩa của cuộc tấn công Ukraine. Đó là cuộc chiến nhằm cứu những người gốc Nga khỏi họa diệt chủng dưới bàn tay của tổng thống Ukraine - người mà theo Putin - là một kẻ nghiện ngập, theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan và mang tư tưởng Đức Quốc Xă. (Nói thêm là lời cáo buộc này của Putin khiến nhiều người ngỡ ngàng v́ bản thân tổng thống Ukaine là người Do Thái - nạn nhân của Đức Quốc Xă). Dù chỉ là thiểu số trong chính trường Ukraine, thậm chí c̣n không đủ sự ủng hộ để lấy ghế trong quốc hội, nhưng Azov và khoảng 30 nhóm cực hữu khác vừa là vũ khí đắc lực, vừa là mối đe dọa cho Ukraine. - Họ là vũ khí đắc lực v́ khi được kích động bởi tinh thần dân tộc, họ trở thành những chiến binh sẵn sàng xả thân. Các nhóm cực hữu từ sự kiện EuroMaidan năm 2014 đă giúp chính quyền Ukraine đối mặt với quân ly khai có vũ khí tối tân hơn do Nga tài trợ. - Tuy nhiên, thành phần dân tộc cực đoan và da trắng thượng đẳng trong các nhóm này cũng gây ra các tội ác chiến tranh trong cuộc xung đột với thành phần ly khai thân Nga. Điều này đă được khẳng định bởi tổ chức Amnesty, với nạn nhân và kẻ thủ ác đến từ cả hai bên xung đột.[15] Vùng Đông Ukraine trở thành chiếc nam châm thu hút nhiều phần tử cực hữu từ khắp nơi trên thế giới chứ không chỉ người Ukraine.[16] Các nhóm cực hữu bị tố cáo có tư tưởng phát xít như vậy cũng là hiểm họa cho tương lai của Ukraine. Đối mặt với quân Nga, họ bây giờ là các anh hùng. Nhưng khi cuộc chiến này kết thúc, họ có thể là những kẻ phá hoại h́nh ảnh Ukraine. Nếu trở thành một thành viên của EU, Ukraine phải đảm bảo xóa sổ các nhóm cực hữu này. Nguy hiểm hơn, phần c̣n lại của ḍng vũ khí viện trợ đang từ khắp nơi đổ về có khả năng trở thành chiến lợi phẩm của những “mujahidin Ukraine” khi bom đạn ngừng rơi. Con người chúng ta có nhiều danh tính khác nhau: danh tính dân tộc, danh tính quốc gia, danh tính tôn giáo, danh tính tư tưởng, danh tính chính trị ...vv. Khi những danh tính này đối đầu với nhau, ta buộc phải lựa chọn và diệt vong danh tính khác. Loài người đă dùng danh tính tôn giáo để cứu rỗi những kẻ xa lạ hay giết cả chính gia đ́nh máu mủ. Ví dụ cực đoan nhất có lẽ là việc Khmer Đỏ lấy danh tính cộng sản để diệt chủng chính giống loài của ḿnh. Sức mạnh của danh tính là một trong những lư do nhiều nhà lănh đạo Liên Xô là người của sắc dân thiểu số nhưng lại đi theo tư tưởng Đại Nga. Đó là lư do nhiều người ở cả hai phe "thân Nga" và "thù Nga" ở Ukraine đều đă từng là đồng bào. Đó là lư do chính những người Việt hầu như không có mấy liên quan nhưng có thể v́ danh tính Thân - Thù này mà đang yêu thương hoặc rủa xả nhau không tiếc lời. Danh tính văn hóa vừa là động lực sống, vừa là thuốc độc của loài người. Không ai có thể thoát ra khỏi nhà tù của danh tính. Ta chỉ có thể cố gắng không biến nó thành vũ khí để làm tổn thương kẻ khác. Nh́n sự trỗi dậy của những nhóm chủ nghĩa dân tộc cực hữu ở Ukraine nói riêng và trên toàn thế giới nói chung, ta không thể không nhớ đến một câu nói của nhà triết học Ivan Ilyin - người góp phần ảnh hướng tới chủ nghĩa dân tộc của Putin như đă nhắc đến ở trên: "Chủ nghĩa phát xít là sự thừa thăi của ḷng yêu nước một cách tùy tiện". * VAI TR̉ CỦA MỸ VÀ PHƯƠNG TÂY GS. John Mearsheimer là một trong số các học giả cho rằng cuộc chiến ở Ukraine hiện nay là lỗi của Mỹ và phương Tây. Đó là sự sai lầm khi đánh giá thấp Putin v́ thấy ông không phản ứng mạnh mẽ với việc các nước Đông Âu gia nhập NATO, bao gồm cả những nước có biên giới với Nga. Tuy nhiên, năm 2008 khi NATO công nhận Ukraine là thành viên tương lai, Putin đă nói nếu điều này thành hiện thực, Ukraine sẽ bị diệt vong. Để chứng minh sự nghiêm túc của ḿnh, Putin đổ quân vào Georgia - một nước thuộc Liên Xô cũ tương tự như Ukraine, cũng có vùng ly khai thân Nga và do Nga chống lưng. Ukraine có giá trị khác nhau trong mắt Nga và NATO. Với Nga, đây là vùng đệm với châu Âu mà Nga quyết chiến để giữ. Tuy nhiên, với NATO, Ukraine chưa chắc đă quan trọng đến mức đó. Nga không c̣n là mối đe đọa số 1 đến an ninh châu Âu, và thực tế là Nga và phương Tây đă hợp tác chặt chẽ trên nhiều lĩnh vực. Các diễn ngôn về sự nguy hiểm của Nga rất có thể chỉ là tàn dư của chiến tranh lạnh. Thậm chí có ư kiến nghi ngờ NATO đă phóng đại sự nguy hiểm của Nga để khiến sự tồn tại của ḿnh tiếp tục có giá trị. Theo GS. Mearsheimer, ngay từ đầu, chính quyền Trump đă không nên cung cấp vũ khí cho Ukraine chống quân ly khai, bởi điều này kích động Nga một cách không cần thiết. Ukraine tốt nhất chỉ nên là vùng đệm và ở thế trung lập. Quan điểm này cũng được chia sẻ bởi cựu ngoại trưởng Mỹ Kissinger.[17] Việc kích động Nga chỉ khiến Nga rơi vào tay Trung Quốc - một siêu cường có khả năng kinh tế hơn hẳn Nga và có khả năng đánh bại phương Tây. Trong khi đó, Mỹ và phương Tây hoàn toàn có thể bắt tay với Nga để đối đầu với những vấn đề thực sự đe dọa an ninh thế giới như sự bá quyền của Trung Quốc ở biển Đông, vấn đề Đài Loan và tranh chấp đảo giữa Nhật và Trung Quốc. GS. Mearsheimer đổ trách nhiệm cuộc chiến hiện nay cho NATO và EU v́ đă theo đuổi chính sách mở rộng một cách thiếu tính toán, để rồi bị bất ngờ khi Nga tấn công. Đáng lẽ điều này có thể được tiên liệu trước từ năm 2008 khi Nga tấn Georgia, và cho đến giờ quân Nga vẫn chiếm đóng 20% lănh thổ Georgia. Nh́n xa hơn về phía lịch sử, tại cuộc khủng hoảng tên lửa năm 1962, Mỹ bị một đ̣n giáng mạnh khi Liên Xô triển khai tên lửa đạn đạo tại Cuba, cách Mỹ không xa. Để so sánh, NATO và EU đáng lẽ đă phải lường trước thái độ của Nga khi các bệ phóng tên lửa có thể được đặt ở Ukraine, cách Moscow không xa? Tuy nhiên, cách nh́n theo "chủ nghĩa hiện thực" như trên của GS. Mearsheimer, dù rất phổ biến ở Việt Nam, nhưng không mấy được ủng hộ khi "chủ nghĩa tự do" đang chiếm ưu thế trong chính trường. Ông và chủ nghĩa hiện thực trong khoa học chính trị thường bị chỉ trích về việc đă quá chú trọng vào quyền lực của nước lớn, và v́ thế, coi nước nhỏ chỉ như những quân bài yếu đuối thụ động, thiếu khả năng về quyền tự quyết. Ví dụ, bàn cờ thế giới quả thật có lợi hơn khi Ukraine trung lập và giữ vai tṛ vùng đệm. Tuy nhiên, người dân Ukraine có thể tạo áp lực buộc chính quyền thay đổi, điển h́nh là cuộc đảo chính EuroMaidan. Hai phần ba dân Ukraine muốn gia nhập EU, hơn một nửa muốn gia nhập NATO. Cộng thêm cuộc xung đột Đông Tây về “thân Nga - thù Nga”, không một nhà lănh đạo nào có thể dễ dàng giữ Ukraine trung lập. * NĂNG LƯỢNG LÀ ĐIỂM YẾU HAY VŨ KHÍ CỦA NGA? Dù chuyên môn địa chính trị của tôi là Trung Đông, tôi bắt đầu t́m hiểu về Châu Âu vào năm 2015 khi hai sự kiện xảy ra. Sự kiện thứ nhất là tôi mua nhà và phải quyết định xem sẽ đăng kư mua chất đốt của công ty nào. Khi phát hiện ra 30% dầu và 40% khí đốt của EU dựa vào Nga với các đường dẫn xuyên qua lănh thổ Ukraine, tôi đă lựa chọn một công ty sản xuất năng lượng từ gió để giảm thiểu rủi ro. Dù tính xa như vậy, hóa đơn tiền gas của tôi đă tăng gấp 3 lần do hệ quả của những bất ổn chính trị từ nhiều tháng gần đây. Như vậy, trong cuộc khủng hoảng Ukraine, Nga hoàn toàn có thể làm tê liệt châu Âu. Ông Trump kể rằng đă từng trao cho bà Merkel một lá cờ nhỏ màu trắng, nói rằng để bà đầu hàng Putin v́ đă loại bỏ các nhà máy sản xuất năng lượng hạt nhân và dựa vào khí đốt của Nga (18). Tuy nhiên, Nga cũng không thể tùy tiện cắt đường dẫn. Điều này sẽ phá hủy kinh tế Nga v́ dầu lửa và khí đốt chiếm hơn 60% tổng giá trị xuất khẩu. Cuộc chiến ở Ukraine đă khiến châu Âu nhận ra rằng họ không thể bị phụ thuộc. Hàng loạt các kế hoạch khẩn cấp và dài hơi đă được thảo luận trong mấy ngày qua. Hai vấn đề chính là tự chủ năng lượng và tăng ngân sách quân sự. * THÁI ĐỘ VỚI CHIẾN TRANH Sự kiện thứ hai khiến tôi quan tâm đến địa chính trị châu Âu là khi một sinh viên tôi rất yêu quư chết mất xác. Em là một trong số gần 300 nạn nhân trên chuyến bay định mệnh MH17. Tôi gần như ngă quỵ xuống khi thấy ảnh em đặt trên chiếc bàn tưởng niệm ở giảng đường. Email cuối cùng em gửi cho tôi xin phép nộp bài muộn. Cái chết của em đă luôn nhắc nhở tôi rằng, chuyên môn của tôi với đủ những nghiên cứu nghe có vẻ cao siêu và trừu tượng về chiến tranh, xung đột, địa chính trị cần sự lạnh lẽo đến gần như vô cảm của những con số, những dự đoán và dữ liệu. Tuy nhiên, sau tất cả những góc nh́n trần trụi và thực tế ấy là những con người cũng có thịt da như bản thân ta. Người Việt thường tuyên ngôn rằng chúng ta là một dân tộc yêu ḥa b́nh. Tuy nhiên, tuyên ngôn ấy dường như đang bị thách thức bởi một thiểu số comment thể hiện sự đùa cợt, khát máu, hào hứng như đang xem một cuộc đấu video game. Đó là thái độ ủng hộ chiến tranh, chửi rủa người Ukraine là "ngu th́ đáng chết", tung hô Putin là “Đại Đế” không ngần ngại lấy "nợ máu" phương Tây, cổ vũ san phẳng Ukraine, mong đợi Nga sẽ đưa Kyiv về "thời kỳ đồ đá", vui sướng khi Putin kích hoạt răn đe hạt nhân, trầm trồ khi xuất hiện video một ṭa nhà hành chính biểu tượng của Ukraine bị đánh bom sụp đổ trong nháy mắt, hô hào lấy mạng của những người lính từ cả hai bên chiến tuyến. Nếu là người Việt với lịch sử dày đặc chiến tranh, có thể nào không thấy gợn khi nói rằng: “Lănh đạo ngu mới để chiến tranh xảy ra”? Nếu là người Việt với lịch sử trở thành con tốt thí trong các cuộc chiến ủy nhiệm, có thể nào hồn nhiên tuyên bố: “Nước lớn bắt nạt nước nhỏ là chuyện đương nhiên”? Nếu là người Việt, hẳn ta phải biết rằng, một trong các nguyên nhân của việc Trung Quốc xâm lược biên giới Việt Nam năm 1979 là để trừng phạt Việt Nam "côn đồ xâm chiếm Campuchia", "giết Hoa Kiều", "dạy cho Việt Nam một bài học" - lời Đặng Tiểu B́nh - và v́ sự cố gắng trung lập cũng như quyết định chọn phe trong mối quan hệ với Nga và Trung Quốc lúc đó đang là kẻ thù của nhau. Nếu hiểu được điểu đó, làm sao ta có thể giải thích việc Ukraine bị tấn công là: “Láo, chọn phe không khéo th́ bị xâm chiếm là đáng kiếp”? Hơn tất cả, có những comment không chỉ quên đi thân phận Việt Nam là một quốc gia nhỏ, mà c̣n nh́n cuộc chiến ở Ukraine như một ḍng năng lượng để khơi dậy phần bá quyền xấu xí của một kẻ dù bị bắt nạt nhưng lại khát khao trả thù bằng cách đi bắt nạt lại kẻ khác. Một comment viết cho tôi rằng: “V́ Hồng Quân đă đổ máu ở Ukraine, họ có quyền xâm chiếm và dạy cho đất nước này một bài học. Việt Nam cũng thế. Nếu Campuchia ngả hẳn theo Trung Quốc th́ ta có quyền đánh thẳng vào giải phóng Phnom Penh”. ---- Cuộc chiến Ukraine tuy ở xa, nhưng nó khiến mỗi người chúng ta bộc lộ những góc rất sâu trong tâm thức ḿnh. Đó có thể là ẩn ức nước nhỏ, giấc mơ thành nước lớn, sự khao khát một nhà lănh đạo quả cảm, sự ngưỡng mộ tinh thần cảm tử cho tổ quốc quyết sinh, hay hồi ức với quá khứ lăng mạn và ngọt ngào. Tuy nhiên, những góc độ cảm xúc ấy có lẽ không bao giờ nên là sự hào hứng với máu chảy đầu rơi. Lenin từng nói: “Chiến tranh là tội ác lớn nhất đối với nhân loại”. Vậy th́ chiến tranh có ǵ để mà hả hê, nhất là khi vết thương chiến tranh của chính ḿnh c̣n chưa kịp lành? **** Các chú thích từ [1] đến [20] (1) Đế chế Kieven Rus thế kỷ 11, và Kyiv - quê hương đất tổ của ba nước: Nga, Belarus và Ukraine. (2) Tượng của hoàng tử Vladimir the Great được dựng lên ở đất tổ Kyiv. Khi một bức tượng tương tự được dựng lên ở quảng trường Đỏ, Moscow, Ukraine đă vô cùng tức giận. Họ cho rằng Vladimir the Great là một hoàng tử trị v́ trên lănh thổ Ukraine. Nga không thể đem tượng ông di chuyển từ đất tổ đến Moscow với diễn ngôn "Kyiv và Ukraine là một phần của Nga". (3) Nhà sử học Motyl cho rằng, chính các đế chế mới là những kẻ bị khủng hoảng danh tính bởi lịch sử của họ là lịch sử của sự pha trộn nhiều sắc dân khác nhau. Điều này đặt ra giả thiết "identity thef", tức là sẽ xảy ra những trường hợp một đế chế có thể "ăn cắp" danh tính của một dân tộc bị đô hộ. Đây là lư lẽ được Motyl đưa ra khi hoàng tử Vladimir the Great trị v́ Kyiv lại được coi là ông tổ của nước Nga. (4) Chủ nghĩa dân tộc của Putin có lẽ chịu ảnh hưởng từ nhà triết học Ivan Ilyin. Ông khẳng định nước Nga chỉ có thể tồn tại nếu giữ được khối đại đồng gồm ba nước có chung cội nguồn danh tính dân tộc từ Kieven Rus: Nga, Belarus và Ukraine. Một tuyên ngôn nổi tiếng của ông có câu: “The fact of the matter is that fascism is a redemptive excess of patriotic arbitrariness.” ("Chủ nghĩa phát xít là sự thừa thăi của ḷng yêu nước một cách tùy tiện"). (5) Như một sự trùng hợp có lợi cho Putin, tên của ông (Vladimir), tên của tổng thống Ukraine hiện nay (Volodymyr) và tên của hoàng tử từng thống trị Kieven Rus (Vladimir the Great) gần như giống hệt nhau. Điều này từng được Putin nhắc đến khi chiếm Crimea. Sau cuộc trưng cầu dân ư, Crimea với 60% dân gốc Nga được sáp nhập trở lại lănh thổ Nga, bất chấp sự phản đối của Ukraine và các tranh căi về tính trung thực của quá tŕnh trưng cầu. Lư do Putin đưa ra là v́ Crimea là nơi hoàng tử của Kieven Rus hơn 1000 năm trước chính thức cải đạo sang Thiên Chúa giáo. V́ thế, nó cũng là đất thánh giống như Jerusalem vậy. (6). Như vậy, biên giới chỉ định nghĩa sức mạnh quốc gia chứ không định nghĩa sức mạnh văn hóa. Chính v́ thế, ngôn ngữ là một trong những nền tảng cơ bản nuôi sống danh tính một dân tộc. Đó là lư do học giả Phạm Quỳnh nói rằng: "Truyện Kiều c̣n, tiếng ta c̣n. Tiếng ta c̣n, nước ta c̣n”. (7) + (8): Việc tiếng Ukraine tuy cùng gốc Slavic nhưng vẫn rất khác với tiếng Nga đă luôn là sự đe dọa với khối Nga thống nhất. Chính v́ thế, Sa Hoàng Nga đă liên tục theo đuổi chính sách Nga hóa (Russification). Đó là việc ḱm hăm sự tiếp nối của văn hóa các dân tộc nhỏ lẻ, bắt bớ các tiếng nói dân tộc dân chủ, đưa người Nga vào các vùng đất mới, tuyển người Nga vào các vị trí giảng dạy. Với Ukraine, giáo viên Ukraine được dùng để dạy tiếng Nga, thậm chí SA Hoàng c̣n cấm luôn việc sử dụng tiếng Ukraine Thông tư Valuev Circular và Ems Ukaz: https://en.wikipedia.org/wiki/Ems_Ukaz https://en.wikipedia.org/wiki/Valuev_Circular (9) Chính sách Nga hóa chủ yếu dựa trên sự đồng nhất về 3 vấn đề: - Gốc đế chế Kieven Rus - Gốc tôn giáo ḍng Chính Thống Orthodox - Gốc dân Slavic (gồm Ba Lan, Séc, Slovakia, Nga, Belarus, Ukraine, Bulgaria và Nam Tư cũ). Về gốc đế chế Kieven Rus, ta đă đề cập ở trên. Về tôn giáo, chỉ trong nội vùng Kyiv, hơn 1200 nhà thờ ḍng Uniate phải cải đạo. Về gốc dân Slavic, nhà văn vĩ đại người Séc Karel Havlíček khẳng định vào năm 1844 rằng "hệ tư tưởng Slavic vừa là một tấm khiên pḥng vệ trước người Đức hung hăng, vừa bị người Nga tận dụng để chính danh hóa những tham vọng đế quốc của ḿnh. Người Nga thích gọi mọi thứ của Nga là Slavic, để sau này có thể gọi mọi thứ của Slavic là Nga" (Tiểu luận của Milan Kundera "Một phương Tây bị bắt cóc, hay bi kịch của Trung Âu" là một tác phẩm kinh điển về đề tài danh tính văn hóa của Trung Âu và và cuộc giằng co với danh tính Nga. Tôi xin chia sẻ bản dịch tiếng Việt để giúp nó phổ cập hơn) (10) Nhận thức được sức mạnh của danh tính văn hóa, Lenin hiểu rằng các sắc dân từng đổ máu lật đổ Sa Hoàng Nga sẽ không chịu từ bỏ ngôn ngữ của ḿnh. Chính v́ thế, chính sách khởi thủy của Liên Xô là tôn trọng ngôn ngữ và văn hóa bản địa của các nước cộng ḥa thành viên. Lenin cho rằng kẻ thù của Liên Xô không phải chủ nghĩa dân tộc của các sắc dân nhỏ lẻ mà chính là tư tưởng đế quốc Đại Nga (Great Russia nationalism). Tuy nhiên, người kế nhiệm Stalin lại theo đuổi một chính sách ngược lại. Ông hướng đến một h́nh ảnh Liên Xô đồng nhất, lănh đạo bởi người Nga. Ông từng tuyên bố: “Dân tộc ưu việt nhất là dân tộc Nga, dân tộc Liên Xô nhất là dân tộc Nga”. Dưới quyền lănh đạo của Stalin, kẻ thù chế độ không c̣n là “giai cấp” mà có h́nh hài dân tộc (10: ethnicity operation). Hơn chục sắc dân bị rơi vào tầm ngắm, gồm người Xô Viết gốc Đức, Ba Lan, Nhật, Hàn, Tarta…vv. Hệ quả của chính sách này là khoảng 3.3 triệu người bị đi đày, gần một nửa chết v́ bệnh tật và đói kém. (Tôi xin giới thiệu một cuốn sách tập trung về vấn đề này: "Diệt chủng văn hóa thời Stalin") (11) Dưới chính sách văn hóa của Stalin, hơn chục sắc dân bị rơi vào tầm ngắm, gồm người Xô Viết gốc Đức, Ba Lan, Nhật, Hàn, Tarta…vv. Hệ quả của chính sách này là khoảng 3.3 triệu người bị đi đày, gần một nửa chết v́ bệnh tật và đói kém. http://www.hawaii.edu/powerkills/USSR.TAB1B.GIF (12) Sự kiềm tỏa văn hóa thời Stalin đi kèm với các chính sách kinh tế. Vào đầu những năm 30, Liên Xô đẩy mạnh quá tŕnh hợp tác xă hóa nông nghiệp. Quá tŕnh này đ̣i hỏi sự dịch chuyển lương thực từ nhiều vùng khác nhau trên lănh thổ để phục vụ cho công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước. Cùng với nhiều yếu tố khác, việc dịch chuyển lương thực như vậy góp phần tạo ra nạn đói và cái chết của 5 triệu người Nga, 4 triệu trong số đó là người Ukraine. Stalin sau này bị tố cáo rằng, nhằm mục đích trừng phạt, ông đă cố t́nh vận chuyển gần như toàn bộ lương thực từ các nông trang của Ukraine, hạn chế di chuyển và cứu trợ, khiến nạn đói ở đây trầm trọng hơn. Gần 4 triệu người Ukraine chết đói không hẳn v́ thiếu lương thực mà v́ lương thực bị giật khỏi tay. V́ thế, nhiều nhà sử học gọi nạn đói Ukraine (Holodomor) hay nạn đói Kinh Hoàng (Terror famine) là nạn đói gây ra bởi con người, "nhân tai" chứ không phải "thiên tai". Mười lăm quốc gia đă công nhận nạn đói Ukraine là hành động "diệt chủng". Tuy nhiên, người Liên Bang Xô Viết bị cấm nói về nạn đói này. (13) Cùng với sự lớn mạnh của Đức Quốc Xă, nhiều người Ukraine nuôi hy vọng rằng v́ có lịch sử từng là một phần của đế chế Áo-Hung, Đức có thể cho phép Ukraine tuyên bố độc lập. Đó là thời gian trước thế chiến 2 khi Đức vẫn tôn trọng thỏa thuận chia đôi Đông Âu với Nga. Để trừng phạt và diệt trừ những sĩ quan Ba Lan không thần phục, Stalin tiến hành cuộc thảm sát Katyn, giết chết hơn 20 ngàn mạng người - một trong số những tội ác chiến tranh mà Liên Xô thoạt đầu chối căi nhưng sau đó đă phải công nhận. (14) Như vậy, cuộc đảo chính EuroMaidan đánh dấu mốc cho những thành phần cực hữu của Ukraine chia hẳn thành hai phe: “thân Nga” và “thù Nga”. Xung đột giữa hai bên trở thành mảnh đất màu mỡ cho chủ nghĩa dân tộc cực đoan h́nh thành, trong đó cái tên nổi nhất là Tiểu đoàn Azov. Nấp dưới danh nghĩa “dân pḥng”, Azov dần dần lớn mạnh, thậm chí trở thành một phần của Vệ binh quốc gia. Trong một phóng sự về trại hè dành cho thiếu niên của Azov, người ta thấy cả những bé gái xăm lên ḿnh hàng chữ “white pride” (niềm tự hào da trắng). Tụi trẻ con được đào tạo để trở thành những chiến binh, để hiểu rằng Ukraine quan trọng hơn ván trượt và tṛ chơi điện tử. Chính người phát ngôn của Azov cũng phải thừa nhận rằng 10-20% thành viên Azov có tư tưởng cực hữu và phân biệt chủng tộc kiểu hậu Đức Quốc Xă (Neo-Nazi). (15) + (16) Dù chỉ là thiểu số trong chính trường Ukraine, thậm chí c̣n không đủ sự ủng hộ để lấy ghế trong quốc hội, nhưng Azov và khoảng 30 nhóm cực hữu khác vừa là vũ khí đắc lực, vừa là mối đe dọa cho Ukraine. - Họ là vũ khí đắc lực v́ khi được kích động bởi tinh thần dân tộc, họ trở thành những chiến binh sẵn sàng xả thân. Các nhóm cực hữu từ sự kiện Euromaidan năm 2014 đă giúp chính quyền Ukraine đối mặt với quân ly khai có vũ khí tối tân hơn do Nga tài trợ. - Tuy nhiên, thành phần dân tộc cực đoan và da trắng thượng đẳng trong các nhóm này cũng gây ra các tội ác chiến tranh trong cuộc xung đột với thành phần ly khai thân Nga. Điều này đă được khẳng định bởi tổ chức Amnesty, với nạn nhân và kẻ thủ ác đến từ cả hai bên xung đột. Vùng Đông Ukraine trở thành chiếc nam châm thu hút nhiều phần tử cực hữu từ khắp nơi trên thế giới chứ không chỉ người Ukraine. (17) Ukraine có giá trị khác nhau trong mắt Nga và NATO. Với Nga, đây là vùng đệm với châu Âu mà Nga quyết chiến để giữ. Tuy nhiên, với NATO, Ukraine chưa chắc đă quan trọng đến mức đó. Nga không c̣n là mối đe đọa số 1 đến an ninh châu Âu, và thực tế là Nga và phương Tây đă hợp tác chặt chẽ trên nhiều lĩnh vực. Các diễn ngôn về sự nguy hiểm của Nga rất có thể chỉ là tàn dư của chiến tranh lạnh. Thậm chí có ư kiến nghi ngờ NATO đă phóng đại sự nguy hiểm của Nga để khiến sự tồn tại của ḿnh tiếp tục có giá trị. Theo GS. Mearsheimer, ngay từ đầu, chính quyền Trump đă không nên cung cấp vũ khí cho Ukraine chống quân ly khai, bởi điều này kích động Nga một cách không cần thiết. Ukraine tốt nhất chỉ nên là vùng đệm và ở thế trung lập. Quan điểm này cũng được chia sẻ bởi cự ngoại trưởng Mỹ Kissinger. Việc kích động Nga chỉ khiến Nga rơi vào tay Trung Quốc - một siêu cường có khả năng kinh tế hơn hẳn Nga và có khả năng đánh bại phương Tây. Trong khi đó, Mỹ và phương Tây hoàn toàn có thể bắt tay với Nga để đối đầu với những vấn đề thực sự đe dọa an ninh thế giới như sự bá quyền của Trung Quốc ở biển Đông, vấn đề Đài Loan và tranh chấp đảo giữa Nhật và Trung Quốc. GS Mearsheimer đổ trách nhiệm cuộc chiến hiện nay cho NATO và EU v́ đă theo đuổi chính sách mở rộng một cách thiếu tính toán, để rồi bị bất ngờ khi Nga tấn công. Đáng lẽ điều này có thể được tiên liệu trước từ năm 2008 khi Nga tấn Georgia, và cho đến giờ vẫn chiếm đóng 20% lănh thổ Georgia. (18) Trong cuộc khủng hoảng Ukraine, Nga hoàn toàn có thể làm tê liệt châu Âu. Trump từng trao cho bà Merkel một lá cờ nhỏ màu trắng, nói rằng để bà đầu hàng Putin v́ đă loại bỏ các nhà máy sản xuất năng lượng hạt nhân và dựa vào khí đốt của Nga. Tuy nhiên, Nga cũng không thể tùy tiện cắt đường dẫn. Điều này sẽ phá hủy kinh tế Nga v́ dầu lửa và khí đốt chiếm hơn 60% tổng giá trị xuất khẩu. Cuộc chiến ở Ukraine đă khiến châu Âu nhận ra rằng họ không thể bị phụ thuộc. Hàng loạt các kế hoạch khẩn cấp và dài hơi đă được thảo luận trong mấy ngày qua. Hai vấn đề chính là tự chủ năng lượng và tăng ngân sách quân sự. Việc Đức quay trở lại các dự án năng lượng hạt nhân là điều hoàn toàn có thể. (19): Xin giới thiệu một cuốn sách khá nổi tiếng về lịch sử Nga và chủ nghĩa dân tộc Đại Nga của tác giả Serhii Plokhy: Lost kingdom: a history of Russian nationalism from Ivan the Great to Vladimir Putin (Vương triều bị đánh mất: Lịch sử của chủ nghĩa dân tộc Nga từ thời Ivan Đại Đế cho tới Vladimir Putin) (20) Thực hư lời hứa NATO sẽ không mở rộng về phía Đông Âu: Sau khi bức tường Berlin sụp đổ, Nga Mỹ ngồi lại để thỏa thuận xem một nước Đức thống nhất có nên/ có thể nhập vào NATO hay không. Nhiều người cho rằng dường như NATO đă có ư hứa là nếu Đức vào NATO th́ NATO sẽ không mở rộng về hướng Đông Âu. Bản thân ông Gorbachev khi kể lại cũng không nhất quán. Lúc th́ ông nói là NATO có hứa, lúc th́ ông nói là NATO chỉ bàn tới việc mở rộng ở Đức thống nhất mà thôi. Cho đến tận bây giờ, lời hứa đó vẫn được các bên thân Nga liên tục đưa ra để giải thích cho sự giận giữ của Nga và cuộc chiến ở Ukraine. Tiếc rằng, kể cả khi lời hứa có thật th́ nó cũng không được ghi xuống thành giấy trắng mực đen. |
Lời kêu gọi Việt Nam ủng hộ Ukraine của các Đại sứ EU, Thụy Sĩ, Vương quốc Anh, …: Hăy sát cánh cùng Ukraine!
Chiến tranh đă quay trở lại Châu Âu. Chúng tôi lên án bằng những lời lẽ mạnh mẽ nhất có thể về hành động xâm lược quân sự vô cớ và phi lư của Liên bang Nga đối với Ukraine. Bằng các hành động quân sự phi pháp của ḿnh, Nga đang vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế và các nguyên tắc của Hiến chương Liên hợp quốc, đồng thời phá hoại sự ổn định và an ninh của châu Âu cũng như toàn cầu. Điều này bao gồm quyền của Ukraine để lựa chọn số phận của ḿnh. Nga phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về hành động xâm lược này và tất cả những sự tàn phá và thiệt hại về nhân mạng mà nước này sẽ gây ra. Đại hội đồng Liên hợp quốc vào ngày 2 tháng 3 đă thông qua một nghị quyết về “Hành động bạo lực chống lại Ukraine”, với đa số 141 quốc gia ủng hộ và chỉ 5 nước chống lại (cùng với 35 phiếu trắng). Đây là một thời khắc lịch sử và cho thấy mức độ đồng thuận toàn cầu về vấn đề này. Liên hợp quốc đă cùng nhau lên tiếng tôn trọng các giá trị và nguyên tắc được ghi trong Hiến chương Liên hợp quốc. 141 quốc gia này đă lên ánbằng những ngôn từ mạnh mẽ nhất về hành động xâm lược của Liên bang Nga, cũng như sự can dự của Belarus, yêu cầu họ ngừng sử dụng vũ lực chống lại Ukraine và rút tất cả lực lượng quân sự khỏi toàn bộ lănh thổ Ukraine – ngay lập tức, hoàn toàn và vô điều kiện. Các nước thành viên ASEAN cũng bỏ phiếu áp đảo ủng hộ nghị quyết, chỉ có hai phiếu trắng. Một trong số đó là Việt Nam. Chúng tôi hiểu mối quan hệ lịch sử quan trọng mà Việt Nam có với Liên Xô. Liên Xô đă giúp đỡ Việt Nam trong những lúc cần thiết trong khi những nước khác th́ không. Nhưng Liên Xô đă biến mất từ lâu và chúng ta đang ở trong một kỷ nguyên mới. Với khoảng cách địa lư, đương nhiên Việt Nam có những lợi ích riêng và một số quan điểm khác với chúng tôi ở Châu Âu. Nhưng trong thời điểm khủng hoảng này, tất cả chúng ta phải tập trung vào câu hỏi cơ bản là liệu có thể nào biện minh cho việc Nga, một nước lớn, bắt nạt và xâm lược nước láng giềng Ukraine, để cố gắng vẽ lại các ranh giới trên bản đồ, nhằm đi ngược lại các quy tắc quốc tế hay không? Có phải v́ lợi ích của Việt Nam đối với thế giới được cai trị bằng thứ logic đó hơn là luật pháp quốc tế và giải quyết tranh chấp một cách ḥa b́nh? Cũng giống như người dân ở Châu Âu, người dân Việt Nam đáng tiếc là lại biết quá rơ chiến tranh là như thế nào. Việt Nam, cũng như châu Âu, đă trải qua nỗi đau khổ của những thường dân vô tội và biết tại sao việc đấu tranh cho tự do và giữ vững chủ quyền và toàn vẹn lănh thổ của quốc gia ḿnh là vô cùng quan trọng. Việt Nam cũng như châu Âu, hiểu rất rơ những ǵ mà người dân Ukraine đang phải trải qua. Và chính v́ những kư ức cay đắng của chiến tranh và bởi v́ tất cả chúng ta đều coi trọng ḥa b́nh thực sự, mà tất cả chúng ta nên sát cánh cùng người dân Ukraine và tuyệt đại đa số cộng đồng quốc tế và kêu gọi chấm dứt cuộc xung đột phi nghĩa này. Cuộc xâm lược của Nga cũng đang gây ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu, vốn đang phải vật lộn với sự phục hồi sau đại dịch, thiếu hụt chuỗi cung ứng và lạm phát gia tăng. Giá năng lượng, vận tải, hàng hóa và thực phẩm đều tăng vọt. Điều này sẽ không có lợi cho Việt Nam. Chúng tôi biết rằng Việt Nam có tiếng nói mạnh mẽ với Nga. Đây là một đất nước xinh đẹp mà du khách Nga rất thích đến thăm, và mối quan hệ của các bạn với Liên bang Nga rất rộng răi. Chúng tôi tin rằng các bạn, những người Việt Nam cũng như chúng tôi đều mong muốn một kết quả tích cực cho cả Nga và Ukraine. Chúng tôi hy vọng rằng các bạn chia sẻ quan điểm của chúng tôi rằng giảm leo thang và rút lui không chỉ là điều đúng đắn cần làm v́ lư do pháp lư và nhân đạo, mà nó c̣n là lựa chọn chính trị đúng đắn của Nga đối với tất cả Cộng đồng quốc tế và v́ ḥa b́nh và sự ổn định mà các dân tộc của chúng ta cần phát triển mạnh mẽ. Sát cánh cùng Ukraine! Đại sứ Giorgio Aliberti – Liên minh Châu Âu; Đại sứ Hans-Peter Glanzer – Áo; Đại sứ Paul Jansen – Vương quốc Bỉ; Đại sứ Marinela Petkova – Bulgaria; Đại sứ Vitezslav Grepl – Cộng ḥa Séc; Đại sứ Kim Hojlund Christensen – Đan Mạch; Đại sứ Keijo Norvanto – Phần Lan; Đại sứ Nicolas Warnery – Pháp; Đại sứ Guido Hildner – CHLB Đức; Đại sứ Georgios Stilianopoulos – Hy Lạp; Đại sứ Csaba Őri – Hungary; Đại sứ John McCullagh – Ireland; Đại sứ Antonio Alessandro – Ư; Đại sứ Elsbeth Akkerman – Hà Lan; Đại sứ Wojciech Gerwel – Ba Lan; Đại sứ Cristina Romila – Romania; Đại sứ Pavol Svetik – Slovakia; Đại sứ Maria Pilar Mendez Jimenez – Tây Ban Nha; Đại sứ Ann Mawe – Thụy Điển; Đại sứ Ivo Sieber – Thụy Sĩ; Đại sứ Grete Lochen – Na Uy; và Đại sứ Gareth Ward – Vương quốc Anh |
Là một người yêu và tạm coi là có hiểu về Nga, ḿnh coi Putin chính là đại diện của những ǵ tàn tệ đă đè nén dân Nga trong suốt chiều dài lịch sử. Hai mươi năm nay, đặc biệt mười năm trở lại đây, Putin đứng dựa vào dầu mỏ và vũ khí hạt nhân rồi hành xử độc tài với dân và bố đời với thế giới, đặc biệt là phần thế giới văn minh nuôi ăn cho đất nước và thể chế của ông ta. Putin không khác Kim Un là bao ở chỗ họ ăn bám trên người dân của họ và nỗi e ngại của xă hội văn minh.
Việc Putin gây chiến là việc không may cho nước Ukraine nhưng lại là điều may về lâu dài. Con hổ đă bị dụ ra khỏi hang. Nó sẽ bị thương và sẽ không bao giờ trở lại về hang để nằm hưởng những lợi ích của cái uy nghiêm giả tạo mang lại được nữa. Putin gây chiến đă làm lộ ra những nhược điểm của nền quân sự Nga, mà nếu chiến đấu trực tiếp th́ thảm hơn những ǵ người ta sợ hăi lâu nay về sự thiện chiến. Một điều nữa là sự hạn chế trong tính răn đe của vũ khí hạt nhân. Nguyên tắc Đảm bảo Triệt tiêu Lẫn nhau (Mutually Assured Destruction - MAD) là thứ khiến cho các bên có vũ khí hạt nhân không dám manh động bấm nút tấn công bên kia v́ bên kia chắc chắn cũng sẽ xịt cho bên này chết hết. Sự răn đe đó tuy thế lại thiếu tác dụng trong trường hợp chiến tranh quy ước tại một chiến trường sát nách. Nga không thể tấn công hạt nhân hạn chế ở chiến trường Ukraine v́ sự lan tỏa của phóng xạ trong không khí khiến Ukraine chết th́ Nga cũng băng hà. Đây là một điểm yếu khiến những lời đe dọa của Putin về việc nâng cấp độ báo động hạt nhân trở nên lời dọa dẫm trống rỗng. Đây là một điểm mà Việt Nam cũng có thể ghi nhận nếu xung đột với Trung Quốc có bao giờ xảy ra. Trung Quốc dù có cũng không dám dùng vũ khí hạt nhân với Đài Loan hay Việt Nam do có sự sơn thủy liên thông. Như thế việc Putin hạ sơn trở thành một điều vui. Kherson sẽ thành Khe Sanh của Putin. Đây chắc chắn là sự kết thúc của một nhà độc tài và trận chiến này phương Tây sẽ không nhân nhượng, đặc biệt những nước tiền đồn sát Nga đă từng bị Nga hủy hoại không thương tiếc như Ba Lan, Tiệp, Phần Lan - đây sẽ là cơ hội để trả thù cho hàng triệu người những quốc gia đó từng chết dưới tay Nga. Cuộc chiến này có lẽ sẽ bị mở rộng nhưng khả năng cao hơn là những tập đoàn quyền lực ở Nga sẽ t́m cách thay thế Putin rồi rút quân về và đưa ra những lănh đạo mới cởi mở hơn với phương Tây. Nước Nga có lẽ sẽ mất đi vai tṛ khệnh khạng của con gấu cắm quảu (tên ḿnh là Gấu là do bố ḿnh học đại học ở Leningrad thời 60 đặt cho theo tên con gấu Nga) nhưng người dân Nga sẽ được vui hơn, tự do hơn giống như người dân Ba Lan, người dân Đức. Nga vẫn sẽ có vai tṛ quốc tế của một cường quốc phù hợp với vị thế lịch sử, vị trí địa lư, nhưng nó sẽ là một đất nước thân thiện hơn với cả người dân trong nước và các quốc gia láng giềng. Cuộc chiến tranh Ukraine có cơ hội cao hơn mở ra một nền ḥa b́nh thịnh vượng chung là khai hỏa cho thế chiến thứ ba. Đây là điểm mà cá nhân ḿnh cảm thấy rất lạc quan. Vận động viên Judo Putin lần này đă tính sai mọi nước. Anh ấy đă để hở sườn và hở đ̣n cho cả thù trong lẫn giặc ngoài. Putin không phải là người không có yếu điểm, nhược điểm, không có gót chân Asin. Sẽ không có thêm một cơ hội nữa cho Putin bắt thế giới phải run rẩy v́ ḿnh. Đấu tranh này là trận cuối cùng. Từ tia lửa đă bùng lên ngọn lửa. ANH PHAM |
Ukraine đă nhận được 1,4 tỷ đô la hỗ trợ của IMF
Thống đốc Ngân hàng Trung ương Ukraine cho biết Ukraine đă có 1,4 tỷ đô la được phê duyệt bởi hội đồng quản trị của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) vào hôm thứ Tư. |
Một quả bom rơi trúng một ṭa nhà dân cư ở Mariupol - video
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr"><a href="https://twitter.com/hashtag/russian?src=hash& ;ref_src=twsrc%5Etfw ">#russian</a> air strikes in <a href="https://twitter.com/hashtag/Mariupol?src=hash&am p;ref_src=twsrc%5Etf w">#Mariupol</a>. Bombs hit residential buildings<br>Video credits - Azov<a href="https://twitter.com/hashtag/Ukraine?src=hash& ;ref_src=twsrc%5Etfw ">#Ukraine</a> <a href="https://twitter.com/hashtag/WarinUkraine?src=has h&ref_src=twsrc% 5Etfw">#WarinUkraine </a> <a href="https://twitter.com/hashtag/StandWithUkraine?src =hash&ref_src=tw src%5Etfw">#StandWit hUkraine</a> <a href="https://t.co/rhAvoIgumw">pic.twit ter.com/rhAvoIgumw</a></p>— War In Ukraine (@WarInUkraine22) <a href="https://twitter.com/WarInUkraine22/status/1501871745300639747? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Gần Kyiv quân đội Ukraine đánh trả trong một cuộc tấn công của Nga - video
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr"><a href="https://twitter.com/hashtag/Brovarsky?src=hash&a mp;ref_src=twsrc%5Et fw">#Brovarsky</a> district. The Armed Forces of <a href="https://twitter.com/hashtag/Ukraine?src=hash& ;ref_src=twsrc%5Etfw ">#Ukraine</a> and volunteer batallions are repelling <a href="https://twitter.com/hashtag/Russian?src=hash& ;ref_src=twsrc%5Etfw ">#Russian</a> occupiers. <a href="https://t.co/H52EkwtwlT">pic.twit ter.com/H52EkwtwlT</a></p>— NEXTA (@nexta_tv) <a href="https://twitter.com/nexta_tv/status/1501804091709607936? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Andrzej Duda: Các biện pháp trừng phạt mới phải được áp dụng đối với Moscow
Tổng thống Ba Lan Andrzej Duda kêu gọi trong cuộc họp báo chung với Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris tại Warsaw hôm thứ Năm rằng không thể chấp nhận được các hoạt động quân sự của Nga và Nga phải gánh chịu hậu quả của nạn diệt chủng trong cuộc chiến ở Ukraine. "Hoa Kỳ rơ ràng là nước đi đầu trong các biện pháp trừng phạt, và cần phải làm rơ rằng các biện pháp trừng phạt này có hiệu quả", ông Duda nhấn mạnh. Washington trong tuần này đă công bố một gói trừng phạt, theo đó Hoa Kỳ sẽ cấm nhập khẩu dầu, khí đốt và than của Nga. |
Cách trung tâm Kyiv 35 km, gần Brova, các lực lượng Ukraine đă tấn công xe tăng Nga.
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr">This video of a Russian military column coming under attack and retreating was geolocated to 50.587111, 30.837889 by <a href="https://twitter.com/MrWolfih?ref_src=tws rc%5Etfw">@MrWolfih</a> and confirmed by Bellingcat. Filmed in Brovary, northeast of Kyiv. <a href="https://t.co/fj8ukOgip0">https://t.co/fj8ukOgip0</a> <a href="https://t.co/oc8dV4OOIR">pic.twit ter.com/oc8dV4OOIR</a></p>— Bellingcat (@bellingcat) <a href="https://twitter.com/bellingcat/status/1501852864850898947? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Tài sản của bảy doanh nhân tỷ phú Nga đă bị đóng băng ở Anh
Theo The Guardian, tài sản của 7 doanh nhân tỷ phú Nga đă bị đóng băng ở Anh. Trong số đó có Roman Abramovich, chủ sở hữu câu lạc bộ bóng đá Chelsea, doanh nhân Oleg Geripaska, Igor Sesin, chủ tịch hội đồng quản trị Rosnyfty. |
Các cuộc đàm phán đă bắt đầu ở Antalya
Một cuộc họp giữa Bộ trưởng Ngoại giao Nga và Ukraine Sergei Lavrov và Dmitro Kuleba đă bắt đầu tại Antalya vào sáng thứ Năm. Theo Sky News, cuộc họp do Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu tổ chức. |
Dùng một chai nước tháo ng̣i nổ quả bom của Nga - video
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr">Bomb defusing process <a href="https://t.co/AZeMaesE6K">pic.twit ter.com/AZeMaesE6K</a></p>— NEXTA (@nexta_tv) <a href="https://twitter.com/nexta_tv/status/1501653510915596310? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 9, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Amazon sẽ không c̣n vận chuyển hàng đến Nga và Belarus.
Dịch vụ phát trực tuyến Prime Video sẽ không hoạt động ở cả hai quốc gia và cũng không thể đăng kư Amazon Web Services nữa. |
Mariupol trông như thế này sau các vụ đánh bom hôm nay - video
<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr">VIDEO: This is Mariupol now. Look at the size of the crater between the houses of civilians. The video was shot by one of the Azov fighters. Call sign – Kalyna. <a href="https://t.co/BtbR4PuCls">pic.twit ter.com/BtbR4PuCls</a></p>— WAR IN UKRAINE 2022 (@WARUKRAINE2022) <a href="https://twitter.com/WARUKRAINE2022/status/1501892763507380233? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Một quan chức Hoa Kỳ ước tính rằng người Nga đă mất tới 6.000 binh sĩ.
Theo một quan chức Hoa Kỳ ước tính chính xác về tổn thất là vô cùng khó khăn - đặc biệt là v́ giao tranh đang diễn ra trong thời gian thực. Quan chức này cho biết số binh sĩ Nga thiệt mạng có thể từ 5.000 đến 6.000, thậm chí cao hơn, nhưng nhấn mạnh rằng con số này rất khó tính. Trung tướng Scott Berrier, người đứng đầu Cơ quan T́nh báo Quốc pḥng, nói với Ủy ban T́nh báo Hạ viện hôm thứ Ba rằng ước tính khoảng 2.000 đến 4.000 binh sĩ Nga đă thiệt mạng ở Ukraine. Berrier nói thêm rằng đánh giá có độ tin cậy thấp. Ông nói thêm, số người bị thương có thể gấp ba lần số đó. |
Chính phủ Mỹ đang xem xét áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với công ty năng lượng nguyên tử Rosatom của Nga.
Bloomberg viết rằng quyết định cuối cùng về vấn đề này vẫn chưa được đưa ra và Nhà Trắng đang tham khảo ư kiến của ngành công nghiệp hạt nhân về những tác động tiềm tàng. Hăng tin lưu ư rằng Rosatom sẽ là một mục tiêu tinh vi v́ công ty và các công ty con của nó chịu trách nhiệm về khoảng 35% lượng uranium làm giàu trên thế giới và có thỏa thuận với một số nước châu Âu để cung cấp nhiên liệu hạt nhân. Người ta nhắc lại rằng các thành viên của Nghị viện châu Âu hôm thứ Ba tuần trước đă kêu gọi các nước thành viên EU đ́nh chỉ mọi hợp tác với Nga trong lĩnh vực hạt nhân, đặc biệt là với Rosatom và các công ty con của nó, đồng thời thu hồi giấy phép hoạt động của tất cả các công ty con của Rosatom. |
Một nửa số người Kiev đă rời thủ đô kể từ đầu cuộc chiến
Thị trưởng Kyiv Vitaly Volodymyrovich Klitschko cho biết, kể từ khi bắt đầu chiến tranh (24/2), gần một nửa cư dân Kiev đă rời thủ đô. Theo Klitschko, thủ đô "giống như một pháo đài", nhờ quân đội Ukraine đang chiến đấu ở ngoại ô Kiev để ngăn cản những nỗ lực của Điện Kremlin nhằm chiếm Kyiv và lật đổ chính phủ. Theo ước tính mới nhất, chỉ có gần hai triệu người sống ở Kiev, Kyiv Independent viết. |
Chính phủ Anh đă áp đặt các biện pháp trừng phạt nghiêm khắc hơn đối với cuộc chiến Nga-Ukraine: họ đă đóng băng tài sản của 7 nhà tài phiệt Nga, trong đó có Roman Abramovich.
Điều này có nghĩa là doanh nhân người Nga vẫn chưa thể bán Chelsea và trên thực tế: câu lạc bộ thành London gần như mất khả năng hoạt động. Văn pḥng Đối ngoại và Khối thịnh vượng chung của Anh cho biết trên trang web chính thức của ḿnh rằng tài sản của 7 nhà tài phiệt Nga, trị giá tổng cộng 15 tỷ bảng Anh đă bị đóng băng. Ngoài việc đóng băng tài sản, Ngoại trưởng Liz Truss đă thông báo hạn chế đi lại đối với "7 nhà tài phiệt giàu nhất và có ảnh hưởng nhất của Nga, những người có đế chế kinh doanh liên hệ chặt chẽ với Điện Kremlin." Tất cả điều này có nghĩa là bảy doanh nhân sẽ bị trục xuất khỏi Vương quốc Anh !!! <blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr">SANCTIONED : 7 Russian oligarchs targeted in £15bn sanction hit - including Abramovich and Deripaska<br> <br>The List ⬇️<a href="https://t.co/j1ehzJCjTq">https://t.co/j1ehzJCjTq</a> <a href="https://t.co/gsLV3KtVxR">pic.twit ter.com/gsLV3KtVxR</a></p>— Foreign, Commonwealth & Development Office (@FCDOGovUK) <a href="https://twitter.com/FCDOGovUK/status/1501849592308064260? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> Vương quốc Anh đang nỗ lực cô lập các nhà tài phiệt thân cận với Tổng thống Nga Vladimir Putin, người đang có chiến tranh ở Ukraine, v́ vậy đă đóng băng tài sản của họ ở nước này, áp đặt các hạn chế đi lại đối với họ và cấm công dân và công ty Anh làm ăn với họ. Văn pḥng Đối ngoại và Khối thịnh vượng chung của Anh đă áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với 7 doanh nhân Nga sau đây: Roman Abramovich, chủ sở hữu của Chelsea, công ty nắm giữ cổ phần của Evraz (chế biến thép) và Norilsk Nickel (khai thác niken và palladium), có tài sản ước tính khoảng 9,4 tỷ bảng Anh; Oleg Deripaska, cổ đông của En + Group; Igor Sechin, Giám đốc điều hành Rosneft; Andrej Kostin, Chủ tịch Ngân hàng VTB; Alexei Miller, Giám đốc điều hành của Gazprom; Nikolai Tokarev, Chủ tịch Transnistrian; Dmitry Lebedev, Chủ tịch Hội đồng quản trị Ngân hàng Rosia. Roman Abramovich đă bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi lệnh trừng phạt của Anh kể từ khi ông tuyên bố bán Chelsea vào tuần trước. Tuy nhiên, việc đóng băng tài sản hôm thứ Năm đă tạo ra một t́nh huống mới: doanh nhân 55 tuổi người Nga vẫn chưa thể hiện thực hóa thương vụ mua bán này. Hơn nữa, theo lệnh trừng phạt mới, nhà vô địch Champions League câu lạc bộ bóng đá London không được bán hoặc mua cầu thủ; không được kư hợp đồng lao động mới với các cầu thủ, tức là không có khả năng gia hạn hợp đồng hết hạn. Câu lạc bộ không thể bán vé trận đấu mới, v́ vậy các trận đấu chỉ có thể tham dự bằng vé mua cả mùa giải (mua từ đầu mùa). Ba cầu thủ hết hạn hợp đồng vào mùa hè này: Antonio Rüdiger, César Azpilicueta và Andreas Christensen sẽ không thể gia hạn hợp đồng trong khi Roman Abramovics sở hữu câu lạc bộ. Theo The Times, công ty viễn thông có tên Three, một trong những nhà tài trợ chính của Chelsea, đă xác nhận rằng họ đang xem xét huỷ hợp đồng tài trợ với câu lạc bộ thành London, trị giá 40 triệu bảng một năm. Tờ báo của Anh đă biết rằng những nhà trợ khác có thể đang thực hiện các bước tương tự. Hiện tại, nguồn thu của Chelsea vẫn đến từ tiền bản quyền phát sóng truyền h́nh. Theo T́nh báo VNCH chính phủ Anh sẵn sàng giúp bán Chelsea, nhưng chỉ khi số tiền thu được không được trao cho Roman Abramovich. |
Mặc dù Trung Quốc đang cố gắng đưa ra quan điểm trung lập về hành động gây hấn của Nga ở Ukraine trong các tuyên bố chính trị chính thức của ḿnh, nhưng truyền thông nhà nước Trung Quốc đă truyền tải mạnh mẽ cổ vũ cho Nga xâm lược Ukraina, CNN cho biết trong một bài phân tích về chủ đề này.
Bắc Kinh đă không công khai lên án việc Nga xâm lược Ukraina, không tham gia các lệnh trừng phạt của phương Tây, và đă nhiều lần đề nghị làm trung gian ḥa giải xung đột trong các tuyên bố chính thức của ḿnh. Tuy nhiên, phân tích các phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc, CNN đă đưa ra kết luận rằng: Người dân Trung Quốc được Nhà nước tuyên truyền rằng "hoạt động quân sự đặc biệt" của Nga là chính đáng, Hoa Kỳ có thể tài trợ cho chương tŕnh vũ khí hoá học ở Ukraine, và Tổng thống Nga Vladimir Putin là một nạn nhân bởi các đ̣n trả thù bao vây nước Nga của phương Tây. Truyền thông nhà nước Trung Quốc phần lớn truyền đạt tin tức truyền thông nhà nước Nga và các tuyên bố của các quan chức Nga. CNN đă kiểm tra gần 5.000 bài đăng trên mạng xă hội từ 14 phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc trong tám ngày đầu tiên của cuộc xâm lược của Nga, xuất hiện trên Weibo. Phân tích cho thấy gần một nửa trong số bài đăng về các sự kiện ở Ukraine là cổ vũ cho Nga. Ngược lại, Ukraine chỉ được 15 bài viết tích cực và 90 bài viết là trung lập. Ví dụ, các phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc đă theo tường thuật của Nga rằng quân đội Nga không tấn công các mục tiêu dân sự, rằng quân đội Ukraine đă sử dụng các chiến thuật của Đức Quốc xă cũng như thông tin sai lệch về nơi ở của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky (đă bỏ trốn khỏi Kiev !) Theo một phân tích chi tiết của CNN, cáo buộc về vũ khí hoá học đă lan truyền chóng mặt trên Weibo, cũng như việc một quan chức Trung Quốc kêu gọi cần đến Washington để làm rơ cáo buộc. |
Ngân hàng Trung ương Ukraine vào ngày 9/3 yêu cầu Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và các ngân hàng trung ương Kazakhstan, Kyrgyzstan, Tajikistan , Armenia, Thổ Nhĩ Kỳ ngưng mọi giao dịch với hệ thống thanh toán bằng thẻ Mir của Nga.
Mạng AsiaFinancial loan tin ngày 10/3, dẫn thông cáo của Ngân hàng Nhà nước Ukraine với yêu cầu các ngân hàng trung ương các nước vừa nêu ngưng chấp nhận thanh toán các loại thẻ của Mir tại những máy rút tiền tự động ATMs và vô hiệu hóa việc sử dụng các loại thẻ Mir. Thông cáo nêu rơ yêu cầu được đưa ra vào thời điểm thật khẩn cấp cần tăng cường những áp lực tài chính toàn cầu đối với nước Nga xâm lược Ukraine. |
2 Attachment(s)
Mới đây tại 1 góc phố Kiev, Thủ đô Ukraine, người ta đă bắt gặp h́nh ảnh của Harry Potter Zelensky và Kẻ mà ai cũng biết là ai.
Nếu như trong cuốn tiểu thuyết của nhà văn J.K.Rowling, Harry Potter thắng Voldemort nhờ việc phá hủy toàn bộ trường sinh linh giá cùng với đó là chủ nhân của chiếc đũa Cơm Nguội th́ ở hiện tại, cây đũa phép là Tochka-U. 7 cây trường sinh linh giá bao gồm Dầu mỏ khí đốt, Tu-160, hệ thống pḥng thủ S-400, xe tăng T-14 Armata, tàu ngầm Belgorod, ngư lôi Poseidon, vali hạt nhân Cheget với 2.000 đầu đạn sẵn sàng reset lại toàn bộ lịch sử human. |
Sau khi không kích, ném bom bừa băi vào các bệnh viện sản nhi, trường học, bây giờ lại tính đến chuyện sử dụng vũ khí sinh học, vũ khí hóa học...? Putin thật là kinh tởm. Vừa độc tài vừa từng là điệp viên cộng sản KGB không trách ǵ Putin máu lạnh đến thế.
Vậy mà cho đến giờ này vẫn c̣n có những người Việt ủng hộ Nga, ủng hộ Putin, mà trong đó có những người được xem là dân trí thức! xxxxx Nhà Trắng: 'Nga có thể tấn công hóa học hay sinh học nhằm vào Ukraine' Gordon Corera Phóng viên An ninh, BBC News Nga có thể đang lên kế hoạch tấn công bằng vũ khí hóa học hoặc sinh học nhằm vào Ukraine - và "tất cả chúng ta nên cảnh giác với điều này", Nhà Trắng tuyên bố. Thư kư Báo chí Nhà Trắng Jen Psaki nói rằng tuyên bố của phía Nga về pḥng thí nghiệm vũ khí sinh học của Mỹ, và phát triển vũ khí sinh học tại Ukraine là điều ngu xuẩn. Jen Psaki cũng cho rằng những tuyên bố sai lệnh này "là một âm mưu rơ ràng" để Nga lấy cớ tiếp tục tiến hành những cuộc tấn công khi không bị khiêu khích và vốn đă được ủ mưu từ trước. Tuyên bố được đưa ra sau khi giới chức phương Tây cùng chia sẻ những quan ngại tương tự về các đợt tấn công mới nhất của Nga. Họ cho biết "rất quan ngại" về nguy cơ cuộc chiến tranh tại Ukraine có thể leo thang, và đặc biệt khả năng Nga có thể sử dụng các vũ khí bị cấm theo công ước quốc tế. Điều này rất có thể có liên quan đến vũ khí hóa học mặc dù thuật ngữ này chỉ bao gồm vũ khí hạt nhân chiến lược (quy mô nhỏ), vũ khí sinh học và bom bẩn. "Chúng tôi có lư do hợp lư để lo ngại về điều này," một quan chức phương Tây nói. Họ cho biết điều này một phần xuất phát từ những ǵ đă xảy ra ở những nơi khác mà Nga có tham chiến - có thể thấy rơ nhất lại Syria khi các đồng minh của Nga đă sử dụng vũ khí hóa học. Bà Psaki nói: "Chúng ta tất cả nên cảnh giác việc Nga có thể sử dụng vũ khí hóa học hoặc sinh học tại Ukraine, hoặc tạo ra một chiến dịch cờ giả để có cớ sử dụng - đây là dạng thức điển h́nh." Trước đó vào ngày thứ Tư 09/03, Bộ trưởng Quốc pḥng Anh trong một ḍng tweet nói rằng Nga đă sử dụng các quả rocket nhiệt áp (thermobaric rocket). Loại rocket này c̣n được biết với tên gọi bom chân không bởi v́ sẽ hút oxy từ không khí xung quanh để tạo nên một vụ nổ nhiệt cao. Điều này khiến loại bom này mang sức hủy diệt hơn các loại bom thông thường có cùng kích cỡ và có thể gây nên một hậu quả kinh hoàng đối với người nằm trong bán kính của vụ nổ. Mối quan ngại về việc sử dụng vũ khí hạt nhân xuất hiện từ các tuyên bố của Nga "thiết lập hiện trường" cho một số dạng "cờ giả" nào đó, giới chức phương Tây nói. Trong một ḍng tweet, Bộ Ngoại giao Nga đă đề cập đến các tuyên bố rằng "những tài liệu được phát hiện gần đây" cho thấy một số lượng thành phần vũ khí hóa học được chế tạo tại các pḥng thí nghiệm tại Ukraine - với nguồn tài trợ từ Bộ Quốc pḥng Mỹ. Mỹ đă bác bỏ các cáo buộc này và cho biết đây là "một dạng chiến dịch tin giả vốn chúng tôi đă thấy liên tục từ phía Nga trong những năm gần đây tại Ukraine và những quốc gia khác". Giới chức Nga và truyền thông cũng nói trong những ngày gần đây Ukraine đang lên kế hoạch tạo một loại bom gọi là bomb bẩn - có thể phát tán chất phóng xạ. Trong khi đó Bộ trưởng Ngoại giao Nga nói Ukraine đă t́m cách có được vũ khí hạt nhân. Một số người tin rằng Moscow đang đẩy mạnh những phát ngôn này để nghĩ ra một cái cớ biện minh với công chúng Nga về lư do xâm lược Ukraine. Nhưng giới chức phương Tây cũng lo ngại những tuyên bố này có thể được sử dụng để tạo nền tảng cho một sự kiện "cờ giả". Ví dụ Nga có thể tuyên bố về việc các cơ sở hay quân đội của Ukraine sử dụng vũ khí bị cấm theo công ước quốc tế hoặc những vũ khí này đă được Ukraine sử dụng trước. Điều này có thể giúp Moscow có một cái cớ để sử dụng vũ khí bị cấm sau đó. Một quan chức phương Tây nói các câu chuyện tương tự cũng đă xuất phát từ Nga trước khi Nga sử dụng vũ khí hóa học tại Syria. Họ nói rằng "cũng có các dấu hiệu khác" - đề cập đến một dạng thông tin t́nh báo. "Đây là mối quan ngại nghiêm trọng đối với chúng ta." Đồng minh của Nga, chính phủ của Assad tại Syria đă sử dụng vũ khí hạt nhân nhiều lần nhằm vào dân thường. Nga cũng đă bị cáo buộc sử dụng chất độc thần kinh trong các vụ ám sát như Sergei Skripal ở Salisbury vào năm 2018 và nhằm vào thủ lĩnh phe đối lập tại Nga là Alexei Navalny ở Nga vào năm 2020. Tổ chức Cấm Vũ khí Hóa học (OPCW) giám sát việc thực thi Công ước vũ khí hóa học (CWC) đă mô tả vũ khí hóa học là chất hóa học để sử dụng để cố t́nh gây chết hoặc làm hại thông qua thành phần độc tố. Việc sử dụng vũ khí hóa học là bị cấm theo công ước quốc tế dù mục tiêu quân sự có hiện hữu bởi v́ hậu quả gây nên về bản chất là không phân biệt đối tượng và được tạo nên nhằm gây tổn thương và sự chịu đựng hơn mức cần thiết. SONG CHI |
Đỗ Hùng: V́ sao người Ukraine đứng lên?
“Tôi mới sinh con gái cách đây năm tháng. Nếu đàn ông mà biết việc tạo ra sự sống khó khăn và đẹp đẽ nhường nào, họ sẽ chẳng bao giờ gây chiến tranh.” Đấy là Inna Shevchenko viết trên tờ Spiegel. Inna đang sống ở Pháp giữa lúc đất nước Ukraine của cô ch́m vào chiến tranh. Thành phố Kherson quê nhà, nơi người thân của cô c̣n ở đấy, bị bom đạn oanh tạc nhiều ngày qua và rất nhanh sau đó đă rơi vào tay quân Nga. “Tôi phải thường xuyên gọi về nhà để xem họ có an toàn không,” cô kể. Inna là một thành viên của Femen, phong trào nữ quyền nổi tiếng Ukraine. Hồi trước ḿnh từng phỏng vấn hai nhà sáng lập Femen, Anna Hutsol và Alexandra Shevchenko (không bà con ǵ với Inna) rồi biên bài "Ngực trần phẫn nộ". Nàng Alexandra Shevchenko giải thích: “Chúng tôi sử dụng các biện pháp giới tính để bảo vệ nữ quyền, chống độc tài và đặc biệt là chống bóc lột t́nh dục. Những cô gái Femen, với ngực nóng, đầu lạnh và bàn tay sạch, quyết đấu tranh để giải phóng phụ nữ sau hàng thế kỷ chịu cảnh nô lệ. Cơ thể chúng tôi hấp dẫn bạn, và hành động của chúng tôi khích lệ bạn cùng đứng lên”. Nhưng không chỉ nữ quyền. Femen đấu tranh v́ quyền con người. Dưới thời Tổng thống Viktor Yanukovych, khi mà cảnh sát với ṇng cốt là lực lượng đặc nhiệm Berkut luôn sẵn sàng nghiền nát bất đồng, người ta thấy Femen trở nên giận dữ hơn bao giờ hết. Đánh dấu 100 ngày cầm quyền của Yanukovych, các nhà hoạt động Femen đă diễn cảnh cảnh sát đánh đập nhà báo giữa Quảng trường Độc Lập. Những màn tố cáo công khai này chọc giận chính quyền. Femen v́ thế bị trấn áp thẳng tay. Một dạo văn pḥng ở Kyiv của họ bị phát hiện có tàng trữ súng, mà phía Femen sau đó tố ngược lại là do cảnh sát ngụy tạo để có cớ buộc tội. Sau vụ này th́ chị em Femen tứ tán, nhiều người phải chạy ra nước ngoài. Riêng Inna lưu lạc sang tận Pháp gầy dựng chi bộ mới. Vừa rồi có mấy bà mấy chị cởi áo hô khẩu hiệu chống giặc Nga Putin xâm lược dưới chân tháp Eiffel chính là thành viên của chi bộ này. Nguyên nhân buộc Inna phải sống lưu vong ở Pháp gợi cho ta chút ít về việc tại sao người Ukraine đă không ngừng đứng lên hết lần này đến lần khác. Trong câu chuyện Ukraine, yếu tố thân Nga - thân châu Âu thường được truyền thông tô đậm và khi tới đại chúng th́ nó trở thành một h́nh dung hết sức giản đơn: có hai đám - một đám theo Nga, đám c̣n lại thân phương Tây, đánh nhau trong ḷng Ukraine; một chính phủ ăn hại không biết nghệ thuật đi dây (hăy học Việt Nam, các nhà thông thái ra lệnh). Câu chuyện giản đơn chỉ có trắng và đen ấy lan tỏa mạnh v́ nó hợp khẩu vị số đông. Và nó ngày càng được lan truyền bởi nó có lợi cho một số phía. Nhưng cuộc đời vốn dĩ không đơn giản là đen và trắng. Cuộc chiến tranh hiện tại do Nga phát động là một nỗ lực để đưa Ukraine, một quốc gia có chủ quyền, trở lại quỹ đạo của Moscow. Nó là câu trả lời của Putin dành cho quyết tâm độc lập, tự do của người Ukraine. Cuối năm 2013 đầu năm 2014, phong trào cách mạng Euromaidan nổ ra sau khi Yanukovych giữa chừng quay xe xa lánh châu Âu và ngả về phía Nga. Đấy là điểm bùng phát của một cơn xung đột, mà mầm mống của nó đă âm ỉ lâu nay, chỉ chờ ngày bung ra. “Ukraine là một phần của châu Âu!” Những người biểu t́nh đưa ra tuyên ngôn ngay từ ngày đầu tập hợp trên Quảng trường Độc Lập vào cuối năm 2013, trong làn sóng mà rồi đây được biết đến là Euromaidan. Tuyên ngôn "chúng tôi là châu Âu" thường được diễn dịch thành gia nhập EU và NATO. Sự tầm thường hóa này thoạt tiên là luận điệu có chủ đích của các guồng máy tuyên truyền. Về sau nó được truyền thông và đại chúng (với đa phần là những nhà thông kim bác cổ) khuếch đại, thành ra tạo nên một cách hiểu phổ quát nhưng sai bản chất. "Châu Âu" ở đây, trong tâm thức người Ukraine, đại diện cho những giá trị của văn minh, của một tương lai tươi sáng. Như một cô gái rất trẻ và rất đẹp nói rằng: “Chúng tôi đứng đây để chứng tỏ Ukraine là một quốc gia châu Âu, để đảo ngược chế độ chính trị hiện tại. Chúng tôi mơ ước có một tương lai tốt đẹp hơn”. (*) Nh́n lại hiện trạng các quốc gia cựu thành viên Liên Xô, ta thấy hai h́nh ảnh đối lập. Số thoát ly sớm khỏi quỹ đạo của Nga, gồm Lithuania, Latvia và Estonia, phát triển nhanh và, xét trên nhiều phương diện, đă trở thành những “nước châu Âu” thực thụ. Các nước c̣n lại, bao gồm Ukraine vốn từng được coi là chỉ đứng sau Nga trong khối Liên Xô, hoặc dân chủ nửa vời, hoặc độc tài triền miên, hầu hết đều nghèo và ngày càng phụ thuộc Nga. Nói tóm lại, số này vẫn chưa thoát ra khỏi băi lầy của quá khứ. Từ bức tranh tương phản sắc nét ấy, “châu Âu” hiện lên trong tâm thức người trẻ Ukraine như là đại diện của những giá trị dân chủ - độc lập – tự do, mà họ đang theo đuổi và nỗ lực đạt tới. Họ không muốn nước ḿnh cũng có một Alexander Lukashenko, cầm quyền từ lúc họ sinh ra cho tới khi họ trưởng thành vẫn chưa có dấu hiệu thoái vị. Họ không muốn ngay cả việc thực hành quyền tự quyết bên trong đất nước th́ cũng cần hỏi ư kiến Putin. Những người Ukraine xuống đường trong Cách mạng Cam của thập niên 2000, và của Euromaidan của thập niên vừa qua, đa phần là những người trẻ tuổi, chào đời vào thời hoàng hôn của Xô Viết. Nhiều người trong số họ sinh ra từ thập niên 1990, khi Ukraine bắt đầu kỷ nguyên độc lập. Họ tiếp nối những con người đă từng vùng vẫy để thoát ra khỏi thời kỳ Liên Xô, với ư chí mạnh mẽ hơn, và với những đ̣i hỏi táo bạo hơn, bởi họ hầu như không bị câu thúc bởi các ràng buộc và trật tự cũ. Đây là lư giải của Anna Kovalenko, nhà báo, nhà hoạt động, sau Euromaidan 2014 (*): “Chúng tôi sinh ra vào thập niên 90. Chúng tôi sinh ra trong một đất nước Ukraine độc lập. Chúng tôi biết biên giới của đất nước ḿnh. Chúng tôi hiểu được ư nghĩa của từ yêu nước”. Để bảo vệ tư cách độc lập ấy, để khẳng định danh tính châu Âu, họ đă đứng lên, bất chấp áp bức, chấp nhận đổ máu. Một cô gái trẻ khác, đứng trong khuôn viên Ṭa thánh mái ṿm vàng Michel ở Kyiv, sau khi chứng kiến cảnh sát đặc nhiệm Berkut nghiền nát các cuộc biểu t́nh, đă đanh thép (*): “Chúng tôi sợ. Nhưng nếu không muốn ngày mai cũng sợ th́ chúng tôi phải bước ra để bảo vệ vị thế của ḿnh ngay ngày hôm nay”. Xung đột ở Ukraine là cuộc đấu tranh giữa tự do và ḱm kẹp. Nó lớn hơn nhiều câu chuyện mang tính khuôn mẫu về một chính phủ thân Nga hay thân phương Tây, nó phải trả lời cho câu hỏi lớn hơn câu hỏi nên ngả về Nga hay phương Tây (hay đu dây ở giữa?!). Những người Việt thông thái lên giọng dạy cho người Ukraine rằng hăy đi dây, đu đưa giữa Nga và phương Tây để được êm ấm. Chân lư đơn giản vậy mà không hiểu ra! Nhưng khuyên như vậy là đă bỏ qua phần quan trọng nhất: lư do khiến người Ukraine đứng lên. Họ đứng lên không chỉ v́ muốn “thoát Nga”. Họ đứng lên để t́m kiếm giá trị cho ḿnh. Nếu thần phục Nga, hoặc nửa này nửa kia, họ sẽ là một Belarus, một Kazakhstan, hay một Uzbekistan ǵ đấy. Quá khứ Liên Xô, với Holodomor, với Chornobyl, là nơi mà người Urkaine không thể quay lại. Làm vệ tinh của Nga không phải là trở lại Liên Xô, nhưng chuyên quyền và nô dịch đâu chỉ là một tên gọi. So với các nước vệ tinh khác của Nga, người Ukraine ở gần châu Âu hơn, hay chính họ là châu Âu, để có thể chấp nhận một nền dân chủ nửa vời, hay một nền độc tài dưới vỏ bọc dân chủ. Những người trẻ đă đứng lên ấy không thể vừa thần phục chuyên quyền, làm bạn với ác quỷ, vừa hài hước nghĩ rằng ḿnh vẫn giữ được tự do và phẩm giá. “Đây là một thế hệ tuyệt vời lớn lên trong suốt thời kỳ độc lập. Họ lớn lên là những người tự do. Không ai có thể khiến một người tự do phải quỳ gối” (*). Bác sĩ Valerii Valevskiy đă có một đúc kết chính xác về lư do người Ukraine đứng lên. Bởi lư do đó, đạn bom của Putin chỉ có thể làm chậm lại đôi chút một tiến tŕnh, chứ không bao giờ đảo ngược được. |
Báo Süddeutsche Zeitung:
🔘Nước cờ sai lầm của Putin đă đưa Johnson về lại với EU? * Hy vọng chia rẽ phương Tây của Putin đă bị nước Anh làm cho tiêu tan. Bất chấp vấn đề Brexit: giữa cơn khủng hoảng, quốc gia này đang nhanh chóng xích gần lại với châu Âu. Nếu có một bước ngoặt trong lịch sử gần đây của Tây Âu mà Vladimir Putin phải thích thú, th́ đó chính là Brexit. Brexit không chỉ là cái dằm nhọn trong mối quan hệ giữa các nước EU c̣n lại, Brexit sẽ gây bất ổn trong NATO - Brexit là mong muốn chia rẽ đă không thành hiện thực của Matxcơva. Hố sâu ngăn cách giữa Vương quốc Anh và lục địa châu Âu đă từng rộng ra, nhưng giờ đây, Putin đang lo rằng London sẽ xích lại gần Brussels hơn. Với cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine, Tổng thống Nga đă cho chính phủ Anh thấy lợi ích của chính sách an ninh chung có liên quan mật thiết như thế nào với các lợi ích của từng thành viên EU. Kể từ cuộc xâm lược của Putin, Anh và các nước EU đă đi trên cùng một con thuyền. Thông tin mật vụ được trao đổi ngay lập tức, các biện pháp trừng phạt kinh tế được phối hợp chặt chẽ với nhau, và tất nhiên là với cả Hoa Kỳ. Các đồng minh phương Tây đang hoạt động như một khối thống nhất và họ có một kẻ thù chung: nhà cầm quyền ở Moscow. 🔘Johnson và các bộ trưởng của anh phải nhận ra rằng nước Anh có một vị trí ở châu Âu. Đối với chính phủ Anh, cuộc chiến của Putin là khởi nguồn từ những ảo tưởng mà Brexit đă nuôi dưỡng. Kế hoạch tách khỏi châu Âu về mặt kinh tế, với chính sách an ninh và định hướng nhiều hơn sang Ấn Độ Dương, Thái B́nh Dương - "Global Britain, Nước Anh toàn cầu" - bây giờ không c̣n đóng vai tṛ ǵ nữa. Trong những ngày này, thủ tướng Boris Johnson và nhóm bộ trưởng của anh đang trải qua một quá tŕnh chỉnh đốn chính trị. Họ phải nhận ra rằng, vị trí của Anh trên thế giới rơ ràng là ở Châu Âu - và điều này không chỉ về mặt địa lư. Johnson không cần phức tạp hóa vấn đề nhận thức. Nó không phải là chuyện sai đúng mà là chuyện phải linh hoạt. Và v́ vậy, không khó để anh có thể vực dậy chủ nghĩa thực dụng (Pragmatismus) gần như đă mất của người Anh, cái đă được nhiều người tiền nhiệm áp dụng hoàn hảo. Bây giờ Johnson không muốn biết ǵ về chuyện xung đột đánh bắt cá với Pháp, không muốn tranh căi về Bắc Ireland. Anh muốn, ít nhất là cho đến bây giờ, một chính sách có những ràng buộc chính trị thực sự - chứ không phải bởi những tưởng tượng về ư thức hệ. Tuy nhiên, sẽ là ngớ ngẩn nếu tin rằng, điều này sẽ giữa nguyên như vậy. Johnson sẽ không ngại chuyển sang quan điểm chống EU, khi nó hữu dụng cho chính sách đối nội của anh. V́ vậy, nếu vụ Partygate bùng lên một lần nữa và đẩy cuộc chiến của Putin ra khỏi tiêu đề, Johnson sẽ làm bất cứ điều ǵ cần thiết có lợi cho bản thân. Cơ bản, anh có những lo lắng về chuyện nội bộ đảng. Bây giờ, thái độ kiên quyết đối với Putin đang là lợi thế của anh. Ví dụ, các đợt vận chuyển vũ khí rất sớm đến Ukraine và nỗ lực để cấm các ngân hàng Nga tham gia vào mạng lưới thanh toán Swift. Nhưng Johnson sẽ không phải là Johnson nếu anh không mạo hiểm. Anh hứa hẹn nhiều hơn những ǵ anh có thể thực hiện. Như cuộc chiến chống lại những tài phiệt đầu sỏ của Putin. Có hơn 25 cái tên trong danh sách trừng phạt của EU, nhưng trong danh sách của Anh Quốc chưa có đến một nửa. V́ vậy, dư luận tại Anh đang gia tăng áp lực, buộc Johnson phải xích lại gần hơn với EU về vấn đề trừng phạt này. Lúc này người ta chỉ có thể nói với Johnson: Cứ làm đi, v́ lợi ích chung. THUỶ HƯƠNG |
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky một lần nữa cáo buộc các lực lượng Nga tấn công đất nước của ông trong đoạn video tối thứ Năm vi phạm lệnh ngừng bắn tại các hành lang nhân đạo ở Mariupol và Volnovaya.
|
Nga là nước nghèo nhất ở Châu Âu
Lần đầu tiên trong lịch sử, Nga là quốc gia nghèo nhất ở châu Âu, Visegrád24 viết. Thống kê mới nhất cho thấy tổng thu nhập trên đầu người trung b́nh hàng tháng giảm xuống c̣n 436 đô la, thấp hơn nhiều so với Moldova (491 đô la) và Ukraine (485 đô la). Putin đă xóa sổ hai mươi năm tăng trưởng kinh tế theo tỷ lệ GDP của Nga trong hai tuần, Visegrád24 viết. <blockquote class="twitter-tweet"><p lang="en" dir="ltr">For the first time in history, Russia is now Europe’s poorest country.<br><br>The latest statistics show that the average salary brutto has fallen to USD 436, well below Moldova (USD 491) and Ukraine (485 USD).<br><br>Putin has wiped out 20 years of economic growth in terms of GDP in 2 weeks <a href="https://t.co/cltlpGwzIQ">pic.twit ter.com/cltlpGwzIQ</a></p>— Visegrád 24 (@visegrad24) <a href="https://twitter.com/visegrad24/status/1501901619851583490? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 10, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Theo các nhà phân tích do Ngân hàng Trung ương Nga thăm ḍ ư kiến, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) ở Nga sẽ giảm -8% trong năm nay và lạm phát sẽ là -20%. Từ ngày 1 đến ngày 9 tháng 3, ngân hàng trung ương đă yêu cầu ư kiến của khoảng 18 nhà phân tích.
|
Đây là những yêu cầu của Nga để chấm dứt chiến tranh
Nga đă đưa ra sáu yêu cầu đối với Ukraine, các điều kiện để kết thúc chiến tranh, theo T́nh Báo VNCH. Năm trong số điều kiện phải được đưa vào hiến pháp Ukraine. 1. Từ chối gia nhập NATO. Ukraine phải trung lập. 2. Tiếng Nga là ngôn ngữ quốc gia thứ hai. Băi bỏ tất cả các luật hạn chế phổ biến tiếng Nga. 3. Công nhận Crimea là một phần của Nga. 4. Ukraine công nhận nền độc lập của Cộng ḥa Nhân dân Donbass và ranh giới hành chính của khu vực. 5. "Hành quyết Phát xít Quốc xă." Cấm các đảng phái và tổ chức công cộng theo chủ nghĩa dân tộc cực đoan, Phát xít Quốc xă và tân Quốc xă. 6. Phi quân sự hóa Ukraine, hạ vũ khí đầu hàng. Trước đó, hôm thứ Năm, Ngoại trưởng Dmitro Kuleba cho biết sau cuộc hội đàm với Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov rằng Nga có ư định tiếp tục gây hấn cho đến khi Ukraine đáp ứng các yêu cầu của họ, một trong số đó là đầu hàng vô điều kiện. |
Hoa Kỳ cung cấp 50 tỷ đô la viện trợ nhân đạo cho Ukraine
Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris cho biết Mỹ sẽ cung cấp thêm 50 tỷ USD viện trợ nhân đạo cho Ukraine trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Ba Lan Andrzej Duda vào ngày 10/3. Mỹ đang cung cấp viện trợ cho đất nước bị tàn phá bởi chiến tranh thông qua Chương tŕnh Lương thực Thế giới của Liên hợp quốc. Tờ Correspondent viết: “Ngân quỹ được lên kế hoạch trích từ chương tŕnh viện trợ lương thực. Cả thế giới cảm thấy tức giận khi chứng kiến những ǵ đang xảy ra ở Ukraine với những đứa trẻ, những người mẹ, người cha, ông bà - những người bỏ chạy và bỏ lại tất cả những ǵ họ có - tờ báo trích lời phó TT. |
Western Union đ́nh chỉ hoạt động ở Nga và Belarus.
Hệ thống chuyển tiền quốc tế cũng hỗ trợ Ukraine, quốc gia bị ảnh hưởng bởi cuộc xâm lược của Nga, bằng viện trợ nhân đạo, cũng như dịch vụ chuyển tiền miễn phí. Trước những hậu quả bi thảm của cuộc tấn công kéo dài của Nga vào Ukraine, chúng tôi đă quyết định đ́nh chỉ các hoạt động của ḿnh ở Nga và Belarus. Chúng tôi cùng cộng đồng quốc tế bày tỏ hy vọng chân thành về một giải pháp ngoại giao và ḥa b́nh Công ty đă báo cáo trên trang chủ. |
Sony và Nintendo cũng đang tạm ngừng xuất khẩu sang Nga
Sony và Nintendo cũng đang ngừng xuất khẩu sang Nga. Hai nhà sản xuất tṛ chơi điện tử Nhật Bản đă tham gia cùng một số công ty phương Tây phản đối cuộc xâm lược của Nga vào Ukraine. Sony, được biết đến với tư cách là nhà sản xuất PlayStation, đă viết trong một bài đăng rằng tất cả các lô hàng máy chơi game và bảng điều khiển của họ sẽ bị đ́nh chỉ sang Nga. Sony cũng quyên góp 2 triệu USD cho Cao ủy Liên hợp quốc về Người tị nạn và Cứu trợ Trẻ em để giúp đỡ các nạn nhân của chiến tranh. <blockquote class="twitter-tweet"><p lang="und" dir="ltr"><a href="https://t.co/1KV95QiFHN">pic.twit ter.com/1KV95QiFHN</a></p>— PlayStation (@PlayStation) <a href="https://twitter.com/PlayStation/status/1501689329730478081? ref_src=twsrc%5Etfw" >March 9, 2022</a></blockquote> <script async src="https://platform.twitter.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> |
Canada đang tiếp nhận người tị nạn từ Ukraine và đang đơn giản hóa các thủ tục tiếp nhận. Thủ tướng Canada Justin Trudeau cho biết tại Warsaw hôm thứ Năm sau cuộc hội đàm với Tổng thống Ba Lan Andrzej Duda.
Tại một cuộc họp báo chung, Trudeau thông báo rằng Canada sẽ tăng gấp đôi viện trợ nhân đạo trị giá 30 triệu USD cho Ukraine. Chúng tôi hoan nghênh những người tị nạn từ Ukraine , và chi thêm 117 triệu đô la để đón nhận người tị nạn. Trudeau nói Canada là nơi sinh sống của một cộng đồng người Ukraine đông đảo. |
Zelensky thông qua luật tịch thu tài sản của Nga
Hôm thứ Năm, Volodymyr Zelensky đă kư luật quốc hữu hóa tài sản của Nga. Theo luật, việc tịch thu tài sản của Nga và các công dân Nga được thực hiện mà sẽ không bồi thường. Luật cho phép tịch thu tài sản Nga trong nước như: bất động sản, tiền mặt, tiền gửi ngân hàng, chứng khoán và các tài sản khác. Đồng thời, theo quy định, luật không loại trừ hoặc hạn chế quyền của Ukraine trong việc yêu cầu bắt đầu các thủ tục h́nh sự chống lại Nga và bồi thường thiệt hại do cuộc chiến chống Ukraine gây ra. |
Tập đoàn sản xuất bia của Đan Mạch Carlsberg Group sẽ ngừng sản xuất bia ở Nga, công ty cho biết trong một tuyên bố.
Thông báo của công ty những phát triển ở Ukraine và Nga sẽ có tác động tiêu cực đến kết quả tài chính năm 2022 của tập đoàn. Năm 2021, Nga và Ukraine chiếm 13% doanh thu của tập đoàn. |
Putin cam đoan rằng năng lượng sẽ được gửi đến châu Âu theo hợp đồng.
Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết Nga đang thực hiện tất cả các nghĩa vụ của ḿnh trong việc cung cấp năng lượng cho châu Âu và các khu vực khác trên thế giới. |
| All times are GMT. The time now is 10:46. |
VietBF - Vietnamese Best Forum Copyright ©2005 - 2026
User Alert System provided by
Advanced User Tagging (Pro) -
vBulletin Mods & Addons Copyright © 2026 DragonByte Technologies Ltd.